ದುನಿಯಾ ಡಿಜಿಟಲ್ ಡೆಸ್ಕ್ : ಮಕ್ಕಳು ಬೆಳೆಯುವ ಹಂತದಲ್ಲಿ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಮಾತನಾಡಬೇಕು ಎಂಬುದು ಪ್ರತಿ ಪೋಷಕರ ಹಂಬಲ. ಆದರೆ ಕೆಲವು ಮಕ್ಕಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವ ‘ತೊದಲುವಿಕೆ’ ಅಥವಾ ‘ನತ್ತಿ’ (Stammering) ಪೋಷಕರಲ್ಲಿ ಆತಂಕ ಮೂಡಿಸುತ್ತದೆ. ತಜ್ಞರ ಪ್ರಕಾರ, ಇದು ಯಾವುದೇ ಗಂಭೀರ ಕಾಯಿಲೆಯಲ್ಲ, ಬದಲಿಗೆ ಇದೊಂದು ‘ಸ್ವೀಚ್ ಡಿಸಾರ್ಡರ್’ (Speech Disorder) ಮಾತ್ರ. ಸರಿಯಾದ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನ, ಪೋಷಕರ ಸಹನೆ ಮತ್ತು ಮನೆಯಲ್ಲೇ ಮಾಡಬಹುದಾದ ಸರಳ ವ್ಯಾಯಾಮಗಳ ಮೂಲಕ ಈ ಸಮಸ್ಯೆಯನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಹೋಗಲಾಡಿಸಿ ಮಕ್ಕಳಲ್ಲಿ ಆತ್ಮವಿಶ್ವಾಸ ತುಂಬಲು ಸಾಧ್ಯವಿದೆ.
ಮಕ್ಕಳು ಧೈರ್ಯವಾಗಿ ಮತ್ತು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಮಾತನಾಡಬೇಕು ಎಂಬುದು ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ಪೋಷಕರ ಆಸೆ. ಆದರೆ ಕೆಲವು ಮಕ್ಕಳು ಮಾತನಾಡುವಾಗ ಪದಗಳನ್ನು ಎಳೆಯುವುದು ಅಥವಾ ಪೂರ್ತಿ ಮಾಡಲಾಗದೆ ಒದ್ದಾಡುವುದನ್ನು ನಾವು ಕಾಣುತ್ತೇವೆ. ಇದನ್ನು ‘ತೊದಲುವಿಕೆ’ (Stuttering) ಎನ್ನಲಾಗುತ್ತದೆ. ನೆನಪಿರಲಿ, ಇದು ಕಾಯಿಲೆಯಲ್ಲ, ಇದೊಂದು ಕೇವಲ ‘ಭಾಷಣ ಅಸ್ವಸ್ಥತೆ’ (Speech Disorder) ಮಾತ್ರ.
ತೊದಲುವಿಕೆಗೆ ಕಾರಣಗಳೇನು?
ಮಕ್ಕಳಲ್ಲಿ ತೊದಲುವಿಕೆ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಹಲವು ಕಾರಣಗಳಿರಬಹುದು:
- ಜನ್ಯುಪರ: ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಯಾರಿಗಾದರೂ ಈ ಸಮಸ್ಯೆ ಇರುವುದು.
- ನರಮಂಡಲ: ಮಗುವಿನ ನರಮಂಡಲದ ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ಹಂತದಲ್ಲಿನ ಬದಲಾವಣೆಗಳು.
- ಮಾನಸಿಕ ಒತ್ತಡ: ಭಯ ಅಥವಾ ಅತಿಯಾದ ಒತ್ತಡದ ಕಾರಣದಿಂದಲೂ ಮಾತು ತೊದಲಬಹುದು.
- ಪೋಷಕರ ನಡವಳಿಕೆ: ಮಗು ಮಾತನಾಡುವಾಗ ಅವಸರ ಮಾಡುವುದು ಅಥವಾ ತಪ್ಪು ಮಾಡಿದಾಗ ಮಂದಲಿಸುವುದು ಸಮಸ್ಯೆಯನ್ನು ಉಲ್ಬಣಗೊಳಿಸಬಹುದು.
ಸಮಸ್ಯೆಯನ್ನು ಹೋಗಲಾಡಿಸಲು 5 ಪ್ರಮುಖ ಮಾರ್ಗಗಳು:
1. ಉಸಿರಾಟದ ವ್ಯಾಯಾಮ (Breathing Exercises): ಮಗುವಿಗೆ ಆಳವಾಗಿ ಉಸಿರು ತೆಗೆದುಕೊಂಡು, ನಿಧಾನವಾಗಿ ಬಿಡುತ್ತಾ ಮಾತನಾಡಲು ಕಲಿಸಿ. ಇದು ಮಾತಿನ ಪ್ರವಾಹವನ್ನು ಸುಗಮಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ.
2. ನಾಲಿಗೆಯ ವ್ಯಾಯಾಮ (Tongue Exercises): ನಾಲಿಗೆಯನ್ನು ಹೊರತೆಗೆಯುವುದು, ಮೇಲೆ-ಕೆಳಗೆ ಚಲಿಸುವುದು ಮತ್ತು ವೃತ್ತಾಕಾರವಾಗಿ ತಿರುಗಿಸುವ ವ್ಯಾಯಾಮ ಮಾಡಿಸಿ. ‘ಕ’, ‘ಖ’, ‘ಗ’ ನಂತಹ ಅಕ್ಷರಗಳನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಉಚ್ಚರಿಸಲು ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡಿಸಿ.
3. ವಿರಾಮ ಮತ್ತು ಮಾತು (Pause and Talk): ಮಗು ಮಾತನಾಡುವ ಮುನ್ನ ಯೋಚಿಸಲು ಸ್ವಲ್ಪ ಸಮಯ ನೀಡಿ. ಸಣ್ಣ ವಿರಾಮ ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಮಾತನಾಡಲು ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಿಸಿ. ಇದರಿಂದ ಮೆದುಳು ಮತ್ತು ನಾಲಿಗೆಯ ನಡುವೆ ಸಮನ್ವಯ ಏರ್ಪಡುತ್ತದೆ.
4. ಕನ್ನಡಿ ಮುಂದೆ ಅಭ್ಯಾಸ (Mirror Practice): ಅದ್ದದ ಮುಂದೆ ನಿಂತು ಮಾತನಾಡುವುದರಿಂದ ಮಗುವಿಗೆ ತನ್ನ ಮುಖಭಾವ ಮತ್ತು ಮಾತನಾಡುವ ಶೈಲಿಯ ಅರಿವಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು ಅವರಲ್ಲಿ ಆತ್ಮವಿಶ್ವಾಸವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತದೆ.
5. ಪೋಷಕರ ಸಹನೆ ಬಹಳ ಮುಖ್ಯ: ಮಗು ತೊದಲಿದಾಗ ಅವರ ವಾಕ್ಯಗಳನ್ನು ನೀವೇ ಪೂರ್ತಿಗೊಳಿಸಬೇಡಿ. ಅವರಿಗೆ ಪೂರ್ತಿ ಹೇಳಲು ಅವಕಾಶ ನೀಡಿ. ಅವರು ತಪ್ಪು ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ ಎಂಬ ಭಾವನೆ ಬರದಂತೆ ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಿಸಿ.
ತಜ್ಞರ ಸಲಹೆ:
ಮನೆಯಲ್ಲಿನ ಈ ಪ್ರಯತ್ನಗಳ ನಂತರವೂ ಸುಧಾರಣೆ ಕಂಡುಬರದಿದ್ದರೆ, ಪ್ರಮಾಣೀಕೃತ ಸ್ಪೀಚ್ ಲ್ಯಾಂಗ್ವೇಜ್ ಪ್ಯಾಥಾಲಜಿಸ್ಟ್ (Speech Language Pathologist) ಅವರನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸುವುದು ಉತ್ತಮ. ಪ್ರೀತಿ ಮತ್ತು ಧೈರ್ಯ ನೀಡಿದರೆ ಮಕ್ಕಳು ಖಂಡಿತವಾಗಿಯೂ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಮಾತನಾಡಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ.

