ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ನಾವು ಕಾಗೆಗಳನ್ನು ಕೇವಲ ಒಂದು ಪಕ್ಷಿ ಎಂದು ಭಾವಿಸುತ್ತೇವೆ. ಆದರೆ ಕಾಗೆಗಳ ಮೇಲೆ ಸಂಶೋಧನೆ ನಡೆಸುತ್ತಿರುವ ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳಿಗೆ ಅವುಗಳ ಬುದ್ಧಿವಂತಿಕೆಯನ್ನು ಕಂಡು ಆಶ್ಚರ್ಯವಾಗಿದೆ. ಕಾಗೆಗಳು ಕೇವಲ ಆಹಾರಕ್ಕಾಗಿ ಕಿತ್ತಾಡುವ ಪಕ್ಷಿಗಳಲ್ಲ, ಬದಲಾಗಿ ಸಂಕೀರ್ಣ ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು ಪರಿಹರಿಸುವಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಉಪಕರಣಗಳನ್ನು ಬಳಸುವಲ್ಲಿ ಇವು ಅತ್ಯಂತ ಚಾಣಾಕ್ಷ ಜೀವಿಗಳು.
ಹೌದು. ಮನುಷ್ಯರ ಮುಖಗಳನ್ನು ದಶಕಗಳ ಕಾಲ ನೆನಪಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳುವ ಅಸಾಧಾರಣ ನೆನಪಿನ ಶಕ್ತಿ ಮತ್ತು ತನ್ನ ಗುಂಪಿನ ಇತರ ಸದಸ್ಯರಿಗೆ ಅಪಾಯದ ಬಗ್ಗೆ ಮಾಹಿತಿ ರವಾನಿಸುವ ಇವುಗಳ ಸಾಮಾಜಿಕ ಪ್ರಜ್ಞೆ ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳನ್ನು ದಂಗಾಗಿಸಿದೆ. ಚಿಂಪಾಂಜಿಗಳ ನಂತರ ಪ್ರಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ತಾರ್ಕಿಕ ಆಲೋಚನಾ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಹೊಂದಿರುವ ಜೀವಿಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಗೆ ಕೂಡ ಒಂದು ಎಂಬುದು ಈಗ ಸಾಬೀತಾಗಿದೆ.
ನಾವೆಲ್ಲರೂ ಪ್ರತಿದಿನ ಕಾಗೆಗಳನ್ನು ನೋಡುತ್ತೇವೆ ಮತ್ತು ಅವುಗಳನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯ ಪಕ್ಷಿಗಳೆಂದು ಭಾವಿಸುತ್ತೇವೆ. ಆದರೆ ವೈಜ್ಞಾನಿಕವಾಗಿ ನೋಡಿದರೆ, ಇವುಗಳ ಬುದ್ಧಿವಂತಿಕೆ ಅಮೋಘವಾದುದು. ಕೇವಲ ಆಹಾರಕ್ಕಾಗಿ ಕಿತ್ತಾಡುವುದು ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ, ಸಂಕೀರ್ಣ ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು ಪರಿಹರಿಸುವಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಉಪಕರಣಗಳನ್ನು ಬಳಸುವಲ್ಲಿ ಇವು ಅತ್ಯಂತ ಚಾಣಾಕ್ಷ ಪಕ್ಷಿಗಳು. ಕಾಗೆಗಳ ನೆನಪಿನ ಶಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಪ್ರಜ್ಞೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಸಂಶೋಧಕರು ಬಹಿರಂಗಪಡಿಸಿರುವ ಆಶ್ಚರ್ಯಕರ ಸಂಗತಿಗಳು ಇಲ್ಲಿವೆ.
೧. ಮುಖಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸುವಲ್ಲಿ ಎತ್ತಿದ ಕೈ: ಕಾಗೆಗಳಿಗೆ ಇರುವ ಅತ್ಯಂತ ಆಶ್ಚರ್ಯಕರ ಗುಣವೆಂದರೆ ಅವು ಮನುಷ್ಯರ ಮುಖಗಳನ್ನು ದೀರ್ಘಕಾಲದವರೆಗೆ ನೆನಪಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳಬಲ್ಲವು. ವಾಷಿಂಗ್ಟನ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಸಂಶೋಧನೆಯ ಪ್ರಕಾರ, ತಮಗೆ ಹಾನಿ ಮಾಡಿದ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಮುಖವನ್ನು ಕಾಗೆಗಳು ವರ್ಷಗಟ್ಟಲೆ ಮರೆಯುವುದಿಲ್ಲ. ಅಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ಆ ವ್ಯಕ್ತಿ ಮತ್ತೆ ಕಂಡಾಗ ಜೋರಾಗಿ ಕೂಗುವ ಮೂಲಕ ಇತರ ಕಾಗೆಗಳಿಗೂ ಎಚ್ಚರಿಕೆ ನೀಡುತ್ತವೆ. ವಿಶೇಷವೆಂದರೆ, ಆ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಬಗ್ಗೆ ತನ್ನ ಗುಂಪಿನ ಇತರ ಕಾಗೆಗಳಿಗೂ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ರವಾನಿಸುತ್ತವೆ!
೨. ಉಪಕರಣಗಳ ಬಳಕೆ (The Tool Maker): ಆಹಾರವನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಕಾಗೆಗಳು ಕೇವಲ ತಮ್ಮ ಕೊಕ್ಕಿನ ಮೇಲೆ ಮಾತ್ರ ಅವಲಂಬಿತವಾಗಿಲ್ಲ. ಸಣ್ಣ ಕಡ್ಡಿಗಳನ್ನು ಅಥವಾ ತಂತಿಗಳನ್ನು ಬಳಸಿ ರಂಧ್ರಗಳಲ್ಲಿರುವ ಹುಳುಗಳನ್ನು ಹೊರತೆಗೆಯುವುದು ಇವುಗಳ ಮೇಧಾಶಕ್ತಿಗೆ ನಿದರ್ಶನ. ಪ್ರಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಸಿಗುವ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಒಂದು ‘ಉಪಕರಣ’ವನ್ನಾಗಿ ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಗುಣ ಇವುಗಳಲ್ಲಿವೆ. ಅವಶ್ಯಕತೆ ಬಿದ್ದಾಗ ಆ ಕಡ್ಡಿಗಳನ್ನು ಬಗ್ಗಿಸಿ ‘ಹುಕ್’ ರೀತಿ ಮಾಡಿಕೊಂಡು ಆಹಾರವನ್ನು ಬೇಟೆಯಾಡುತ್ತವೆ.
೩. ಸಾಮಾಜಿಕ ಪ್ರಜ್ಞೆ ಮತ್ತು ‘ವಿಚಾರಣೆ’: ಕಾಗೆಗಳು ಅತ್ಯಂತ ಸಾಮಾಜಿಕ ಜೀವಿಗಳು. ತನ್ನ ಗುಂಪಿನಲ್ಲಿ ಯಾವುದಾದರೂ ಕಾಗೆ ಸತ್ತರೆ, ಉಳಿದ ಎಲ್ಲಾ ಕಾಗೆಗಳು ಅಲ್ಲಿಗೆ ಬಂದು ಸೇರುತ್ತವೆ. ಇದನ್ನು ನಾವು ‘ಕಾಗೆ ಗದ್ದಲ’ ಎನ್ನುತ್ತೇವೆ, ಆದರೆ ಅದು ಅವು ನಡೆಸುವ ಒಂದು ರೀತಿಯ ‘ವಿಚಾರಣೆ’. ಆ ಕಾಗೆ ಹೇಗೆ ಸತ್ತಿತು? ಅಲ್ಲಿ ಏನಾದರೂ ಅಪಾಯವಿದೆಯೇ? ಎಂದು ಅವು ವಿಶ್ಲೇಷಿಸುತ್ತವೆ. ಇದರ ಮೂಲಕ ಆ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಮನುಷ್ಯರು ಅಥವಾ ಪ್ರಾಣಿಗಳಿಂದ ಸಂಚಕಾರವಿದ್ದರೆ ಉಳಿದ ಕಾಗೆಗಳು ಜಾಗರೂಕವಾಗುತ್ತವೆ.
ಕಾಗೆಗಿರುವಷ್ಟು ಲೋಕಜ್ಞಾನ ಮನುಷ್ಯನಿಗಿರಬೇಕು” ಎಂದು ಹಿರಿಯರು ಸುಮ್ಮನೆ ಹೇಳಿಲ್ಲ. ಚಿಕ್ಕ ಮೆದುಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರೂ, ಆಲೋಚನಾ ಶಕ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಕಾಗೆಗಳು ಮೇಲು ಎಂದು ಸಾಬೀತುಪಡಿಸುತ್ತಿವೆ.
