8 ವರ್ಷಗಳ ನಂತರ ‘ಸ್ವಚ್ಛ ನಗರ’ ಪಟ್ಟ ಕಳೆದುಕೊಂಡ ಇಂದೋರ್; ನವಿ ಮುಂಬೈಗೆ ಅಗ್ರಸ್ಥಾನ

ನವದೆಹಲಿ: ಭಾರತದ ಅತ್ಯಂತ ಸ್ವಚ್ಛ ನಗರವೆಂದು ದೀರ್ಘಕಾಲ ಗುರುತಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದ ಇಂದೋರ್‌ಗೆ, ಬುಧವಾರ ಘೋಷಿಸಲಾದ ‘ಸ್ವಚ್ಛ ಸರ್ವೇಕ್ಷಣ್ 2025-26’ ಫಲಿತಾಂಶಗಳಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡ ಹಿನ್ನಡೆಯಾಗಿದೆ. ‘ಕ್ಲೀನ್ ಸಿಟಿ ಲೀಗ್’ (ಸ್ವಚ್ಛ ನಗರಗಳ ಪಟ್ಟಿ) ವಿಭಾಗದಲ್ಲಿ ಅದು ಅಗ್ರ ಮೂರು ಸ್ಥಾನಗಳಿಂದ ಹೊರಬಿದ್ದಿದೆ.

ಸತತ 8 ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸ್ವಚ್ಛತಾ ಶ್ರೇಯಾಂಕಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಬಲ್ಯ ಮೆರೆದಿದ್ದ ಇಂದೋರ್, ಈ ಬಾರಿ ತನ್ನ ಅಗ್ರ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ವಿಫಲವಾಗಿದೆ. ಬದಲಾಗಿ, ನವಿ ಮುಂಬೈ, ಸೂರತ್ ಮತ್ತು ವಿಜಯವಾಡ ದೇಶದ ಅತ್ಯಂತ ಸ್ವಚ್ಛವಾದ ಮೂರು ನಗರಗಳಾಗಿ ಹೊರಹೊಮ್ಮಿವೆ.

ನವದೆಹಲಿಯ ವಿಜ್ಞಾನ ಭವನದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ ದ್ರೌಪದಿ ಮುರ್ಮು ಅವರು ‘ಸ್ವಚ್ಛ ಸರ್ವೇಕ್ಷಣ್ 2025-26’ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳನ್ನು ಪ್ರದಾನ ಮಾಡಿದರು. ನೈರ್ಮಲ್ಯ, ತ್ಯಾಜ್ಯ ನಿರ್ವಹಣೆ ಮತ್ತು ಸ್ವಚ್ಛತೆಯ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಉತ್ತಮ ಸಾಧನೆ ಮಾಡಿದ ನಗರಗಳು ಮತ್ತು ಪಟ್ಟಣಗಳನ್ನು ಈ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳ ಮೂಲಕ ಗುರುತಿಸಲಾಯಿತು.

ನವಿ ಮುಂಬೈ ಭಾರತದ ಅತ್ಯಂತ ಸ್ವಚ್ಛ ನಗರ

‘ಕ್ಲೀನ್ ಸಿಟಿ ಲೀಗ್’ನಲ್ಲಿ ನವಿ ಮುಂಬೈ ಪ್ರಥಮ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡರೆ, ಸೂರತ್ ಮತ್ತು ವಿಜಯವಾಡ ಕ್ರಮವಾಗಿ ಎರಡನೇ ಮತ್ತು ಮೂರನೇ ಸ್ಥಾನಗಳನ್ನು ಪಡೆದಿವೆ. ಇಂದೋರ್ ಈ ಬಾರಿ ‘ಸೂಪರ್ ಸ್ವಚ್ಛ ಲೀಗ್’ ನಗರಗಳ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾನ ಪಡೆದಿದೆ.

ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪ್ರದಾನ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಮಾತನಾಡಿದ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ ಮುರ್ಮು, ಸ್ವಚ್ಛತೆಯನ್ನು ಕಾಪಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಕುಟುಂಬ, ಸಮುದಾಯ ಮತ್ತು ನಗರದ ಸಹಭಾಗಿತ್ವ ಅತ್ಯಗತ್ಯ ಎಂದು ಹೇಳಿದರು. ಸ್ವಚ್ಛತೆ ಎಂದರೆ ಕೇವಲ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸ್ಥಳಗಳನ್ನು ಸ್ವಚ್ಛವಾಗಿಡುವುದು ಮಾತ್ರವಲ್ಲ, ಅದು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಆರೋಗ್ಯ, ಸಾಮಾಜಿಕ ಜವಾಬ್ದಾರಿ ಮತ್ತು ದೈನಂದಿನ ಅಭ್ಯಾಸಗಳೊಂದಿಗೆ ನಿಕಟ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿದೆ ಎಂದು ಅವರು ತಿಳಿಸಿದರು.

ಇಂದೋರ್ ಸ್ಥಾನ ಕಳೆದುಕೊಂಡರೂ, ಮಧ್ಯಪ್ರದೇಶದ ಇತರ ನಗರಗಳ ಉತ್ತಮ ಸಾಧನೆ

ಇಂದೋರ್ ಅಗ್ರ ಮೂರು ಸ್ಥಾನಗಳಿಂದ ಹೊರಬಿದ್ದಿದ್ದರೂ, ಮಧ್ಯಪ್ರದೇಶದ ಇತರ ಹಲವು ನಗರಗಳು ವಿವಿಧ ಜನಸಂಖ್ಯಾ ವರ್ಗಗಳಲ್ಲಿ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಸಾಧನೆ ಮಾಡಿವೆ.

10 ಲಕ್ಷಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಹೊಂದಿರುವ ನಗರಗಳ ವಿಭಾಗದಲ್ಲಿ ಜಬಲ್‌ ಪುರ ಎರಡನೇ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಪಡೆಯುವ ಮೂಲಕ ರಾಜ್ಯದ ಪ್ರಮುಖ ಸಾಧನೆ ಮಾಡಿದ ನಗರಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿ ಹೊರಹೊಮ್ಮಿದೆ. ಈ ವಿಭಾಗದಲ್ಲಿ ವಿಶಾಖಪಟ್ಟಣಂ ಅಗ್ರಸ್ಥಾನ ಪಡೆದರೆ, ಲಕ್ನೋ ಮೂರನೇ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಗಳಿಸಿದೆ.

ಗ್ವಾಲಿಯರ್ ಕೂಡ ದೇಶದ ಅತ್ಯಂತ ಸ್ವಚ್ಛವಾದ 10 ನಗರಗಳ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾನ ಪಡೆಯುವ ಮೂಲಕ ಮನ್ನಣೆ ಗಳಿಸಿದೆ. ಇವುಗಳಲ್ಲದೆ, ಮಧ್ಯಪ್ರದೇಶದ ರೇವಾ, ಸಾಗರ್, ಉಜ್ಜಯಿನಿ, ದೇವಾಸ್, ಬುಧ್ನಿ ಮತ್ತು ದೇಪಾಲ್‌ ಪುರ ಸೇರಿದಂತೆ ಇತರ ನಗರಗಳು ಕೂಡ ಈ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಟ್ಟದ ಮನ್ನಣೆಯನ್ನು ಪಡೆದಿವೆ. ಇಂದೋರ್ ಮತ್ತು ಅದರ ಮಾರ್ಗದರ್ಶಕ ನಗರವಾದ ದೆಪಾಲ್‌ಪುರವು ಜಂಟಿಯಾಗಿ ‘ಕ್ಲೀನ್ ಸಿಟಿ ಪೇರ್’ (Clean City Pair) ವಿಭಾಗದಲ್ಲಿ ಎರಡನೇ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡಿವೆ. ಈ ವಿಭಾಗವನ್ನು ‘ಸೂಪರ್ ಸ್ವಚ್ಛ ಜೋಡಿ’ (Super Swachh Jodi) ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಎಂದೂ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.

ವರ್ಗವಾರು ಶ್ರೇಯಾಂಕಗಳು: 10 ಲಕ್ಷಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಹೊಂದಿರುವ ನಗರಗಳು

‘ಸ್ವಚ್ಛ ಸರ್ವೇಕ್ಷಣ್ 2025-26’ ಶ್ರೇಯಾಂಕಗಳ ಪ್ರಕಾರ, 10 ಲಕ್ಷಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಹೊಂದಿರುವ ನಗರಗಳ ವಿಭಾಗದಲ್ಲಿ ಅಗ್ರ ಮೂರು ಸ್ಥಾನಗಳನ್ನು ಪಡೆದ ನಗರಗಳು ಇವು:

ವಿಶಾಖಪಟ್ಟಣಂ, ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶ

ಜಬಲ್‌ ಪುರ, ಮಧ್ಯಪ್ರದೇಶ

ಲಕ್ನೋ, ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶ

ಜಬಲ್‌ ಪುರವು ಎರಡನೇ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಪಡೆದಿರುವುದು ಮಧ್ಯಪ್ರದೇಶಕ್ಕೆ ಒಂದು ಮಹತ್ವದ ಸಾಧನೆಯಾಗಿದೆ. ಇದು ನಗರ ನೈರ್ಮಲ್ಯ ಮತ್ತು ತ್ಯಾಜ್ಯ ನಿರ್ವಹಣೆಯಲ್ಲಿ ಆ ರಾಜ್ಯವು ಕೈಗೊಂಡಿರುವ ಪ್ರಯತ್ನಗಳನ್ನು ಎತ್ತಿ ತೋರಿಸುತ್ತದೆ.

3 ಲಕ್ಷದಿಂದ 10 ಲಕ್ಷದವರೆಗೆ ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಹೊಂದಿರುವ ನಗರಗಳು

3 ಲಕ್ಷದಿಂದ 10 ಲಕ್ಷದವರೆಗೆ ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಹೊಂದಿರುವ ನಗರಗಳ ವಿಭಾಗದಲ್ಲಿ ಉಜ್ಜಯಿನಿ (Ujjain) ಅಗ್ರಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿದೆ. ನಂತರದ ಸ್ಥಾನಗಳಲ್ಲಿ ಚಂಡೀಗಢ ಮತ್ತು ಗುಂಟೂರು ಇವೆ.

ಅಗ್ರ ಮೂರು ಸ್ಥಾನಗಳು ಹೀಗಿವೆ:

ಉಜ್ಜಯಿನಿ, ಮಧ್ಯಪ್ರದೇಶ

ಚಂಡೀಗಢ

ಗುಂಟೂರು, ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶ

ಈ ವರ್ಷದ ಸ್ವಚ್ಛತಾ ಸಮೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ ಮಧ್ಯಪ್ರದೇಶವು ಉತ್ತಮ ಪ್ರದರ್ಶನ ನೀಡಿದ್ದು, ಉಜ್ಜಯಿನಿಯ ಈ ಸಾಧನೆಯು ಅದಕ್ಕೆ ಮತ್ತಷ್ಟು ಬಲ ತುಂಬಿದೆ.

1 ಲಕ್ಷದವರೆಗೆ ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಹೊಂದಿರುವ ನಗರಗಳು

1 ಲಕ್ಷದವರೆಗೆ ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಹೊಂದಿರುವ ನಗರಗಳ ಪೈಕಿ ದೇವಾಸ್ (Dewas) ಮೊದಲ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡಿದೆ. ಸ್ವಚ್ಛತೆ ಮತ್ತು ನೈರ್ಮಲ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಕೈಗೊಂಡ ಕ್ರಮಗಳಿಗಾಗಿ ಈ ನಗರವು ಮನ್ನಣೆ ಪಡೆದಿದೆ.

ಈ ನಗರದ ಸಾಧನೆಯು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಶ್ರೇಯಾಂಕಗಳಲ್ಲಿ ಮಧ್ಯಪ್ರದೇಶದ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಇನ್ನಷ್ಟು ಬಲಪಡಿಸಿದೆ.

ಅತ್ಯಂತ ಸ್ವಚ್ಛವಾದ ಕರಾವಳಿ ಪಟ್ಟಣಗಳು

ಈ ಸಮೀಕ್ಷೆಯು ಕರಾವಳಿ ಪಟ್ಟಣಗಳ ಸ್ವಚ್ಛತೆ ಮತ್ತು ನೈರ್ಮಲ್ಯ ಪ್ರಯತ್ನಗಳನ್ನೂ ಗುರುತಿಸಿದೆ. ಒಡಿಶಾದ ಪುರಿ (Puri) ಅಗ್ರಸ್ಥಾನವನ್ನು ಪಡೆದರೆ, ಕೇರಳದ ಅಲಪ್ಪುಳ ಮತ್ತು ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದ ರತ್ನಗಿರಿ ನಂತರದ ಸ್ಥಾನಗಳಲ್ಲಿವೆ.

ಅತ್ಯಂತ ಸ್ವಚ್ಛವಾದ ಮೂರು ಕರಾವಳಿ ಪಟ್ಟಣಗಳು ​​ಇವು:

ಪುರಿ, ಒಡಿಶಾ

ಅಲಪ್ಪುಳ, ಕೇರಳ

ರತ್ನಗಿರಿ, ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ

ಈ ವರ್ಷದ ‘ಸ್ವಚ್ಛ ಸರ್ವೇಕ್ಷಣ್’ ಸಮೀಕ್ಷೆಯು ದೇಶಾದ್ಯಂತ 4,909 ನಗರಗಳನ್ನು 43 ವಿವಿಧ ಮಾನದಂಡಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಮೌಲ್ಯಮಾಪನ ಮಾಡಿದೆ. ಈ ಮೂಲಕ ಆ ನಗರಗಳ ಸ್ವಚ್ಛತೆ ಮತ್ತು ನೈರ್ಮಲ್ಯದ ಕಾರ್ಯಕ್ಷಮತೆಯನ್ನು ಅಳೆಯಲಾಗಿದೆ.

ಈ ಮೌಲ್ಯಮಾಪನವು ಮನೆ-ಮನೆಗೆ ತೆರಳಿ ತ್ಯಾಜ್ಯ ಸಂಗ್ರಹಣೆ, ಒದ್ದೆ ಮತ್ತು ಒಣ ತ್ಯಾಜ್ಯದ ವಿಂಗಡಣೆ, ಕಸ ಸಾಗಣೆ ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕರಣೆ, ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸ್ಥಳಗಳ ಸ್ವಚ್ಛತೆ, ನೈರ್ಮಲ್ಯ ಸೌಲಭ್ಯಗಳ ಲಭ್ಯತೆ ಹಾಗೂ ನಾಗರಿಕರ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿತ್ತು. ಈ ವಾರ್ಷಿಕ ಸಮೀಕ್ಷೆಯು ನಗರ ಸ್ಥಳೀಯ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ನಡುವೆ ಆರೋಗ್ಯಕರ ಪೈಪೋಟಿಯನ್ನು ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಿಸುವ ಮತ್ತು ದೇಶಾದ್ಯಂತ ನೈರ್ಮಲ್ಯ ಮಾನದಂಡಗಳನ್ನು ಸುಧಾರಿಸುವ ಗುರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.