ಬೆಂಗಳೂರು- ರಾಜ್ಯದ ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರವಾಸಿ ತಾಣಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿರುವ ನಂದಿ ಬೆಟ್ಟದ ರೋಪ್‌ವೇ ಯೋಜನೆಗೆ ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಅಡ್ಡಿ ಎದುರಾಗಿದೆ. ಯೋಜನೆಗೆ ಅಗತ್ಯವಿರುವ ಅರಣ್ಯ ಭೂಮಿ ಬಳಕೆಗೆ ಅನುಮತಿ ಕೋರಿ ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮ ಇಲಾಖೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದ್ದ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆಯನ್ನು ಕೇಂದ್ರ ಪರಿಸರ, ಅರಣ್ಯ ಮತ್ತು ಹವಾಮಾನ ಬದಲಾವಣೆ ಸಚಿವಾಲಯ ಎರಡನೇ ಬಾರಿಗೆ ಹಿಂತಿರುಗಿಸಿದೆ. ಹೀಗಾಗಿ, ಇದೀಗ ಅಗತ್ಯ ತಿದ್ದುಪಡಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಮೂರನೇ ಬಾರಿಗೆ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆ ಸಲ್ಲಿಸಲು ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮ ಇಲಾಖೆ ಸಿದ್ಧತೆ ನಡೆಸಿದೆ.
ಸುಮಾರು ₹94.3 ಕೋಟಿ ವೆಚ್ಚದಲ್ಲಿ ಸಾರ್ವಜನಿಕ-ಖಾಸಗಿ ಸಹಭಾಗಿತ್ವ (ಪಿಪಿಪಿ) ಮಾದರಿಯಲ್ಲಿ ಅನುಷ್ಠಾನಗೊಳ್ಳುತ್ತಿರುವ ಈ ಯೋಜನೆ ಹಲವು ವರ್ಷಗಳ ನಿರೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿದೆ. 2023ರಲ್ಲಿ ಟೆಂಡರ್ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ಪೂರ್ಣಗೊಂಡು ಕಾಮಗಾರಿಗೆ ಚಾಲನೆ ನೀಡಲಾಗಿತ್ತು. ಆದರೆ, ಅರಣ್ಯ ಇಲಾಖೆಯ ಅನುಮತಿ ಹಾಗೂ ಪರಿಸರ ಸಂಬಂಧಿತ ನಿಯಮಗಳ ಕಾರಣದಿಂದ ಯೋಜನೆ ನಿರೀಕ್ಷಿತ ವೇಗದಲ್ಲಿ ಸಾಗುತ್ತಿಲ್ಲ.
4.37 ಎಕರೆ ಅರಣ್ಯ ಭೂಮಿಯೇ ಪ್ರಮುಖ ಅಡ್ಡಿ
ರೋಪ್‌ವೇ ನಿರ್ಮಾಣಕ್ಕೆ ಅರಣ್ಯ ಇಲಾಖೆಗೆ ಸೇರಿದ ಸುಮಾರು 4.37 ಎಕರೆ ಭೂಮಿಯ ಅಗತ್ಯವಿದೆ. ಅದರಲ್ಲೂ ರೋಪ್‌ವೇಯ ಮೇಲ್ಭಾಗದ ನಿಲ್ದಾಣ (ಅಪ್ಪರ್ ಟರ್ಮಿನಲ್ ಪಾಯಿಂಟ್) ಅರಣ್ಯ ಭೂಮಿಯ ವ್ಯಾಪ್ತಿಗೆ ಬರುತ್ತಿದೆ. ಎರಡು ಎಕರೆಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಅರಣ್ಯ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಬೇರೆ ಉದ್ದೇಶಕ್ಕೆ ಬಳಸಬೇಕಾದರೆ ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರದ ಅನುಮೋದನೆ ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿದೆ.
ಈ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮ ಇಲಾಖೆ ಕೇಂದ್ರಕ್ಕೆ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆ ಸಲ್ಲಿಸಿತ್ತು. ಯೋಜನೆಗೆ ಬಳಕೆಯಾಗುವ ಅರಣ್ಯ ಭೂಮಿಗೆ ಬದಲಾಗಿ ಪರ್ಯಾಯ ಭೂಮಿ ನೀಡುವುದಾಗಿಯೂ ತಿಳಿಸಿತ್ತು. ಆದರೆ, ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಕೆಲವು ತಾಂತ್ರಿಕ ಕಾರಣಗಳನ್ನು ಮುಂದಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ಪ್ರಸ್ತಾವನೆಯನ್ನು ಹಿಂತಿರುಗಿಸಲಾಗಿತ್ತು.
ನಂತರ ಪರಿಷ್ಕೃತ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದರೂ, ಅರಣ್ಯ ಇಲಾಖೆಗೆ ಬದಲಿಯಾಗಿ ನೀಡಲು ಉದ್ದೇಶಿಸಿರುವ ಭೂಮಿ ಫಲವತ್ತಾಗಿಲ್ಲ ಹಾಗೂ ಅರಣ್ಯೀಕರಣಕ್ಕೆ ಸೂಕ್ತವಾಗಿಲ್ಲ ಎಂಬ ಕಾರಣಕ್ಕೆ ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರ ಎರಡನೇ ಬಾರಿಯೂ ಆಕ್ಷೇಪ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದೆ. ಹೆಚ್ಚು ಫಲವತ್ತಾದ ಪರ್ಯಾಯ ಭೂಮಿ ಒದಗಿಸುವಂತೆ ಸೂಚಿಸಿದೆ.
₹1.36 ಕೋಟಿ ಪಾವತಿಗೆ ಸೂಚನೆ
ಅರಣ್ಯ ಭೂಮಿಯ ಬಳಕೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಪರಿಹಾರ ಅರಣ್ಯೀಕರಣ, ಪರಿಸರ ಸಂರಕ್ಷಣೆ ಹಾಗೂ ಇತರ ಪರಿಹಾರ ಕ್ರಮಗಳಿಗಾಗಿ ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮ ಇಲಾಖೆ ₹1.36 ಕೋಟಿ ಹಣವನ್ನು ಅರಣ್ಯ ಇಲಾಖೆಗೆ ಪಾವತಿಸುವಂತೆ ಕೇಂದ್ರ ಸೂಚಿಸಿದೆ.
ಈ ಹಿಂದೆ ನಂದಿ ಬೆಟ್ಟದ ಸಮೀಪದ ಎಂಟು ಎಕರೆ ಪರ್ಯಾಯ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಅರಣ್ಯ ಇಲಾಖೆಗೆ ಹಸ್ತಾಂತರಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಆದರೆ, ಈ ಭೂಮಿ ಸಸಿಗಳನ್ನು ನೆಟ್ಟು ಬೆಳೆಸಲು ಸೂಕ್ತವಾಗಿಲ್ಲ ಎಂಬುದು ಪರಿಶೀಲನೆಯಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬಂದಿದೆ. ಹೀಗಾಗಿ, ಪರ್ಯಾಯ ಭೂಮಿಯ ಸಮಸ್ಯೆ ಪರಿಹರಿಸುವುದು ಈಗ ಇಲಾಖೆಯ ಮುಂದಿರುವ ಪ್ರಮುಖ ಸವಾಲಾಗಿದೆ.
ವನ್ಯಜೀವಿಗಳ ಸಂರಕ್ಷಣೆಗೆ ಹಲವು ಷರತ್ತು
ರೋಪ್‌ವೇ ಯೋಜನೆಯಿಂದ ನಂದಿ ಬೆಟ್ಟದ ಅರಣ್ಯ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿರುವ ವನ್ಯಜೀವಿಗಳಿಗೆ ಯಾವುದೇ ತೊಂದರೆಯಾಗಬಾರದು ಎಂಬ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರ ಹಲವು ಷರತ್ತುಗಳನ್ನು ವಿಧಿಸಿದೆ.
– ವನ್ಯಜೀವಿಗಳ ಸಂರಕ್ಷಣೆಗಾಗಿ ಅಗತ್ಯ ವಾಹನ ಒದಗಿಸಬೇಕು.
– ಕಾಡ್ಗಿಚ್ಚು ತಡೆಗಟ್ಟಲು ಸಿಬ್ಬಂದಿ ನಿಯೋಜಿಸಬೇಕು.
– ಪ್ರಾಣಿಗಳಿಗಾಗಿ ನೀರಿನ ಹೊಂಡಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಬೇಕು.
– ರೋಪ್‌ವೇ ಕಂಬಗಳ ಸುತ್ತಲೂ ಹುಲ್ಲು ಬೆಳೆಸಬೇಕು.
– ಪ್ರವಾಸಿಗರಿಗೆ ಅಗತ್ಯ ಸೂಚನಾ ಫಲಕಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಬೇಕು.
– ಕೇಬಲ್ ಕಾರುಗಳಿಗೆ ಪಕ್ಷಿಗಳಿಗೆ ಅಪಾಯವಾಗದ ಬಣ್ಣಗಳನ್ನು ಬಳಸಬೇಕು.
– ಪ್ಲಾಸ್ಟಿಕ್ ತ್ಯಾಜ್ಯ ನಿರ್ವಹಣೆಗೆ ಸೂಕ್ತ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಕಲ್ಪಿಸಬೇಕು.
– ಕೋತಿಗಳು ಕಸವನ್ನು ಹೊರತೆಗೆಯದಂತೆ ವಿಶೇಷ ಕಸದ ಬುಟ್ಟಿಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಬೇಕು.
ಯೋಜನೆ ಅನುಷ್ಠಾನದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ, ಕಾಮಗಾರಿ ಪೂರ್ಣಗೊಂಡ ನಂತರವೂ ಈ ಷರತ್ತುಗಳನ್ನು ನಿರಂತರವಾಗಿ ಪಾಲಿಸಬೇಕೆಂದು ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರ ಸೂಚಿಸಿದೆ.
30 ವರ್ಷಗಳ ನಿರ್ವಹಣೆ ಹೊಣೆ ಖಾಸಗಿ ಸಂಸ್ಥೆಗೆ
ಯೋಜನೆಯ ಕಾಮಗಾರಿ ಈಗಾಗಲೇ ಕೆಳಭಾಗದ ನಿಲ್ದಾಣದಲ್ಲಿ (ಲೋವರ್ ಟರ್ಮಿನಲ್ ಪಾಯಿಂಟ್) ಆರಂಭವಾಗಿದೆ. ರೋಪ್‌ವೇಯ ನಿರ್ಮಾಣ, ನಿರ್ವಹಣೆ ಹಾಗೂ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು 30 ವರ್ಷಗಳ ಅವಧಿಗೆ ‘ಡೈನಾಮಿಕ್ಸ್ ರೋಪ್‌ವೇಸ್’ ಸಂಸ್ಥೆಗೆ ವಹಿಸಲಾಗಿದೆ.
ನಂದಿ ಬೆಟ್ಟಕ್ಕೆ ಪ್ರತಿದಿನ ಸಾವಿರಾರು ಪ್ರವಾಸಿಗರು ಭೇಟಿ ನೀಡುತ್ತಿದ್ದು, ರೋಪ್‌ವೇ ಆರಂಭವಾದರೆ ಪ್ರವಾಸಿಗರಿಗೆ ಸುಲಭವಾಗಿ ಬೆಟ್ಟದ ಮೇಲ್ಭಾಗ ತಲುಪಲು ಅನುಕೂಲವಾಗಲಿದೆ. ಜೊತೆಗೆ ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಿಗೆ ಹೊಸ ಆಯಾಮ ದೊರೆಯುವ ನಿರೀಕ್ಷೆಯಿದೆ.
ಆದರೆ, ಎರಡು ಬಾರಿ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆ ತಿರಸ್ಕೃತಗೊಂಡಿರುವುದು ಯೋಜನೆಯ ಭವಿಷ್ಯದ ಬಗ್ಗೆ ಮತ್ತೆ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳನ್ನು ಹುಟ್ಟುಹಾಕಿದೆ. ಈಗ ಮೂರನೇ ಬಾರಿಗೆ ಸಲ್ಲಿಕೆಯಾಗಲಿರುವ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆಗೆ ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರ ಅನುಮೋದನೆ ನೀಡುತ್ತದೆಯೇ ಎಂಬುದನ್ನು ಕಾದುನೋಡಬೇಕಿದೆ. ಪರಿಸರ ಸಂರಕ್ಷಣೆ ಮತ್ತು ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯ ನಡುವೆ ಸಮತೋಲನ ಸಾಧಿಸಿದಾಗ ಮಾತ್ರ ನಂದಿ ಬೆಟ್ಟದ ಬಹುನಿರೀಕ್ಷಿತ ರೋಪ್‌ವೇ ಕನಸು ನನಸಾಗಲಿದೆ.
