ಚಮೋಲಿ- ಉತ್ತರಾಖಂಡದ ಹಿಮಾಲಯ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಮುಂಗಾರು ಮಳೆಯ ಅಬ್ಬರ ಮುಂದುವರಿದಿರುವ ಬೆನ್ನಲ್ಲೇ ಚಮೋಲಿ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿ ಮತ್ತೊಂದು ಪ್ರಕೃತಿ ವಿಕೋಪ ಸಂಭವಿಸಿದೆ. ಭಾರಿ ಮಳೆ ಹಾಗೂ ಮೇಘಸ್ಫೋಟದಿಂದ ಟಮಕ್ ನಾಳಾದಲ್ಲಿ ಏಕಾಏಕಿ ಪ್ರವಾಹ ಉಕ್ಕಿ ಹರಿದ ಪರಿಣಾಮ, ಮಲಾರಿ–ನೀತಿ ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿದ್ದ ಪ್ರಮುಖ ಬೈಲಿ ಸೇತುವೆ ಸೋಮವಾರ ಸಂಜೆ ಪ್ರವಾಹದ ರಭಸಕ್ಕೆ ಕೊಚ್ಚಿಹೋಗಿದೆ. ಘಟನೆಯಿಂದ ಜ್ಯೋತಿರ್ಮಠವನ್ನು ನೀತಿ ಗಡಿ ಪ್ರದೇಶದೊಂದಿಗೆ ಸಂಪರ್ಕಿಸುವ ರಸ್ತೆ ಮಾರ್ಗಕ್ಕೆ ಭಾರಿ ಹೊಡೆತ ಬಿದ್ದಿದ್ದು, ಜುಮ್ಮಾ, ನೀತಿ ಸೇರಿದಂತೆ ಸುಮಾರು ಒಂದು ಡಜನ್ ಗ್ರಾಮಗಳ ರಸ್ತೆ ಸಂಪರ್ಕ ಕಡಿತಗೊಂಡಿದೆ.
ಟಮಕ್ ನಾಳಾದಲ್ಲಿ ನೀರಿನ ಮಟ್ಟ ಏಕಾಏಕಿ ಏರಿದ ಬಳಿಕ ಕೆಸರು, ಕಲ್ಲುಬಂಡೆ ಹಾಗೂ ಭಾರಿ ನೀರಿನ ಪ್ರವಾಹ ಸೇತುವೆಗೆ ಅಪ್ಪಳಿಸಿದೆ. ಕೆಲವೇ ಕ್ಷಣಗಳಲ್ಲಿ ಸೇತುವೆ ಪ್ರವಾಹದ ಹೊಡೆತಕ್ಕೆ ಸಿಲುಕಿ ಕುಸಿದುಹೋಗಿದೆ. ಘಟನೆಯ ದೃಶ್ಯಗಳು ಸಾಮಾಜಿಕ ಮಾಧ್ಯಮಗಳಲ್ಲಿ ಹರಿದಾಡುತ್ತಿದ್ದು, ಪ್ರವಾಹದ ಭೀಕರತೆಯನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತಿವೆ.
ಮಲಾರಿ–ನೀತಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಹೆದ್ದಾರಿ ಗಡಿ ಪ್ರದೇಶದ ಸಂಪರ್ಕದ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಅತ್ಯಂತ ಮಹತ್ವದ್ದಾಗಿದೆ. ಈ ಮಾರ್ಗದ ಮೂಲಕ ಸ್ಥಳೀಯ ಗ್ರಾಮಸ್ಥರ ಸಂಚಾರದ ಜೊತೆಗೆ ಗಡಿ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಗೆ ಅಗತ್ಯ ವಸ್ತುಗಳ ಸಾಗಣೆ ಹಾಗೂ ಭದ್ರತಾ ಪಡೆಗಳ ಸಂಚಾರವೂ ನಡೆಯುತ್ತದೆ. ಸೇತುವೆ ಕುಸಿದಿರುವುದರಿಂದ ಈ ಭಾಗದ ಸಂಪರ್ಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಮೇಲೆ ತಕ್ಷಣದ ಪರಿಣಾಮ ಉಂಟಾಗಿದೆ.
ಬಿಆರ್ಒ ಚಾಲಕ ಪಂಕಜ್ ನಾಪತ್ತೆ
ಬಿಆರ್ಒ ಚಾಲಕ ಪಂಕಜ್ ನಾಪತ್ತೆ
ಪ್ರವಾಹದ ರಭಸವನ್ನು ವೀಕ್ಷಿಸುತ್ತಿದ್ದ ವೇಳೆ ಪಿಥೋರಗಢ ಮೂಲದ ಬಾರ್ಡರ್ ರೋಡ್ಸ್ ಆರ್ಗನೈಸೇಷನ್ (BRO) ಚಾಲಕ ಪಂಕಜ್ ನೀರಿನ ಬಲವಾದ ಸೆಳೆತಕ್ಕೆ ಸಿಲುಕಿ ಕೊಚ್ಚಿಹೋಗಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ತಿಳಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಅವರೊಂದಿಗೆ ಒಂದು ವಾಹನ ಕೂಡ ಪ್ರವಾಹದಲ್ಲಿ ಕೊಚ್ಚಿಹೋಗಿದೆ.
ಪಂಕಜ್ ಅವರಿಗಾಗಿ ಶೋಧ ಕಾರ್ಯ ಮುಂದುವರಿದಿದ್ದು, ಜಿಲ್ಲಾಡಳಿತ, ಎಸ್ಡಿಆರ್ಎಫ್ ಮತ್ತು ಎನ್ಡಿಆರ್ಎಫ್ ತಂಡಗಳು ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿವೆ. ಸ್ಥಳದ ಭೌಗೋಳಿಕ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ, ಭಾರಿ ನೀರಿನ ಹರಿವು ಮತ್ತು ನಿರಂತರ ಮಳೆಯ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಶೋಧ ಕಾರ್ಯ ಸವಾಲಿನದ್ದಾಗಿದೆ.
ಡಜನ್ ಗ್ರಾಮಗಳಿಗೆ ಸಂಪರ್ಕ ಕಡಿತ
ಡಜನ್ ಗ್ರಾಮಗಳಿಗೆ ಸಂಪರ್ಕ ಕಡಿತ
ಸೇತುವೆ ಕುಸಿತದ ಪರಿಣಾಮ ಜುಮ್ಮಾ, ನೀತಿ ಸೇರಿದಂತೆ ಸುಮಾರು ಒಂದು ಡಜನ್ ಗ್ರಾಮಗಳ ರಸ್ತೆ ಸಂಪರ್ಕಕ್ಕೆ ತೀವ್ರ ಹೊಡೆತ ಬಿದ್ದಿದೆ. ಗಡಿ ಪ್ರದೇಶದ ಗ್ರಾಮಗಳ ಜನರಿಗೆ ಆಹಾರ, ಔಷಧಿ, ಪಡಿತರ ಸೇರಿದಂತೆ ಅಗತ್ಯ ವಸ್ತುಗಳ ಪೂರೈಕೆಯ ಮೇಲೂ ಒತ್ತಡ ಉಂಟಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇರುವುದರಿಂದ ಆಡಳಿತವು ಪರ್ಯಾಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳತ್ತ ಗಮನಹರಿಸಿದೆ.
ಚಮೋಲಿ ಜಿಲ್ಲಾ ವಿಪತ್ತು ನಿರ್ವಹಣಾ ಅಧಿಕಾರಿ ಎನ್.ಕೆ. ಜೋಶಿ ಅವರ ಪ್ರಕಾರ, BRO ವತಿಯಿಂದ ತುರ್ತು ಪರ್ಯಾಯ ಸಂಪರ್ಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಕೈಗೊಳ್ಳಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಅನುಕೂಲಿಸಿದರೆ ಒಂದೆರಡು ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಚಾರವನ್ನು ಮರುಸ್ಥಾಪಿಸುವ ಪ್ರಯತ್ನ ನಡೆಯುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ತಿಳಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಪರಿಹಾರ ಕಾರ್ಯ ಚುರುಕುಗೊಳಿಸಲು ಆದೇಶ
ಪರಿಹಾರ ಕಾರ್ಯ ಚುರುಕುಗೊಳಿಸಲು ಆದೇಶ
ಘಟನೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಉತ್ತರಾಖಂಡ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಪುಷ್ಕರ್ ಸಿಂಗ್ ಧಾಮಿ ಅವರು ತಕ್ಷಣ ಮಾಹಿತಿ ಪಡೆದುಕೊಂಡಿದ್ದು, ಕೆಳಭಾಗ ಹಾಗೂ ಸಂಪರ್ಕ ಕಡಿತಗೊಂಡ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಪರಿಹಾರ ಮತ್ತು ರಕ್ಷಣಾ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಗಳನ್ನು ಚುರುಕುಗೊಳಿಸುವಂತೆ ಅಧಿಕಾರಿಗಳಿಗೆ ಸೂಚಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಗ್ರಾಮಸ್ಥರಿಗೆ ಆಹಾರ, ಪಡಿತರ, ಔಷಧಿ ಮತ್ತು ಇತರ ಅಗತ್ಯ ವಸ್ತುಗಳ ಕೊರತೆಯಾಗದಂತೆ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುವಂತೆ ಆಡಳಿತಕ್ಕೆ ನಿರ್ದೇಶನ ನೀಡಲಾಗಿದೆ. ಎನ್ಡಿಆರ್ಎಫ್ ಮತ್ತು ಎಸ್ಡಿಆರ್ಎಫ್ ತಂಡಗಳನ್ನು ಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ಕಳುಹಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಹಿಂದಿನ ದುರಂತಗಳ ನೆನಪು
ದುರಂತದ ನೆನಪು
ಟಮಕ್ ನಾಳಾ ಮತ್ತು ನೀತಿ ಕಣಿವೆ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ರಸ್ತೆ ಹಾಗೂ ಸೇತುವೆಗಳ ಮೇಲೆ ಪ್ರಕೃತಿ ವಿಕೋಪದ ಪರಿಣಾಮ ಬೀಳುತ್ತಿರುವುದು ಇದೇ ಮೊದಲಲ್ಲ.
2021ರ ಫೆಬ್ರವರಿ 7ರಂದು ಚಮೋಲಿ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿ ರಿಷಿಗಂಗಾ ನದಿಯಲ್ಲಿ ಸಂಭವಿಸಿದ ಭೀಕರ ಪ್ರವಾಹವು ಜೋಶಿಮಠ–ಮಲಾರಿ ರಸ್ತೆಯಲ್ಲಿದ್ದ ಸುಮಾರು 90 ಮೀಟರ್ ಉದ್ದದ RCC ಸೇತುವೆಯನ್ನು ಕೊಚ್ಚಿಕೊಂಡು ಹೋಗಿತ್ತು. ಆ ಸೇತುವೆಯೇ ನೀತಿ ಗಡಿ ಪ್ರದೇಶಕ್ಕೆ ಸಂಪರ್ಕ ಕಲ್ಪಿಸುವ ಪ್ರಮುಖ ಕೊಂಡಿಯಾಗಿತ್ತು. ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ 13ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಗಡಿ ಗ್ರಾಮಗಳು ಸಂಪರ್ಕ ಕಡಿತಗೊಂಡಿದ್ದವು.
ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ BRO ಕೇವಲ 26 ದಿನಗಳಲ್ಲಿ 200 ಅಡಿ ಉದ್ದದ ಬೈಲಿ ಸೇತುವೆಯನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿ ಸಂಪರ್ಕ ಮರುಸ್ಥಾಪಿಸಿತ್ತು. ರಿಷಿಗಂಗಾ ನದಿಯ ಮೇಲಿನ ಈ ಸೇತುವೆಗೆ ದುರಂತದಲ್ಲಿ ಮೃತಪಟ್ಟವರ ಸ್ಮರಣಾರ್ಥ ‘Bridge of Compassion’ ಎಂದು ಹೆಸರಿಡಲಾಗಿತ್ತು.
ಇದೀಗ ಮತ್ತೆ ಅದೇ ಭೌಗೋಳಿಕ ವಲಯದಲ್ಲಿ ಪ್ರವಾಹ ಮತ್ತು ಸೇತುವೆ ಹಾನಿಯಾಗಿರುವುದು ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿದೆ. 2025ರ ಆಗಸ್ಟ್ನಲ್ಲೂ ನೀತಿ ಕಣಿವೆಯಲ್ಲಿ ಮೇಘಸ್ಫೋಟದ ಬಳಿಕ ಟಮಕ್ ನಾಳಾ ಸಮೀಪದ ರಸ್ತೆ ಮತ್ತು ಸೇತುವೆ ಹಾನಿಗೊಂಡು ಸುಮಾರು 15 ಗ್ರಾಮಗಳ ಸಂಪರ್ಕ ಕಡಿತಗೊಂಡಿತ್ತು ಎಂದು ಅಂದಿನ ವರದಿಗಳು ತಿಳಿಸಿದ್ದವು.
ಅದೇ ವರ್ಷ ಉತ್ತರಾಖಂಡದಲ್ಲಿ ಅತಿಯಾದ ಮುಂಗಾರು ಮಳೆಯೂ ದಾಖಲಾಗಿತ್ತು. ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 9, 2025ರ ವೇಳೆಗೆ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯಕ್ಕಿಂತ 22% ಹೆಚ್ಚು ಮಳೆ ದಾಖಲಾಗಿದ್ದರೆ, ಚಮೋಲಿ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಮಳೆಯ ಪ್ರಮಾಣ 94%ರಷ್ಟಿತ್ತು ಎಂದು ವರದಿಯಾಗಿತ್ತು. ಅತಿಯಾದ ಮಳೆಯಿಂದ ರಾಜ್ಯದ ಹಲವು ಪರ್ವತ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಭೂಕುಸಿತ, ಪ್ರವಾಹ ಮತ್ತು ರಸ್ತೆ ಹಾನಿ ಹೆಚ್ಚಾಗಿತ್ತು.
ಹಿಮಾಲಯದ ಅತ್ಯಂತ ದುರ್ಗಮ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿರುವ ಚಮೋಲಿಯಲ್ಲಿ ಮೇಘಸ್ಫೋಟ, ಅತಿವೃಷ್ಟಿ, ಹಠಾತ್ ಪ್ರವಾಹ ಮತ್ತು ಭೂಕುಸಿತಗಳು ರಸ್ತೆ ಸಂಪರ್ಕಕ್ಕೆ ಪದೇಪದೇ ಅಡ್ಡಿಯಾಗುತ್ತಿವೆ. 2021ರ ರಿಷಿಗಂಗಾ ದುರಂತದಿಂದ 2025ರ ಟಮಕ್ ನಾಳಾ ಹಾನಿವರೆಗೆ, ಈ ಪ್ರದೇಶದ ಸಂಪರ್ಕ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯಗಳು ಪ್ರಕೃತಿಯ ತೀವ್ರ ಘಟನೆಗಳಿಗೆ ಎಷ್ಟು ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾಗಿವೆ ಎಂಬುದು ಪದೇಪದೇ ಬಹಿರಂಗವಾಗಿದೆ.
ಇದೀಗ 2026ರ ಹೊಸ ಪ್ರವಾಹದಲ್ಲಿ ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಸೇತುವೆ ಕುಸಿದಿರುವುದು, ಗಡಿ ಗ್ರಾಮಗಳ ಸಂಪರ್ಕ ಕಡಿತಗೊಂಡಿರುವುದು ಮತ್ತು BRO ಸಿಬ್ಬಂದಿಯೊಬ್ಬರು ನಾಪತ್ತೆಯಾಗಿರುವುದು ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯ ಗಂಭೀರತೆಯನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಿಸಿದೆ.
ಪರ್ಯಾಯ ಸಂಪರ್ಕವೇ ಈಗ ಪ್ರಮುಖ ಸವಾಲು
ಪರ್ಯಾಯ ಸಂಪರ್ಕವೇ ಈಗ ಪ್ರಮುಖ ಸವಾಲು
ಸದ್ಯ ಜಿಲ್ಲಾಡಳಿತ, BRO, SDRF ಮತ್ತು NDRF ತಂಡಗಳು ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆ ನಡೆಸುತ್ತಿವೆ. ಮೊದಲ ಆದ್ಯತೆ ನಾಪತ್ತೆಯಾಗಿರುವ ಪಂಕಜ್ ಅವರ ಶೋಧ ಮತ್ತು ಸಂಪರ್ಕ ಕಡಿತಗೊಂಡ ಗ್ರಾಮಗಳಿಗೆ ಅಗತ್ಯ ವಸ್ತುಗಳ ಪೂರೈಕೆಯಾಗಿದೆ. ಇದರ ಜೊತೆಗೆ ತಾತ್ಕಾಲಿಕ ಪರ್ಯಾಯ ಮಾರ್ಗ ಅಥವಾ ಸೇತುವೆ ನಿರ್ಮಿಸಿ ಗಡಿ ಪ್ರದೇಶದ ಸಂಚಾರವನ್ನು ಸಾಧ್ಯವಾದಷ್ಟು ಬೇಗ ಪುನಃಸ್ಥಾಪಿಸುವ ಸವಾಲು BRO ಮುಂದಿದೆ.
2021ರಲ್ಲಿ ಇದೇ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ 26 ದಿನಗಳಲ್ಲಿ BRO ಸಂಪರ್ಕ ಮರುಸ್ಥಾಪಿಸಿದ್ದ ಹಿನ್ನೆಲೆ ಇರುವುದರಿಂದ, ಈ ಬಾರಿಯೂ ತುರ್ತು ಎಂಜಿನಿಯರಿಂಗ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಮೂಲಕ ಸಂಚಾರವನ್ನು ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ಪುನಃಸ್ಥಾಪಿಸುವ ನಿರೀಕ್ಷೆ ವ್ಯಕ್ತವಾಗಿದೆ. ಆದರೆ ನಿರಂತರ ಮಳೆ ಮತ್ತು ಮತ್ತೆ ಪ್ರವಾಹ ಉಂಟಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಗೆ ಪ್ರಮುಖ ಅಡ್ಡಿಯಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ.
ಒಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ, ಚಮೋಲಿಯ ಟಮಕ್ ನಾಳಾದಲ್ಲಿ ಸಂಭವಿಸಿರುವ ಈ ಹೊಸ ಪ್ರವಾಹವು ಕೇವಲ ಒಂದು ಸೇತುವೆಯ ಕುಸಿತವಲ್ಲ; ಹಿಮಾಲಯದ ಗಡಿ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಕೃತಿ ವಿಕೋಪಗಳ ನಡುವೆ ಸಂಪರ್ಕ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯವನ್ನು ನಿರಂತರವಾಗಿ ಕಾಪಾಡಿಕೊಳ್ಳುವ ಸವಾಲಿನ ಮತ್ತೊಂದು ಎಚ್ಚರಿಕೆಯಾಗಿದೆ.

