ವಿಧಾನಸಭೆಯ ಉಪಸಭಾಪತಿಯಾಗಿ ಮಂಕಾಳು ವೈದ್ಯ ಅವಿರೋಧ ಆಯ್ಕೆ

ಬೆಂಗಳೂರು,- ಭಟ್ಕಳ ವಿಧಾನಸಭಾ ಕ್ಷೇತ್ರದ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಶಾಸಕ ಹಾಗೂ ಮಾಜಿ ಸಚಿವ ಮಂಕಾಳು ವೈದ್ಯ ಅವರು ಕರ್ನಾಟಕ ವಿಧಾನಸಭೆಯ ಉಪಸಭಾಪತಿ ಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಅವಿರೋಧವಾಗಿ ಆಯ್ಕೆಯಾಗುವ ಮೂಲಕ ರಾಜ್ಯ ರಾಜಕಾರಣದಲ್ಲಿ ಮತ್ತೊಂದು ಮಹತ್ವದ ಜವಾಬ್ದಾರಿ ಪಡೆಯುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.

ಪ್ರತಿಪಕ್ಷದ ಎನ್‌ಡಿಎ ಮೈತ್ರಿಕೂಟ ಉಪಸಭಾಪತಿ ಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಅಭ್ಯರ್ಥಿಯನ್ನು ಕಣಕ್ಕಿಳಿಸದ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಮಂಕಾಳು ವೈದ್ಯ ಅವರ ಆಯ್ಕೆ ಅವಿರೋಧವಾಗುವ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ನಿರ್ಮಾಣವಾಗಿದೆ. ಸೋಮವಾರ ಅವರು ಉಪಸಭಾಪತಿ ಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ನಾಮಪತ್ರ ಸಲ್ಲಿಸಿದ್ದರು.

ರಾಜಕೀಯ ಪುನರ್‌ವಿನ್ಯಾಸದ ಹಿನ್ನೆಲೆ

ಈ ಬೆಳವಣಿಗೆ ಕೇವಲ ಒಂದು ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ಹುದ್ದೆಯ ನೇಮಕವಾಗಿ ಮಾತ್ರ ನೋಡಲಾಗುತ್ತಿಲ್ಲ. ಇತ್ತೀಚಿನ ರಾಜ್ಯ ರಾಜಕಾರಣದ ಬೆಳವಣಿಗೆಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸಿದರೆ, ಮಂಕಾಳು ವೈದ್ಯ ಅವರ ರಾಜಕೀಯ ಪಯಣದಲ್ಲಿ ಇದು ಮಹತ್ವದ ತಿರುವಾಗಿದೆ. ಕಳೆದ ಆಗಸ್ಟ್ 3ರಂದು ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಡಿ.ಕೆ. ಶಿವಕುಮಾರ್ ನೇತೃತ್ವದ ಸಚಿವ ಸಂಪುಟ ವಿಸ್ತರಣೆಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮಂಕಾಳು ವೈದ್ಯ ಅವರ ಹೆಸರು ಮೊದಲ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿತ್ತು. ಆದರೆ ಅಂತಿಮ ಹಂತದಲ್ಲಿ ಅವರ ಬದಲಿಗೆ ಎಸ್.ಎಸ್. ಮಲ್ಲಿಕಾರ್ಜುನ್ ಅವರನ್ನು ಸಚಿವರನ್ನಾಗಿ ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು.

ಸಚಿವ ಸ್ಥಾನ ಕೈತಪ್ಪಿದ ಬೆನ್ನಲ್ಲೇ ಉಪಸಭಾಪತಿ ಹುದ್ದೆಯ ಜವಾಬ್ದಾರಿ ಮಂಕಾಳು ವೈದ್ಯ ಅವರಿಗೆ ನೀಡುವ ವಿಚಾರ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ವಲಯದಲ್ಲಿ ಚರ್ಚೆಗೆ ಬಂದಿತ್ತು. ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ವಿರಾಜಪೇಟೆ ಶಾಸಕ ಎ.ಎಸ್. ಪೊನ್ನಣ್ಣ ಅವರನ್ನು ಉಪಸಭಾಪತಿ ಅಭ್ಯರ್ಥಿಯಾಗಿ ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಲಾಗಿತ್ತು. ಆದರೆ ಆಗಸ್ಟ್ 17ರಂದು ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ತನ್ನ ನಿರ್ಧಾರ ಬದಲಿಸಿ ಮಂಕಾಳು ವೈದ್ಯ ಅವರನ್ನು ಅಭ್ಯರ್ಥಿಯನ್ನಾಗಿ ಘೋಷಿಸಿತು. ಈ ಬದಲಾವಣೆಯನ್ನು ಹಿಂದುಳಿದ ವರ್ಗಗಳ ರಾಜಕೀಯ ಪ್ರತಿನಿಧಿತ್ವ ಮತ್ತು ಪಕ್ಷದೊಳಗಿನ ಸಮತೋಲನದ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದಲೂ ರಾಜಕೀಯ ವಲಯ ವಿಶ್ಲೇಷಿಸುತ್ತಿದೆ.

ಮಂಕಾಳು ವೈದ್ಯ ಅವರ ರಾಜಕೀಯ ಹಾದಿ

ಮಂಕಾಳು ವೈದ್ಯ ಅವರ ರಾಜಕೀಯ ಪಯಣವೂ ಏರಿಳಿತಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದೆ. 2013ರಲ್ಲಿ ಭಟ್ಕಳ ಕ್ಷೇತ್ರದಿಂದ ಪಕ್ಷೇತರ ಅಭ್ಯರ್ಥಿಯಾಗಿ ಸ್ಪರ್ಧಿಸಿ ಅವರು ಗೆಲುವು ಸಾಧಿಸಿದ್ದರು. ನಂತರ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಸೇರ್ಪಡೆಯಾದ ಅವರು 2018ರಲ್ಲಿ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಅಭ್ಯರ್ಥಿಯಾಗಿ ಸ್ಪರ್ಧಿಸಿ ಬಿಜೆಪಿ ಅಭ್ಯರ್ಥಿ ಸುನಿಲ್ ಬಿ. ನಾಯ್ಕ್ ವಿರುದ್ಧ 5,930 ಮತಗಳ ಅಂತರದಿಂದ ಸೋಲು ಕಂಡಿದ್ದರು. ಆದರೆ ಸೋಲಿನ ಬಳಿಕವೂ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ರಾಜಕೀಯ ಸಂಪರ್ಕವನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿದ ಅವರು 2023ರಲ್ಲಿ ಮತ್ತೆ ಭರ್ಜರಿ ಗೆಲುವು ಸಾಧಿಸಿ ವಿಧಾನಸಭೆಗೆ ಮರಳಿದರು. ಆ ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ಮಂಕಾಳು ವೈದ್ಯ 1,00,442 ಮತಗಳನ್ನು ಪಡೆದು 32,671 ಮತಗಳ ಅಂತರದಿಂದ ಗೆಲುವು ದಾಖಲಿಸಿದ್ದರು.

2023ರ ಗೆಲುವಿನ ನಂತರ ಮಂಕಾಳು ವೈದ್ಯ ಅವರಿಗೆ ಸಿದ್ದರಾಮಯ್ಯ ನೇತೃತ್ವದ ಸರ್ಕಾರದಲ್ಲಿ ಸಚಿವ ಸ್ಥಾನ ದೊರಕಿತ್ತು. ಮೀನುಗಾರಿಕೆ, ಬಂದರು ಸೇರಿದಂತೆ ಪ್ರಮುಖ ಖಾತೆಗಳ ಜವಾಬ್ದಾರಿ ನಿರ್ವಹಿಸಿದ ಅವರು ಉತ್ತರ ಕನ್ನಡ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಉಸ್ತುವಾರಿ ಸಚಿವರಾಗಿಯೂ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿದ್ದರು. 2023ರಲ್ಲಿ ಸಚಿವ ಸಂಪುಟಕ್ಕೆ ಸೇರ್ಪಡೆಯಾದ 24 ಸಚಿವರಲ್ಲಿ ಮಂಕಾಳು ವೈದ್ಯ ಕೂಡ ಒಬ್ಬರಾಗಿದ್ದರು.

ಆದರೆ 2026ರ ರಾಜಕೀಯ ಪುನರ್‌ವಿನ್ಯಾಸದಲ್ಲಿ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಬದಲಾಗಿದೆ. ಡಿ.ಕೆ. ಶಿವಕುಮಾರ್ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಯಾದ ಬಳಿಕ ಆಗಸ್ಟ್ 3ರಂದು ನಡೆದ ಸಚಿವ ಸಂಪುಟ ವಿಸ್ತರಣೆಯಲ್ಲಿ ಮಂಕಾಳು ವೈದ್ಯ ಅವರಿಗೆ ಸಚಿವ ಸ್ಥಾನ ಸಿಗಲಿಲ್ಲ. ಇದರಿಂದ ಉತ್ತರ ಕನ್ನಡ ಜಿಲ್ಲೆಯ ರಾಜಕೀಯ ವಲಯದಲ್ಲಿ ಅಸಮಾಧಾನವೂ ವ್ಯಕ್ತವಾಗಿತ್ತು. ಈ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಅವರಿಗೆ ವಿಧಾನಸಭೆಯ ಉಪಸಭಾಪತಿ ಹುದ್ದೆ ನೀಡಿರುವುದು ಪಕ್ಷದೊಳಗಿನ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಹಾಗೂ ಸಾಮಾಜಿಕ ಸಮತೋಲನ ಕಾಯ್ದುಕೊಳ್ಳುವ ಪ್ರಯತ್ನವೆಂಬ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆಯೂ ಕೇಳಿಬರುತ್ತಿದೆ.

ಉಪಸಭಾಪತಿ ಸ್ಥಾನ ತೆರವಾದ ಹಿನ್ನೆಲೆ

ಇನ್ನೊಂದೆಡೆ, ವಿಧಾನಸಭೆಯಲ್ಲೂ ಇತ್ತೀಚಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಮಹತ್ವದ ಬದಲಾವಣೆಗಳು ನಡೆದಿವೆ. ಯು.ಟಿ. ಖಾದರ್ ಅವರು ಸಚಿವ ಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ತೆರಳಿದ ಬಳಿಕ ರುದ್ರಪ್ಪ ಲಮಾಣಿ ಅವರು ಕೆಲಕಾಲ ಉಪಸಭಾಪತಿ ಹಾಗೂ ಹಂಗಾಮಿ ಸಭಾಪತಿ ಜವಾಬ್ದಾರಿಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಿದ್ದರು. 2023ರಲ್ಲಿ ರುದ್ರಪ್ಪ ಲಮಾಣಿ ಅವರು ಉಪಸಭಾಪತಿಯಾಗಿ ಅವಿರೋಧವಾಗಿ ಆಯ್ಕೆಯಾಗಿದ್ದರು. ನಂತರ 2026ರ ಸಚಿವ ಸಂಪುಟ ವಿಸ್ತರಣೆಯೊಂದಿಗೆ ಅವರು ಸಚಿವರಾದ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಉಪಸಭಾಪತಿ ಸ್ಥಾನ ತೆರವಾಯಿತು. ಇದೀಗ ಆ ಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಮಂಕಾಳು ವೈದ್ಯ ಅವರ ಆಯ್ಕೆ ನಡೆಯುತ್ತಿದೆ.

ವಿಧಾನಸಭೆಯ ಸಭಾಪತಿಯಾಗಿ ಜಿ.ಎಸ್. ಪಾಟೀಲ್ ಅವರು ಆಗಸ್ಟ್ 14ರಂದು ಅಧಿಕಾರ ವಹಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದು, ಇದೀಗ ಉಪಸಭಾಪತಿ ಸ್ಥಾನಕ್ಕೂ ಆಯ್ಕೆ ಪೂರ್ಣಗೊಳ್ಳುತ್ತಿರುವುದರಿಂದ ಸದನದ ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗೆ ಹೊಸ ರೂಪ ಸಿಗುತ್ತಿದೆ. ಪ್ರತಿಪಕ್ಷಗಳು ಸಭಾಪತಿ ಚುನಾವಣೆಯನ್ನು ಬಹಿಷ್ಕರಿಸಿದ್ದ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಆ ಆಯ್ಕೆಯೂ ಅವಿರೋಧ ಸ್ವರೂಪ ಪಡೆದಿತ್ತು. ಈಗ ಉಪಸಭಾಪತಿ ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲೂ ಪ್ರತಿಪಕ್ಷ ಅಭ್ಯರ್ಥಿಯನ್ನು ಕಣಕ್ಕಿಳಿಸದಿರುವುದು ಮತ್ತೊಂದು ಗಮನಾರ್ಹ ರಾಜಕೀಯ ಬೆಳವಣಿಗೆಯಾಗಿದೆ.

ಹೊಸ ಜವಾಬ್ದಾರಿ ಮತ್ತು ಮುಂದಿನ ಸವಾಲು

ಮಂಕಾಳು ವೈದ್ಯ ಅವರ ರಾಜಕೀಯ ಬದುಕನ್ನು ಗಮನಿಸಿದರೆ, 2013ರ ಪಕ್ಷೇತರ ಗೆಲುವಿನಿಂದ ಆರಂಭಿಸಿ, ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಸೇರ್ಪಡೆ, 2018ರ ಸೋಲು, 2023ರ ಭರ್ಜರಿ ಪುನರಾಗಮನ, ಸಚಿವ ಸ್ಥಾನ ಮತ್ತು ಇದೀಗ ವಿಧಾನಸಭೆಯ ಉಪಸಭಾಪತಿ ಹುದ್ದೆ—ಇದು ಅವರ ರಾಜಕೀಯ ಪಯಣದ ಹಲವು ಹಂತಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಕ್ಷೇತ್ರದ ಜನರೊಂದಿಗೆ ನಿರಂತರ ಸಂಪರ್ಕ ಹೊಂದಿರುವ ನಾಯಕನಾಗಿ ಗುರುತಿಸಿಕೊಂಡಿರುವ ವೈದ್ಯರಿಗೆ ಇದೀಗ ಪಕ್ಷಾತೀತವಾಗಿ ಸದನದ ಕಾರ್ಯವೈಖರಿಯನ್ನು ಸಮತೋಲನದಿಂದ ಮುನ್ನಡೆಸುವ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ಜವಾಬ್ದಾರಿ ಎದುರಾಗಿದೆ.

ಸಚಿವರಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿದ್ದ ಅನುಭವದ ನಂತರ ಉಪಸಭಾಪತಿ ಹುದ್ದೆಗೆ ಬರುತ್ತಿರುವ ಮಂಕಾಳು ವೈದ್ಯ ಅವರ ಮುಂದಿರುವ ಪ್ರಮುಖ ಸವಾಲು ಎಂದರೆ ಆಡಳಿತ ಪಕ್ಷದ ಸದಸ್ಯರಾಗಿದ್ದರೂ ಸದನದ ನಿಯಮ, ಸಂಪ್ರದಾಯ ಮತ್ತು ಪಕ್ಷಾತೀತ ನಿಷ್ಪಕ್ಷಪಾತತೆಯನ್ನು ಕಾಪಾಡಿಕೊಂಡು ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವುದು. ಭಟ್ಕಳ-ಹೊನ್ನಾವರದಿಂದ ರಾಜ್ಯದ ವಿಧಾನಸಭೆಯ ಪೀಠದವರೆಗೆ ಬೆಳೆದಿರುವ ಅವರ ರಾಜಕೀಯ ಪಯಣ ಮುಂದಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಉತ್ತರ ಕನ್ನಡದ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ರಾಜಕಾರಣಕ್ಕೂ ಹೊಸ ಆಯಾಮ ನೀಡುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇದೆ.