ಶಿಕ್ಷಣ, ಉದ್ಯೋಗ, ವ್ಯಾಪಾರ ಅಥವಾ ಜೀವನೋಪಾಯದ ಕಾರಣಗಳಿಂದ ಅನೇಕರು ತಮ್ಮ ಊರು ಬಿಟ್ಟು ನಗರ ಹಾಗೂ ಪಟ್ಟಣಗಳಿಗೆ ವಲಸೆ ಹೋಗುತ್ತಾರೆ. ಸ್ವಂತ ಮನೆ ಇಲ್ಲದ ಕಾರಣ ಬಹುತೇಕರು ಬಾಡಿಗೆ ಮನೆಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಅಧಿಕೃತ ಅಂಕಿಅಂಶಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ದೇಶದಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 2.7 ಕೋಟಿ ಜನರು ಬಾಡಿಗೆ ಮನೆಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಬಾಡಿಗೆದಾರರ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಲು ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರ ಹಲವು ಕಾನೂನು ಹಾಗೂ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಜಾರಿಗೆ ತಂದಿದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಬಾಡಿಗೆ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವವರು ಈ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳುವುದು ಅತ್ಯಗತ್ಯ.
ಬಾಡಿಗೆ ಒಪ್ಪಂದ (Rental Agreement) ಕಡ್ಡಾಯ
ನೀವು ಮನೆ ಬಾಡಿಗೆಗೆ ಪಡೆಯುವಾಗ ಮನೆಯ ಮಾಲೀಕರೊಂದಿಗೆ ಲಿಖಿತ ಬಾಡಿಗೆ ಒಪ್ಪಂದ (Rental Agreement) ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು.ಒಪ್ಪಂದದಲ್ಲಿ ಈ ವಿಷಯಗಳು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿರಬೇಕು:
- ಮಾಸಿಕ ಬಾಡಿಗೆ ಮೊತ್ತ
- ಭದ್ರತಾ ಠೇವಣಿ (Security Deposit/Advance)
- ನೋಟಿಸ್ ಅವಧಿ
- ಇತರೆ ನಿಯಮಗಳು ಮತ್ತು ಷರತ್ತುಗಳು
ಭವಿಷ್ಯದಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ವಿವಾದ ಉಂಟಾದರೆ ಈ ಒಪ್ಪಂದವು ಬಾಡಿಗೆದಾರ ಹಾಗೂ ಮಾಲೀಕರಿಗೆ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿ ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಹಲವಾರು ರಾಜ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಆನ್ಲೈನ್ ಮೂಲಕವೂ ಬಾಡಿಗೆ ಒಪ್ಪಂದ ನೋಂದಣಿ ಸೌಲಭ್ಯ ಲಭ್ಯವಿದೆ.
ಅಡ್ವಾನ್ಸ್ ಹಣದ ಬಗ್ಗೆ ಮಾಹಿತಿ ಪಡೆಯಿರಿ
ಮನೆ ಪಡೆಯುವ ಮೊದಲು ಆ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಎಷ್ಟು ಅಡ್ವಾನ್ಸ್ ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ ಎಂಬುದನ್ನು ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳಿ. ಹೆಚ್ಚಿನ ಮೊತ್ತ ಕೇಳಿದರೆ ಅದರ ಬಗ್ಗೆ ಸ್ಪಷ್ಟನೆ ಪಡೆಯುವುದು ಉತ್ತಮ.
ಬಾಡಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಳದ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಮುಂಚಿತವಾಗಿ ತಿಳಿಯಿರಿ
ಮನೆ ಮಾಲೀಕರನ್ನು ಈ ವಿಷಯಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಕೇಳಿ:ಎಷ್ಟು ತಿಂಗಳು ಅಥವಾ ವರ್ಷಕ್ಕೊಮ್ಮೆ ಬಾಡಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ? ಹೆಚ್ಚಳದ ಪ್ರಮಾಣ ಎಷ್ಟು? ಈ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಬಾಡಿಗೆ ಒಪ್ಪಂದದಲ್ಲೇ ದಾಖಲಿಸಿದರೆ ಮುಂದೆ ಯಾವುದೇ ಗೊಂದಲ ಉಂಟಾಗುವುದಿಲ್ಲ.
ನಿರ್ವಹಣೆ ಮತ್ತು ದುರಸ್ತಿ ವೆಚ್ಚ ಯಾರದ್ದು?
ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಸಮಸ್ಯೆ ಉಂಟಾದರೆ:ದುರಸ್ತಿ ವೆಚ್ಚವನ್ನು ಯಾರು ಭರಿಸಬೇಕು?ನಿರ್ವಹಣೆ ಜವಾಬ್ದಾರಿ ಯಾರದು?ಎಂಬುದನ್ನು ಮೊದಲೇ ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಿ. ಇದರಿಂದ ಅನಗತ್ಯ ವಾದ-ವಿವಾದಗಳನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಬಹುದು.
ಬಲವಂತವಾಗಿ ಮನೆ ಖಾಲಿ ಮಾಡಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ
ಮನೆಯ ಮಾಲೀಕರು ಏಕಾಏಕಿ ಅಥವಾ ಬಲವಂತವಾಗಿ ಮನೆ ಖಾಲಿ ಮಾಡುವಂತೆ ಒತ್ತಾಯಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಮುಂಚಿತ ನೋಟಿಸ್ ನೀಡಬೇಕು. ನೋಟಿಸ್ ಅವಧಿ ಎಷ್ಟು ಎಂಬುದನ್ನು ಒಪ್ಪಂದದಲ್ಲಿ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ದಾಖಲಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಉತ್ತಮ.
ನೆನಪಿಡಿ
ಬಾಡಿಗೆ ಮನೆಗೆ ಸೇರುವ ಮೊದಲು ಒಪ್ಪಂದ, ಅಡ್ವಾನ್ಸ್, ಬಾಡಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಳ, ದುರಸ್ತಿ ವೆಚ್ಚ ಹಾಗೂ ನೋಟಿಸ್ ಅವಧಿ ಕುರಿತು ಸಂಪೂರ್ಣ ಮಾಹಿತಿ ಪಡೆದುಕೊಂಡರೆ ಭವಿಷ್ಯದಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಬಹುದು. ಬಾಡಿಗೆದಾರರ ಹಕ್ಕುಗಳ ಬಗ್ಗೆ ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳುವುದು ನಿಮ್ಮ ಸುರಕ್ಷತೆಗೆ ಅತ್ಯಂತ ಮುಖ್ಯ.
