ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ತನ್ನ ಆಸ್ತಿಯ ಬಗ್ಗೆ ಯಾವುದೇ ಉಯಿಲು (Will) ಬರೆಯದೆ ಮೃತಪಟ್ಟರೆ, ಆತನ ಆಸ್ತಿಯನ್ನು ಹಿಂದೂ ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರ ಕಾಯ್ದೆ 1956ರ ಅನ್ವಯ ಹಂಚಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಕಾಯ್ದೆಯ ಪ್ರಕಾರ ಆಸ್ತಿಯ ಹಕ್ಕು ಯಾರಿಗೆ ಸೇರುತ್ತದೆ ಎಂಬ ವಿವರ ಇಲ್ಲಿದೆ:
ತಂದೆ ವಿಲ್ ಮಾಡದೆ ಸತ್ತರೆ ಆತನ ಮಗ ಮತ್ತು ಮಗಳು ಮೊದಲ ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರಿಗಳಾಗುತ್ತಾರೆ. ಮೃತ ತಂದೆಯಿಂದ ಪಿತ್ರಾರ್ಜಿತವಾಗಿ ಬಂದ ಆಸ್ತಿ ಸ್ವಯಂಚಾಲಿತವಾಗಿ ಇಬ್ಬರಿಗೂ ಸಮಾನವಾಗಿ ಹಂಚಿಕೆಯಾಗುತ್ತದೆ.
1. ಮೊದಲ ಆದ್ಯತೆ (ವರ್ಗ-1 ರ ವಾರಸುದಾರರು): ತಂದೆ ಉಯಿಲು ಬರೆಯದಿದ್ದಾಗ, ಮೊದಲು ಆಸ್ತಿಯು ಆತನ ಹತ್ತಿರದ ಸಂಬಂಧಿಗಳಿಗೆ ಅಂದರೆ ‘ವರ್ಗ-1’ ರ ವಾರಸುದಾರರಿಗೆ ಸಮಾನವಾಗಿ ಹಂಚಿಕೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ಈ ಕೆಳಗಿನವರು ಬರುತ್ತಾರೆ:
- ಪತ್ನಿ: ಮೃತ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಪತ್ನಿಗೆ ಆಸ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಸಮಾನ ಪಾಲಿನ ಹಕ್ಕಿರುತ್ತದೆ.
- ಮಕ್ಕಳು (ಗಂಡು ಮತ್ತು ಹೆಣ್ಣು): ಕಾಯ್ದೆಯ ತಿದ್ದುಪಡಿಯ ನಂತರ, ಗಂಡು ಮಕ್ಕಳಂತೆಯೇ ಹೆಣ್ಣು ಮಕ್ಕಳಿಗೂ ತಂದೆಯ ಆಸ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಸಮಾನ ಹಕ್ಕಿದೆ.
- ತಾಯಿ: ಮಗನ ಆಸ್ತಿಯಲ್ಲಿ ತಾಯಿಗೂ ಸಮಾನ ಪಾಲಿನ ಹಕ್ಕಿರುತ್ತದೆ. (ಗಮನಿಸಿ: ತಂದೆಗೆ ವರ್ಗ-1 ರಲ್ಲಿ ಹಕ್ಕಿರುವುದಿಲ್ಲ).
2. ವರ್ಗ-2 ರ ವಾರಸುದಾರರು: ಒಂದು ವೇಳೆ ವರ್ಗ-1 ರ ವಾರಸುದಾರರು ಯಾರೂ ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ (ಪತ್ನಿ, ಮಕ್ಕಳು ಅಥವಾ ತಾಯಿ ಇಲ್ಲದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ), ಆಸ್ತಿಯು ವರ್ಗ-2 ರ ವಾರಸುದಾರರಿಗೆ ಸೇರುತ್ತದೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ತಂದೆ, ಮೊಮ್ಮಕ್ಕಳು, ಸಹೋದರ-ಸಹೋದರಿಯರು ಮುಂತಾದವರು ಬರುತ್ತಾರೆ.
3. ಹೆಣ್ಣು ಮಕ್ಕಳ ಹಕ್ಕು: 2005ರ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ತಿದ್ದುಪಡಿಯ ಪ್ರಕಾರ, ಹೆಣ್ಣು ಮಕ್ಕಳು ವಿವಾಹಿತರಾಗಿದ್ದರೂ ಸಹ ತಂದೆಯ ಆಸ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಗಂಡು ಮಕ್ಕಳಷ್ಟೇ ಸಮಾನ ಹಕ್ಕನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತಾರೆ. ತಂದೆ 2005ಕ್ಕಿಂತ ಮೊದಲು ಮೃತಪಟ್ಟಿದ್ದರೂ ಸಹ ಹೆಣ್ಣು ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಈ ಹಕ್ಕು ಅನ್ವಯಿಸುತ್ತದೆ.
4. ಸ್ವಯಾರ್ಜಿತ ಆಸ್ತಿ vs ಪಿತ್ರಾರ್ಜಿತ ಆಸ್ತಿ:
- ಸ್ವಯಾರ್ಜಿತ ಆಸ್ತಿ: ತಂದೆ ಸ್ವಂತ ಸಂಪಾದನೆಯಿಂದ ಮಾಡಿದ ಆಸ್ತಿಯಾಗಿದ್ದರೆ, ಅವರು ಯಾರಿಗೆ ಬೇಕಾದರೂ ನೀಡಬಹುದು. ಆದರೆ ಉಯಿಲು ಬರೆಯದಿದ್ದರೆ ಮಾತ್ರ ಮೇಲೆ ತಿಳಿಸಿದ ನಿಯಮ ಅನ್ವಯಿಸುತ್ತದೆ.
- ಪಿತ್ರಾರ್ಜಿತ ಆಸ್ತಿ: ತಂದೆಗೂ ಅವರ ಪೂರ್ವಜರಿಂದ ಬಂದ ಆಸ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಹುಟ್ಟಿನಿಂದಲೇ ಹಕ್ಕಿರುತ್ತದೆ.
5. ಮುಸ್ಲಿಂ ಮತ್ತು ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ ಕಾನೂನುಗಳು: ಹಿಂದೂ ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರ ಕಾಯ್ದೆಯು ಹಿಂದೂಗಳು, ಜೈನರು, ಸಿಖ್ಖರು ಮತ್ತು ಬೌದ್ಧರಿಗೆ ಅನ್ವಯಿಸುತ್ತದೆ. ಮುಸ್ಲಿಮರು ಮತ್ತು ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ನರಿಗೆ ಅವರದೇ ಆದ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಕಾನೂನುಗಳಿದ್ದು, ಅದರಂತೆ ಆಸ್ತಿ ಹಂಚಿಕೆಯಾಗುತ್ತದೆ.
ತಂದೆಯ ಮರಣದ ನಂತರ ಅವರ ಆಸ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಪತ್ನಿ, ತಾಯಿ ಮತ್ತು ಮಕ್ಕಳಿಗೆ (ಮಗ ಮತ್ತು ಮಗಳು) ಸಮಾನ ಪಾಲನ್ನು ಕಾನೂನುಬದ್ಧವಾಗಿ ನೀಡಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಯಾರಾದರೂ ಆಸ್ತಿ ನೀಡಲು ನಿರಾಕರಿಸಿದರೆ ಸಿವಿಲ್ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಮೂಲಕ ಹಕ್ಕನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಅವಕಾಶವಿದೆ.
ಸೂಚನೆ: ಈ ಮಾಹಿತಿಯು ಸಾಮಾನ್ಯ ತಿಳುವಳಿಕೆಗಾಗಿ ಮಾತ್ರ. ಆಸ್ತಿ ವಿವಾದ ಅಥವಾ ಹಂಚಿಕೆಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಕಾನೂನು ತಜ್ಞರ ಸಲಹೆ ಪಡೆಯುವುದು ಉತ್ತಮ.
