ದೇವಾಲಯಗಳ ಹಣ ದುರುಪಯೋಗ ದೇವರಿಗೆ ಎಸಗುವ ವಂಚನೆ; ಹೈಕೋರ್ಟ್

ಬೆಂಗಳೂರು-ದೇವಾಲಯಗಳಿಗೆ ಭಕ್ತರು ಸಲ್ಲಿಸುವ ಕಾಣಿಕೆ ಹಾಗೂ ಇತರ ಆದಾಯವನ್ನು ದುರುಪಯೋಗಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಕೇವಲ ಹಣಕಾಸಿನ ಅಕ್ರಮವಲ್ಲ, ಅದು ದೇವರ ಮೇಲಿನ ನಂಬಿಕೆಗೆ ಮಾಡುವ ವಂಚನೆ ಎಂದು ಕರ್ನಾಟಕ ಹೈಕೋರ್ಟ್ ಅಭಿಪ್ರಾಯ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದೆ.

ಇದೇ ವೇಳೆ ರಾಜ್ಯದ ಮುಜರಾಯಿ ದೇವಾಲಯಗಳ ಆದಾಯ ಸೋರಿಕೆ ತಡೆಯಲು ಡಿಜಿಟಲ್ ಲೆಕ್ಕಪತ್ರ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಿನ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಜಾರಿಗೆ ತರಲು ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ ನಿರ್ದೇಶನ ನೀಡಿದೆ.

ಉಡುಪಿ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಬ್ರಹ್ಮಾವರ ತಾಲೂಕಿನ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ದುರ್ಗಾಪರಮೇಶ್ವರಿ ದೇವಾಲಯದಲ್ಲಿ ನಕಲಿ ರಸೀದಿ ನೀಡಿ ಭಕ್ತರಿಂದ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿದ ಹಣವನ್ನು ದೇವಾಲಯದ ಖಾತೆಗೆ ಜಮಾ ಮಾಡದೆ ದುರುಪಯೋಗಪಡಿಸಿಕೊಂಡ ಆರೋಪದ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ ದ್ವಿತೀಯ ದರ್ಜೆ ಸಹಾಯಕ ರಾಜೇಶ್ ನಾಯಕ್ ಅವರನ್ನು ಸೇವೆಯಿಂದ ವಜಾಗೊಳಿಸಿದ ಕ್ರಮವನ್ನು ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಎತ್ತಿಹಿಡಿದಿದೆ.

ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ಸೂರಜ್ ಗೋವಿಂದರಾಜ್ ಅವರ ಏಕಸದಸ್ಯ ಪೀಠ ಪ್ರಕರಣದ ವಿಚಾರಣೆ ನಡೆಸಿ ಅರ್ಜಿಯನ್ನು ವಜಾಗೊಳಿಸಿದೆ. ನಂಬಿಕೆಯ ಹುದ್ದೆಯಲ್ಲಿರುವ ಸಿಬ್ಬಂದಿ ಭಕ್ತರ ಹಣದಲ್ಲಿ ಅಕ್ರಮ ಎಸಗಿದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಸೇವೆಯಿಂದ ವಜಾಗೊಳಿಸುವುದು ಸೂಕ್ತ ಶಿಕ್ಷೆಯಾಗಬಹುದು ಎಂದು ನ್ಯಾಯಪೀಠ ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಟ್ಟಿದೆ.

ಪ್ರಕರಣದ ಹಿನ್ನೆಲೆಯ ಪ್ರಕಾರ, 2018ರ ಆಗಸ್ಟ್ 23ರಿಂದ 25ರವರೆಗೆ ರಾಜೇಶ್ ನಾಯಕ್ ಅವರು ದೇವಾಲಯದ ಐಟಿ ಅಡ್ಮಿನ್‌ನ ಯೂಸರ್ ಐಡಿ ಮತ್ತು ಪಾಸ್‌ವರ್ಡ್ ದುರ್ಬಳಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದರು ಎಂಬ ಆರೋಪವಿದೆ.

ದೇವರ ಸರ್ವಾಲಂಕಾರ ಪೂಜೆ ಹಾಗೂ ‘ಹೂವಿನ ಪೂಜೆ’ಗೆ ಬಂದ ಭಕ್ತರಿಗೆ ನಕಲಿ ರಸೀದಿಗಳನ್ನು ನೀಡಲಾಗಿತ್ತು. ಈ ಮೂಲಕ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿದ ಹಣವನ್ನು ದೇವಾಲಯದ ಖಾತೆಗೆ ಜಮಾ ಮಾಡದೆ ದುರುಪಯೋಗಪಡಿಸಿಕೊಂಡಿರುವುದು ತನಿಖೆಯಲ್ಲಿ ಬೆಳಕಿಗೆ ಬಂದಿತ್ತು.

ಉಪವಿಭಾಗಾಧಿಕಾರಿಗಳ ತನಿಖಾ ವರದಿಯ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ದೇವಾಲಯದ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಾಹಕ ಅಧಿಕಾರಿ ವಜಾ ಆದೇಶ ಹೊರಡಿಸಿದ್ದರು.

ನಂತರ ಧಾರ್ಮಿಕ ದತ್ತಿ ಇಲಾಖೆಯ ಆಯುಕ್ತರೂ ಅದನ್ನು ಎತ್ತಿಹಿಡಿದಿದ್ದರು. ಇದನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸಿ ರಾಜೇಶ್ ನಾಯಕ್ ಹೈಕೋರ್ಟ್ ಮೆಟ್ಟಿಲೇರಿದ್ದರು.

ತಂತ್ರಜ್ಞಾನವೇ ಅಕ್ರಮ ತಡೆಗೆ ಅಸ್ತ್ರ

*ತಂತ್ರಜ್ಞಾನವೇ ಅಕ್ರಮ ತಡೆಗೆ ಅಸ್ತ್ರ*

ಪ್ರಕರಣವನ್ನು ಕೇವಲ ಒಬ್ಬ ಸಿಬ್ಬಂದಿಯ ಸೇವಾ ವಿವಾದವಾಗಿ ನೋಡದೆ, ದೇವಾಲಯಗಳ ಹಣಕಾಸು ನಿರ್ವಹಣೆಯಲ್ಲಿನ ಪಾರದರ್ಶಕತೆಯ ಪ್ರಶ್ನೆಯಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಿದ ನ್ಯಾಯಪೀಠ, ರಾಜ್ಯದ ಎಲ್ಲ ಮುಜರಾಯಿ ದೇವಾಲಯಗಳಿಗೆ ಅನ್ವಯವಾಗುವಂತೆ ಹಲವು ಮಾರ್ಗಸೂಚಿಗಳನ್ನು ನೀಡಿದೆ.

ಪೂಜೆ, ಸೇವಾ ಟಿಕೆಟ್, ಕಾಣಿಕೆ, ಹುಂಡಿ, ವಸತಿ ಹಾಗೂ ಇತರ ಆದಾಯ-ವೆಚ್ಚಗಳನ್ನು ನೈಜ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ದಾಖಲಿಸಿ ಪರಿಶೀಲಿಸುವ ಕೇಂದ್ರೀಕೃತ ತಂತ್ರಾಂಶ ರೂಪಿಸಬೇಕು.

ಪ್ರತಿಯೊಂದು ರಸೀದಿಗೂ ಯಂತ್ರ-ಚಾಲಿತ ವಿಶಿಷ್ಟ ಸರಣಿ ಸಂಖ್ಯೆ ನೀಡಬೇಕು.

ರಸೀದಿ ನಿಜವೇ ಅಥವಾ ನಕಲಿಯೇ ಎಂಬುದನ್ನು ಭಕ್ತರು ಮೊಬೈಲ್ ಮೂಲಕ ಪರಿಶೀಲಿಸಲು ಕ್ಯೂಆರ್ ಕೋಡ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಕಲ್ಪಿಸಬೇಕು.

ಒಂದೇ ಸರಣಿ ಸಂಖ್ಯೆಯ ರಸೀದಿಯನ್ನು ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಮುದ್ರಿಸಲು ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಅವಕಾಶ ಇರಬಾರದು.

ಯುಪಿಐ, ಕ್ಯೂಆರ್ ಕೋಡ್, ಡೆಬಿಟ್/ಕ್ರೆಡಿಟ್ ಕಾರ್ಡ್ ಮತ್ತು ನೆಟ್ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಮೂಲಕ ಪಾವತಿಯನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸಿ ನಗದು ವ್ಯವಹಾರವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಬೇಕು.

ಹುಂಡಿ ಎಣಿಕೆ ಕೊಠಡಿಗಳಲ್ಲಿ ಸಿಸಿಟಿವಿ ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಬೇಕು.

ಹುಂಡಿ ಎಣಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸುವ ಸಿಬ್ಬಂದಿಗೆ ಬಾಡಿ ಕ್ಯಾಮರಾ ಬಳಸುವುದನ್ನು ಕಡ್ಡಾಯಗೊಳಿಸಬೇಕು.

ದೇವಾಲಯಗಳ ಚಿನ್ನ, ಬೆಳ್ಳಿ ಹಾಗೂ ಇತರ ಅಮೂಲ್ಯ ವಸ್ತುಗಳ ತೂಕ, ವಿವರ ಮತ್ತು ಗುಣಮಟ್ಟದ ಛಾಯಾಚಿತ್ರಗಳೊಂದಿಗೆ ಡಿಜಿಟಲ್ ದಾಸ್ತಾನು ನಿರ್ವಹಿಸಬೇಕು.

ಭಕ್ತರ ನಂಬಿಕೆ ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಆಸ್ತಿಯ ರಕ್ಷಣೆ

ಭಕ್ತರ ನಂಬಿಕೆ ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಆಸ್ತಿಯ ರಕ್ಷಣೆ

ರಾಜ್ಯದ ಪ್ರಮುಖ ದೇವಾಲಯಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿವರ್ಷ ಲಕ್ಷಾಂತರ ಭಕ್ತರು ಕಾಣಿಕೆ, ಸೇವಾ ಶುಲ್ಕ, ಹುಂಡಿ ಸೇರಿದಂತೆ ವಿವಿಧ ರೂಪಗಳಲ್ಲಿ ಹಣ ಸಲ್ಲಿಸುತ್ತಾರೆ. ಈ ಹಣವು ವೈಯಕ್ತಿಕ ಆದಾಯವಲ್ಲ; ದೇವಾಲಯದ ಧಾರ್ಮಿಕ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳು, ನಿರ್ವಹಣೆ ಮತ್ತು ಸಂಬಂಧಿತ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಉದ್ದೇಶಗಳಿಗೆ ಬಳಕೆಯಾಗಬೇಕಾದ ಸಂಪನ್ಮೂಲವಾಗಿದೆ.

ಹೀಗಾಗಿ ರಸೀದಿ ವಂಚನೆ, ನಗದು ದುರುಪಯೋಗ ಅಥವಾ ಲೆಕ್ಕಪತ್ರದಲ್ಲಿನ ಅಕ್ರಮಗಳು ಸಂಭವಿಸಿದರೆ ಅದರ ಪರಿಣಾಮ ಕೇವಲ ಆರ್ಥಿಕ ನಷ್ಟಕ್ಕೆ ಸೀಮಿತವಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ದೇವಾಲಯದ ಆಡಳಿತದ ಮೇಲಿನ ಭಕ್ತರ ವಿಶ್ವಾಸಕ್ಕೂ ಧಕ್ಕೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ಇದೇ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಹೈಕೋರ್ಟ್ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಆಧಾರಿತ ಪಾರದರ್ಶಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗೆ ಒತ್ತು ನೀಡಿರುವುದು ಮಹತ್ವ ಪಡೆದುಕೊಂಡಿದೆ.

ಹಳೆಯ ಅಕ್ರಮಗಳ ಹಿನ್ನೆಲೆ ಮಹತ್ವದ ತೀರ್ಪು

ಹಳೆಯ ಅಕ್ರಮಗಳ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಮಹತ್ವದ ತೀರ್ಪು

ದೇವಾಲಯಗಳ ಕಾಣಿಕೆ, ಹುಂಡಿ ಹಣ ಮತ್ತು ಅಮೂಲ್ಯ ವಸ್ತುಗಳ ನಿರ್ವಹಣೆ ಕುರಿತು ಅಕ್ರಮಗಳ ಆರೋಪಗಳು ಆಗಾಗ್ಗೆ ಕೇಳಿಬರುತ್ತಿರುವ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಈ ನಿರ್ದೇಶನಗಳು ಮಹತ್ವ ಪಡೆದಿವೆ. ಕೆಲವು ಪ್ರಕರಣಗಳಲ್ಲಿ ಲೆಕ್ಕಪತ್ರ ನಿರ್ವಹಣೆ, ನಗದು ಸಂಗ್ರಹ, ರಸೀದಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಹಾಗೂ ಅಮೂಲ್ಯ ವಸ್ತುಗಳ ದಾಸ್ತಾನು ಕುರಿತ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು ಉದ್ಭವಿಸಿರುವುದು ದೇವಾಲಯಗಳ ಆಡಳಿತದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ತಾಂತ್ರಿಕ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆಯ ಅಗತ್ಯವನ್ನು ತೋರಿಸಿದೆ.

ಇದೀಗ ಹೈಕೋರ್ಟ್ ಸೂಚಿಸಿರುವ ಕ್ರಮಗಳು ಜಾರಿಗೆ ಬಂದರೆ, ಭಕ್ತರು ನೀಡುವ ಹಣ ಎಲ್ಲಿ ಸಂಗ್ರಹವಾಯಿತು, ಹೇಗೆ ಲೆಕ್ಕಕ್ಕೆ ಬಂತು ಮತ್ತು ಯಾವ ಉದ್ದೇಶಕ್ಕೆ ಖರ್ಚಾಯಿತು ಎಂಬುದನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿ ಪರಿಶೀಲಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಲಿದೆ.

ಒಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ, ಈ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬ ಸಿಬ್ಬಂದಿಯ ವಜಾ ಕ್ರಮವನ್ನು ಎತ್ತಿಹಿಡಿದಿರುವುದಕ್ಕಿಂತಲೂ ಮಿಗಿಲಾಗಿ, ರಾಜ್ಯದ ಮುಜರಾಯಿ ದೇವಾಲಯಗಳ ಹಣಕಾಸು ನಿರ್ವಹಣೆಯನ್ನು ಡಿಜಿಟಲೀಕರಣಗೊಳಿಸುವಂತೆ ಹೈಕೋರ್ಟ್ ನೀಡಿರುವ ನಿರ್ದೇಶನ ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿದೆ. ಭಕ್ತರ ಕಾಣಿಕೆ ಮತ್ತು ದೇವಾಲಯದ ಆಸ್ತಿಯನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವ ಜವಾಬ್ದಾರಿ ಸರ್ಕಾರದಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ದೇವಾಲಯದ ಆಡಳಿತ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಹಂತಕ್ಕೂ ಇದೆ ಎಂಬ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಈ ತೀರ್ಪು ನೀಡಿದೆ.