ನವದೆಹಲಿ: ಮರಣದಂಡನೆಯನ್ನು ಜಾರಿಗೊಳಿಸುವ ವಿಧಾನವಾಗಿ ಗಲ್ಲು ಶಿಕ್ಷೆಯನ್ನು ರದ್ದುಪಡಿಸಬೇಕು ಎಂದು ಕೋರಿ ಸಲ್ಲಿಸಲಾಗಿದ್ದ ಅರ್ಜಿಯನ್ನು ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಮಂಗಳವಾರ ವಜಾಗೊಳಿಸಿದೆ. ಆದರೆ, ನೋವು ಮತ್ತು ಸಂಕಟವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುವ ಹಾಗೂ ಮರಣದಂಡನೆಗೆ ಗುರಿಯಾಗಿರುವ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಘನತೆಯನ್ನು ಕಾಪಾಡುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಗಲ್ಲು ಶಿಕ್ಷೆಗೆ ಪರ್ಯಾಯ ವಿಧಾನಗಳನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಲು ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ ಅವಕಾಶವಿದೆ ಎಂದು ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದೆ.
ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ವಿಕ್ರಮ್ ನಾಥ್ ಮತ್ತು ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ಸಂದೀಪ್ ಮೆಹ್ತಾ ಅವರನ್ನೊಳಗೊಂಡ ಪೀಠ ಈ ತೀರ್ಪು ನೀಡಿದೆ. ಮರಣದಂಡನೆ ಶಿಕ್ಷೆಯನ್ನು ಗಲ್ಲಿಗೇರಿಸುವ ಮೂಲಕ ಜಾರಿಗೊಳಿಸುವ ಕ್ರಿಮಿನಲ್ ಪ್ರೊಸೀಜರ್ ಕೋಡ್ (CrPC) ಸೆಕ್ಷನ್ 354(5)ರ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ಮಾನ್ಯತೆಯನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸಿ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಹಿತಾಸಕ್ತಿ ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸಲಾಗಿತ್ತು.
ಭವಿಷ್ಯದಲ್ಲಿ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ಪರಿಶೀಲನೆಗೆ ಅವಕಾಶ
ಅರ್ಜಿಯನ್ನು ವಜಾಗೊಳಿಸಿದರೂ, ಭವಿಷ್ಯದಲ್ಲಿ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಅಥವಾ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಸಾಕ್ಷ್ಯಗಳು ಲಭ್ಯವಾದರೆ ಗಲ್ಲು ಶಿಕ್ಷೆಯ ವಿಧಾನವನ್ನು ಮತ್ತೆ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕವಾಗಿ ಪರಿಶೀಲಿಸಲು ಯಾವುದೇ ಅಡ್ಡಿಯಿಲ್ಲ ಎಂದು ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ತಿಳಿಸಿದೆ.
ಅಲ್ಲದೆ, ಮರಣದಂಡನೆ ಜಾರಿಗೊಳಿಸುವ ವಿಧಾನವನ್ನು ಸಮಗ್ರವಾಗಿ ಪರಿಶೀಲಿಸಲು ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರ ತಜ್ಞರ ಸಮಿತಿಯನ್ನು ರಚಿಸಬಹುದು. ನೋವು ಮತ್ತು ಸಂಕಟವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ಮರಣದಂಡನೆಗೆ ಗುರಿಯಾಗಿರುವ ಕೈದಿಯ ಘನತೆಯನ್ನು ಕಾಪಾಡುವಲ್ಲಿ ಪರ್ಯಾಯ ವಿಧಾನಗಳು ಹೆಚ್ಚು ಸೂಕ್ತವಾಗಿವೆಯೇ ಎಂಬುದನ್ನು ಸಮಿತಿ ಪರಿಶೀಲಿಸಬಹುದು ಎಂದು ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಹೇಳಿದೆ.
ಹಿರಿಯ ವಕೀಲ ರಿಷಿ ಮಲ್ಹೋತ್ರಾ ಅವರು ಈ ಅರ್ಜಿಯನ್ನು ಸಲ್ಲಿಸಿದ್ದರು. ಮರಣದಂಡನೆಗೆ ಗುರಿಯಾಗಿರುವ ಕೈದಿಗಳನ್ನು ಗಲ್ಲಿಗೇರಿಸುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಿಂದ ದೀರ್ಘಕಾಲ ನೋವು ಮತ್ತು ಸಂಕಟ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ಅವರು ವಾದಿಸಿದ್ದರು.
ಗಲ್ಲು ಶಿಕ್ಷೆಯ ಬದಲಿಗೆ ಮಾರಕ ಔಷಧದ ಇಂಜೆಕ್ಷನ್, ಗುಂಡಿಕ್ಕುವುದು, ವಿದ್ಯುತ್ ಕುರ್ಚಿ ಅಥವಾ ಗ್ಯಾಸ್ ಚೇಂಬರ್ ಮೂಲಕ ಮರಣದಂಡನೆ ಜಾರಿಗೊಳಿಸುವಂತೆ ಅರ್ಜಿಯಲ್ಲಿ ಮನವಿ ಮಾಡಲಾಗಿತ್ತು.
ಅರ್ಜಿಯಲ್ಲಿ ಏನು ಪ್ರಶ್ನಿಸಲಾಗಿತ್ತು?
CrPC ಸೆಕ್ಷನ್ 354(5) ಅಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ಎಂದು ಘೋಷಿಸುವಂತೆ ಅರ್ಜಿಯಲ್ಲಿ ಮನವಿ ಮಾಡಲಾಗಿತ್ತು. ಈ ಸೆಕ್ಷನ್ ಸಂವಿಧಾನದ 21ನೇ ವಿಧಿಯನ್ನು ಉಲ್ಲಂಘಿಸುತ್ತದೆ ಹಾಗೂ ತಾರತಮ್ಯಪೂರ್ಣವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಅರ್ಜಿದಾರರು ವಾದಿಸಿದ್ದರು.
ಅಲ್ಲದೆ, ಸಂವಿಧಾನದ 21ನೇ ವಿಧಿಯಡಿ ಘನತೆಯುತ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಸಾವನ್ನಪ್ಪುವ ಹಕ್ಕನ್ನು ಮೂಲಭೂತ ಹಕ್ಕು ಎಂದು ಗುರುತಿಸುವಂತೆಯೂ ಕೋರಲಾಗಿತ್ತು.
ಅರ್ಜಿದಾರರ ಪ್ರಕಾರ, ಗಲ್ಲಿಗೇರಿಸಿದ ಬಳಿಕ ಕೈದಿ ಮೃತಪಟ್ಟಿದ್ದಾನೆ ಎಂದು ಘೋಷಿಸಲು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ 40 ನಿಮಿಷಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಸಮಯ ಬೇಕಾಗಬಹುದು. ಇದಕ್ಕೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ ಗುಂಡಿಕ್ಕುವ ಮೂಲಕ ಕೆಲವೇ ನಿಮಿಷಗಳಲ್ಲಿ ಹಾಗೂ ಮಾರಕ ಔಷಧದ ಇಂಜೆಕ್ಷನ್ ಮೂಲಕ ಸುಮಾರು ಐದು ನಿಮಿಷಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ಪೂರ್ಣಗೊಳ್ಳಬಹುದು ಎಂದು ಅರ್ಜಿಯಲ್ಲಿ ತಿಳಿಸಲಾಗಿತ್ತು.
ಗಲ್ಲು ಶಿಕ್ಷೆ “ಅಮಾನವೀಯ, ಕ್ರೂರ ಮತ್ತು ಬರ್ಬರ” ಎಂದು ಅರ್ಜಿದಾರರು ವಾದಿಸಿದ್ದರು. ಮರಣದಂಡನೆ ಜಾರಿಗೊಳಿಸುವ ಸಂದರ್ಭ ಕನಿಷ್ಠ ನೋವು ಉಂಟಾಗುವ ವಿಧಾನವನ್ನು ಅನುಸರಿಸಬೇಕು ಎಂಬ ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆಯ ಆರ್ಥಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಮಂಡಳಿಯ ನಿರ್ಣಯಗಳನ್ನೂ ಅವರು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದ್ದರು.
ಪರ್ಯಾಯ ವಿಧಾನಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಕೇಂದ್ರದ ಪರಿಶೀಲನೆ
ಗಲ್ಲು ಶಿಕ್ಷೆಗೆ ಪರ್ಯಾಯ ವಿಧಾನಗಳ ಹುಡುಕಾಟದ ವಿಚಾರ ಈ ಹಿಂದೆಯೂ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಮುಂದೆ ಬಂದಿತ್ತು.
2023ರ ಮೇ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ಅಟಾರ್ನಿ ಜನರಲ್ ಅವರು ಮರಣದಂಡನೆ ಜಾರಿಗೊಳಿಸಲು ಉತ್ತಮ ಪರ್ಯಾಯ ವಿಧಾನಗಳಿವೆಯೇ ಎಂಬುದನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಲು ತಜ್ಞರ ಸಮಿತಿಯನ್ನು ರಚಿಸುವಂತೆ ಶಿಫಾರಸು ಮಾಡಿರುವುದಾಗಿ ನ್ಯಾಯಾಲಯಕ್ಕೆ ತಿಳಿಸಿದ್ದರು. ಅಂತಹ ಸಮಿತಿಗೆ ಯಾರನ್ನು ನೇಮಿಸಬೇಕು ಎಂಬ ಬಗ್ಗೆಯೂ ಸರ್ಕಾರ ಚಿಂತನೆ ನಡೆಸುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳಿದ್ದರು.
ಕಳೆದ ವರ್ಷ ನಡೆದ ವಿಚಾರಣೆ ವೇಳೆ ಅರ್ಜಿದಾರರು ಮಾರಕ ಔಷಧದ ಇಂಜೆಕ್ಷನ್ ಅನ್ನು ಪರ್ಯಾಯವಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸುವಂತೆ ಒತ್ತಾಯಿಸಿದ್ದರು. ಇದು ಗಲ್ಲು ಶಿಕ್ಷೆಗಿಂತ ವೇಗವಾದ ಹಾಗೂ ಹೆಚ್ಚು ಮಾನವೀಯ ವಿಧಾನ ಎಂದು ಅವರು ವಾದಿಸಿದ್ದರು.
ಅಮೆರಿಕದಲ್ಲಿ ಇರುವ ಪದ್ಧತಿಯನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದ ಅವರು, ಮರಣದಂಡನೆಗೆ ಗುರಿಯಾದವರಿಗೆ ಗಲ್ಲು ಶಿಕ್ಷೆ ಅಥವಾ ಮಾರಕ ಇಂಜೆಕ್ಷನ್ ನಡುವೆ ಆಯ್ಕೆ ನೀಡುವಂತೆಯೂ ಮನವಿ ಮಾಡಿದ್ದರು.
ಮಾರಕ ಇಂಜೆಕ್ಷನ್ ಬಗ್ಗೆಯೂ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು
ಪರ್ಯಾಯ ಮರಣದಂಡನೆ ವಿಧಾನಗಳ ಕುರಿತು ಪ್ರಾಜೆಕ್ಟ್ 39A ಕೂಡ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಮುಂದೆ ತನ್ನ ಅಭಿಪ್ರಾಯ ಮಂಡಿಸಿತ್ತು. ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಅಮೆರಿಕ ಸೇರಿದಂತೆ ಇತರ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಮಾರಕ ಇಂಜೆಕ್ಷನ್ ಬಳಕೆಯ ಅನುಭವವನ್ನು ಅದು ಪರಿಶೀಲಿಸಿತ್ತು.
ಮಾರಕ ಇಂಜೆಕ್ಷನ್ ಪ್ರಾಯೋಗಿಕವಾಗಿ ಎಲ್ಲ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲೂ ಯಶಸ್ವಿ ಅಥವಾ ನೋವುರಹಿತ ವಿಧಾನವೆಂದು ಸಾಬೀತಾಗಿಲ್ಲ ಎಂದು ಪ್ರಾಜೆಕ್ಟ್ 39A ತಿಳಿಸಿತ್ತು.
ಸಂಭಾವ್ಯ ಪರ್ಯಾಯ ವಿಧಾನಗಳನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಲು ತಜ್ಞರ ಸಮಿತಿಯನ್ನು ರಚಿಸಿ, ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಾಕ್ಷ್ಯಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಬಹುದು ಎಂದು ಅದು ಸಲಹೆ ನೀಡಿತ್ತು. ಇದೇ ವೇಳೆ, ಗಲ್ಲಿಗೇರಿಸಿದ ತಕ್ಷಣವೇ ಕೈದಿ ಸಾವನ್ನಪ್ಪುವುದಿಲ್ಲವಾದ್ದರಿಂದ ಈ ವಿಧಾನದಲ್ಲೂ ಒಂದು ಮಟ್ಟದ ನೋವು ಮತ್ತು ಸಂಕಟ ಇರುತ್ತದೆ ಎಂದು ತಿಳಿಸಿತ್ತು.
ವಿಚಾರಣೆ ವೇಳೆ ಗಲ್ಲು ಶಿಕ್ಷೆ ಜಾರಿಗೊಳಿಸುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಗಲ್ಲಿಗೇರಿಸುವ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಮೇಲೂ ಉಂಟಾಗಬಹುದಾದ ಮಾನಸಿಕ ಪರಿಣಾಮದ ಬಗ್ಗೆ ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ಸಂದೀಪ್ ಮೆಹ್ತಾ ಗಮನ ಸೆಳೆದಿದ್ದರು.
ಅಟಾರ್ನಿ ಜನರಲ್ ಆರ್. ವೆಂಕಟರಮಣಿ ಅವರು ಈ ವಿಚಾರವನ್ನು ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರ “ಅತ್ಯುನ್ನತ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ” ಪರಿಶೀಲಿಸುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ನ್ಯಾಯಾಲಯಕ್ಕೆ ತಿಳಿಸಿದ್ದರು. ಕೆಲವು ಸಮಿತಿಗಳನ್ನು ಈಗಾಗಲೇ ರಚಿಸಲಾಗಿದೆ ಎಂದೂ ಹೇಳಿದ್ದರು.
ಈ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಹಿತಾಸಕ್ತಿ ಅರ್ಜಿಯಲ್ಲಿನ ತೀರ್ಪನ್ನು ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಜನವರಿಯಲ್ಲಿ ಕಾಯ್ದಿರಿಸಿತ್ತು. ಅರ್ಜಿದಾರರು ಮರಣದಂಡನೆ ಜಾರಿಗೊಳಿಸುವ ವಿವಿಧ ವಿಧಾನಗಳನ್ನು ಹೋಲಿಕೆ ಮಾಡುವ ಭಾರತೀಯ ಕಾನೂನು ಆಯೋಗದ ವರದಿಯನ್ನೂ ತಮ್ಮ ವಾದಕ್ಕೆ ಆಧಾರವಾಗಿ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದ್ದರು.
