ಮಾಧ್ಯಮಗಳು ಮೋದಿಗೆ ಯಾವುದೇ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳನ್ನು ಕೇಳಬಾರದು ಎಂದು ಭಾರತ ನಮಗೆ ಮನವಿ ಮಾಡಿತ್ತು: ಅಮೆರಿಕ ರಾಯಭಾರಿ ಗೋರ್

ನವದೆಹಲಿ-: ಪ್ರಧಾನಿ ನರೇಂದ್ರ ಮೋದಿ ಮತ್ತು ಅಮೆರಿಕ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಡೊನಾಲ್ಡ್ ಟ್ರಂಪ್ ನಡುವೆ ಫ್ರಾನ್ಸ್‌ನ ಎವಿಯನ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಜಿ7 ಶೃಂಗಸಭೆಯ ಬದಿಯ ಮಾತುಕತೆಯ ವೇಳೆ ಮಾಧ್ಯಮಗಳಿಂದ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸದಂತೆ ಭಾರತ ಮನವಿ ಮಾಡಿತ್ತು ಎಂಬ ಅಮೆರಿಕದ ಭಾರತ ರಾಯಭಾರಿ ಸೆರ್ಗಿಯೊ ಗೋರ್ ಅವರ ಹೇಳಿಕೆ ಹೊಸ ರಾಜಕೀಯ ಹಾಗೂ ಮಾಧ್ಯಮ ಚರ್ಚೆಗೆ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ.

ಆದರೆ ಈ ಆರೋಪವನ್ನು ಸರ್ಕಾರವು ಸೋಮವಾರ ವಿಭಿನ್ನ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಿದ್ದು, ಉನ್ನತ ಮಟ್ಟದ ವಿವಿಐಪಿ ಭೇಟಿಗಳ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಪ್ರದರ್ಶನ, ಮಾಧ್ಯಮ ಪ್ರವೇಶ ಮತ್ತು ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದ ಸ್ವರೂಪ ಕುರಿತು ಮುಂಚಿತವಾಗಿ ಚರ್ಚಿಸುವುದು ಸಾಮಾನ್ಯ ಪ್ರೋಟೋಕಾಲ್ ಎಂದು ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದೆ.

ಗೋರ್ ಹೇಳಿದ್ದೇನು?

ಗೋರ್ ಅವರ ಹೇಳಿಕೆ ಏನು?

ಅಮೆರಿಕದ ರಾಯಭಾರಿ ಸೆರ್ಗಿಯೊ ಗೋರ್ ಅವರು ಎಕನಾಮಿಕ್ ಟೈಮ್ಸ್ ವರ್ಲ್ಡ್ ಲೀಡರ್ಸ್ ಫೋರಂನಲ್ಲಿ ಮಾತನಾಡುತ್ತಾ, ಜೂನ್ 17ರಂದು ಮೋದಿ–ಟ್ರಂಪ್ ಭೇಟಿ ನಡೆಯುವ ಮುನ್ನ ಭಾರತೀಯ ವಿದೇಶಾಂಗ ಸಚಿವಾಲಯದ ಕಡೆಯಿಂದ ಮಾಧ್ಯಮಗಳನ್ನು ಒಳಗೆ ಬಿಡಬಹುದು, ಆದರೆ ಪೂರ್ಣ ಪ್ರಮಾಣದ ಪತ್ರಿಕಾಗೋಷ್ಠಿ ಅಥವಾ ಪತ್ರಕರ್ತರ ಪ್ರಶ್ನೋತ್ತರ ಇರಬಾರದು ಎಂಬ ಆದ್ಯತೆ ವ್ಯಕ್ತವಾಗಿತ್ತು ಎಂದು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.

ಗೋರ್ ಅವರ ಪ್ರಕಾರ, ಅವರು ಟ್ರಂಪ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ಭೇಟಿಗೂ ಮುನ್ನ ನಡೆದ ಚರ್ಚೆಯಲ್ಲಿ ಭಾರತ ಯಾವ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಲಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ವಿವರಿಸಿದ್ದರು. ನಂತರ ಮಾಧ್ಯಮಗಳ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳ ಕುರಿತು ಟ್ರಂಪ್ ಕೇಳಿದಾಗ, ಭಾರತದ ಕಡೆಯಿಂದ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳಿಲ್ಲದ ಮಾಧ್ಯಮ ಸಂವಾದಕ್ಕೆ ಆದ್ಯತೆ ಇದೆ ಎಂದು ತಾವು ತಿಳಿಸಿದ್ದಾಗಿ ಗೋರ್ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ. ಟ್ರಂಪ್ ಅದಕ್ಕೆ ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡಿದ್ದರು ಎನ್ನುವುದು ಅವರ ಹೇಳಿಕೆ.

ಆದರೆ ಮೋದಿ ಮತ್ತು ಟ್ರಂಪ್ ಮಾಧ್ಯಮಗಳ ಮುಂದೆ ಕುಳಿತ ನಂತರ, ಇಬ್ಬರೂ ತಮ್ಮ ಆರಂಭಿಕ ಹೇಳಿಕೆಗಳನ್ನು ಮುಗಿಸಿದಾಗ ಟ್ರಂಪ್ ಕ್ಯಾಮೆರಾಗಳತ್ತ ತಿರುಗಿ ಪತ್ರಕರ್ತರಿಗೆ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳಿವೆಯೇ ಎಂದು ಕೇಳಿದರು ಎಂದು ಗೋರ್ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ. ಅವರ ಪ್ರಕಾರ, ಇದರಿಂದ ನಿಗದಿಯಾಗಿದ್ದ ಸೀಮಿತ ಮಾಧ್ಯಮ ಸಂವಾದವು ಸುಮಾರು 45 ನಿಮಿಷಗಳ ಪ್ರಶ್ನೋತ್ತರ ಅವಧಿಯಾಗಿ ಬದಲಾಗಿತ್ತು.

ಇದು ‘ಅಸಾಮಾನ್ಯ’ ಕ್ರಮವಲ್ಲ

ಸರ್ಕಾರದ ಸ್ಪಷ್ಟನೆ: ‘ಸಾಮಾನ್ಯ ಪ್ರೋಟೋಕಾಲ್’

ಗೋರ್ ಅವರ ಹೇಳಿಕೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾದ ಬಳಿಕ ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರದ ಮೂಲಗಳು ನೀಡಿದ ವಿವರಣೆ ವಿವಾದದ ಸ್ವರೂಪವನ್ನು ಬದಲಿಸಿದೆ. ವಿದೇಶಾಂಗ ಸಚಿವಾಲಯದ ಮೂಲಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ವಿವಿಐಪಿ ಭೇಟಿಗೂ ಮುನ್ನ ನಾಯಕರ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಹಾಜರಾತಿಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಕುರಿತು ಎರಡೂ ಕಡೆಯವರು ಚರ್ಚಿಸುವುದು ಸಾಮಾನ್ಯ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಕ್ರಮ.

ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದ ಸಮಯ, ಮಾಧ್ಯಮಗಳ ಪ್ರವೇಶ, ನಾಯಕರ ಆರಂಭಿಕ ಹೇಳಿಕೆಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ರಶ್ನೋತ್ತರ ನಡೆಯಬೇಕೇ ಬೇಡವೇ ಎಂಬಂತಹ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಮುಂಚಿತವಾಗಿ ಸಮನ್ವಯಗೊಳಿಸುವುದು ಭೇಟಿಯ ನಿರ್ವಹಣೆಯ ಭಾಗವಾಗಿದೆ. ಈ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಭಾರತವು ತನ್ನ ‘ಪ್ರಮಾಣಿತ ಪದ್ಧತಿ’ಯನ್ನು ಅಮೆರಿಕದ ಕಡೆಯವರಿಗೆ ತಿಳಿಸಿತ್ತು ಎಂಬುದು ಸರ್ಕಾರದ ಮೂಲಗಳ ವಿವರಣೆ.

ಹೀಗಾಗಿ, ಸರ್ಕಾರದ ಈ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ನೋಡಿದರೆ, ಗೋರ್ ಅವರು ಹೇಳಿದ ‘ನೋ ಕ್ವೆಶನ್ಸ್’ ವಿಚಾರವನ್ನು ಭಾರತವು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನಿರಾಕರಿಸಿರುವುದಕ್ಕಿಂತ, ಅದನ್ನು ವಿವಿಐಪಿ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳ ಸಾಮಾನ್ಯ ಪ್ರೋಟೋಕಾಲ್ ಮತ್ತು ಪೂರ್ವ ಸಮನ್ವಯದ ಭಾಗ ಎಂದು ಬಿಂಬಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದೆ ಎನ್ನಬಹುದು.

ಜೂನ್ 17ರಂದು ವಾಸ್ತವವಾಗಿ ಏನಾಯಿತು?

ಎವಿಯನ್ ಭೇಟಿಯಲ್ಲಿ ಏನು ನಡೆಯಿತು?

ಮೋದಿ ಮತ್ತು ಟ್ರಂಪ್ ಜೂನ್ 17, 2026ರಂದು ಫ್ರಾನ್ಸ್‌ನ ಎವಿಯನ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಜಿ7 ಶೃಂಗಸಭೆಯ ಅಂಚಿನಲ್ಲಿ ಭೇಟಿಯಾಗಿದ್ದರು. ಭಾರತದ ಅಧಿಕೃತ ದಾಖಲೆಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಇಬ್ಬರು ನಾಯಕರು ಪಶ್ಚಿಮ ಏಷ್ಯಾದ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ, ಹೋರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿಯಲ್ಲಿನ ನೌಕಾಯಾನ, ಭಾರತೀಯ ನಾವಿಕರ ಸುರಕ್ಷತೆ, ರಕ್ಷಣಾ ಸಹಕಾರ, ಇಂಧನ, ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಭಾರತ–ಅಮೆರಿಕ ವ್ಯಾಪಾರ ಒಪ್ಪಂದ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಚರ್ಚಿಸಿದರು.

ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಹೋರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿ ಅತ್ಯಂತ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಭದ್ರತಾ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿತ್ತು. ಅಮೆರಿಕದ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ದಾಳಿಯಲ್ಲಿ ಮೂವರು ಭಾರತೀಯ ನಾವಿಕರು ಮೃತಪಟ್ಟಿದ್ದ ಘಟನೆ ಕೂಡ ಮಾತುಕತೆಗೆ ಮುನ್ನ ನಡೆದಿತ್ತು. ಈ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಮೋದಿ, ಜಾಗತಿಕ ವ್ಯಾಪಾರ ಮತ್ತು ಇಂಧನ ಸರಬರಾಜಿಗೆ ಹೋರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿಯ ಮುಕ್ತ ಸಂಚಾರ ಅತ್ಯಂತ ಮುಖ್ಯವಾಗಿದ್ದು, ಭಾರತೀಯ ನಾವಿಕರ ಸುರಕ್ಷತೆಗೂ ಆದ್ಯತೆ ನೀಡಬೇಕು ಎಂದು ಒತ್ತಿ ಹೇಳಿದ್ದರು.

ಅಧಿಕೃತ ಭಾರತೀಯ ದಾಖಲೆಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಉಭಯ ನಾಯಕರು ಭಾರತ–ಅಮೆರಿಕ COMPACT ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ರಕ್ಷಣಾ, ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ, ಇಂಧನ ಮತ್ತು ವ್ಯಾಪಾರ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳ ಪ್ರಗತಿಯನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಿದ್ದರು. ಮಧ್ಯಂತರ ದ್ವಿಪಕ್ಷೀಯ ವ್ಯಾಪಾರ ಒಪ್ಪಂದದ ಮಾತುಕತೆಯಲ್ಲಿಯೂ ಪ್ರಗತಿ ಕಂಡುಬಂದಿತ್ತು.

‘ಪ್ರಶ್ನೆಗಳಿಲ್ಲ’ ವಿವಾದ ಏಕೆ ಮಹತ್ವ ಪಡೆದಿದೆ?

ಮಾಧ್ಯಮ ಮತ್ತು ಮೋದಿ: ಹಳೆಯ ಚರ್ಚೆ ಮತ್ತೆ ಮುನ್ನೆಲೆಗೆ

ಈ ಘಟನೆ ಕೇವಲ ಒಂದು ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದ ಮಾಧ್ಯಮ ಪ್ರೋಟೋಕಾಲ್ ಪ್ರಶ್ನೆಯಾಗಿ ಉಳಿಯದೆ, ಪ್ರಧಾನಿಯ ಮಾಧ್ಯಮಗಳೊಂದಿಗೆ ನೇರ ಪ್ರಶ್ನೋತ್ತರ ನಡೆಸುವ ಪದ್ಧತಿಯ ಕುರಿತ ಹಳೆಯ ಚರ್ಚೆಯನ್ನು ಮತ್ತೆ ಮುನ್ನೆಲೆಗೆ ತಂದಿದೆ.

ನರೇಂದ್ರ ಮೋದಿ ಪ್ರಧಾನಿಯಾದ ಬಳಿಕ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಪೂರ್ಣ ಪ್ರಮಾಣದ ಸ್ವತಂತ್ರ, ಏಕಾಂಗ ಪತ್ರಿಕಾಗೋಷ್ಠಿ ನಡೆಸಿಲ್ಲ ಎಂಬ ವಿಚಾರ ಹಲವು ವರ್ಷಗಳಿಂದ ಚರ್ಚೆಯಲ್ಲಿದೆ. 2019ರ ಲೋಕಸಭಾ ಚುನಾವಣಾ ಪ್ರಚಾರದ ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಮೋದಿ, ಬಿಜೆಪಿ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿದ್ದ ಅಮಿತ್ ಶಾ ಅವರೊಂದಿಗೆ ಪತ್ರಿಕಾಗೋಷ್ಠಿಯಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದರು. ಆದರೆ ಪತ್ರಕರ್ತರ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳಿಗೆ ಮೋದಿ ನೇರವಾಗಿ ಉತ್ತರಿಸದೆ, ಪ್ರಶ್ನೆಗಳನ್ನು ಅಮಿತ್ ಶಾ ಅವರಿಗೆ ವಹಿಸಿದ್ದರು.

ಮತ್ತೊಂದೆಡೆ, 2023ರಲ್ಲಿ ಅಮೆರಿಕ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಜೋ ಬೈಡನ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ಶ್ವೇತಭವನದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಜಂಟಿ ಪತ್ರಿಕಾಗೋಷ್ಠಿಯಲ್ಲಿ ಮೋದಿ ಪತ್ರಕರ್ತರ ಪ್ರಶ್ನೆಗೆ ಉತ್ತರಿಸಿದ್ದರು. ಇತ್ತೀಚಿನ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ವಿದೇಶ ಪ್ರವಾಸಗಳ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿಯೂ ಪತ್ರಕರ್ತರಿಂದ ನೇರ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು ಎದುರಾಗಿರುವ ಘಟನೆಗಳು ನಡೆದಿವೆ.

ಹೀಗಾಗಿ, ಗೋರ್ ಅವರ ಇತ್ತೀಚಿನ ಹೇಳಿಕೆ ಈಗಾಗಲೇ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿದ್ದ ಈ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲೇ ಹೆಚ್ಚು ಗಮನ ಸೆಳೆದಿದೆ.

ಗೋರ್ ಅವರ ಹೇಳಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಗಮನ ಸೆಳೆಯುವ ಅಂಶವೆಂದರೆ, ಭಾರತದ ಕಡೆಯಿಂದ ಪ್ರಶ್ನೋತ್ತರ ಬೇಡ ಎಂಬ ಆದ್ಯತೆ ತಿಳಿಸಿದ ಬಳಿಕವೂ ಟ್ರಂಪ್ ಸ್ವತಃ ಪತ್ರಕರ್ತರಿಗೆ ಪ್ರಶ್ನೆ ಕೇಳಲು ಅವಕಾಶ ನೀಡಿದರು ಎಂಬುದು.

ಅದರ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ, ಪೂರ್ವನಿಗದಿತ ಮಾಧ್ಯಮ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಬದಲಾಗಿದ್ದು, ಇಬ್ಬರು ನಾಯಕರ ಎದುರು ಪತ್ರಕರ್ತರು ಪ್ರಶ್ನೆಗಳನ್ನು ಕೇಳುವ ಅವಕಾಶ ಪಡೆದರು ಎಂದು ಗೋರ್ ವಿವರಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಅವರ ಹೇಳಿಕೆಯ ಪ್ರಕಾರ, ಸುಮಾರು 45 ನಿಮಿಷಗಳ ಕಾಲ ವಿವಿಧ ವಿಚಾರಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಚರ್ಚೆ ನಡೆಯಿತು.

ಆದರೆ ಇಲ್ಲಿ ಒಂದು ಪ್ರಮುಖ ವ್ಯತ್ಯಾಸವನ್ನು ಗಮನಿಸಬೇಕು: ಗೋರ್ ಅವರ ಹೇಳಿಕೆ ಅವರ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ವಿವರಣೆ; ‘ಭಾರತವು ಪ್ರಶ್ನೆಗಳನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನಿಷೇಧಿಸಲು ಒತ್ತಾಯಿಸಿತು’ ಎಂಬುದನ್ನು ಸರ್ಕಾರದ ಅಧಿಕೃತ ಹೇಳಿಕೆಯಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಸರ್ಕಾರದ ಮೂಲಗಳ ಇಂದಿನ ಸ್ಪಷ್ಟನೆ ಇದನ್ನು VVIP ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳ ಸಾಮಾನ್ಯ ವ್ಯವಸ್ಥಾ-ಸಮನ್ವಯದ ಭಾಗವೆಂದು ವಿವರಿಸುತ್ತದೆ.

ಮೋದಿ–ಟ್ರಂಪ್ ಸಂಬಂಧದ ದೊಡ್ಡ ಚಿತ್ರ

ಭಾರತ–ಅಮೆರಿಕ ಸಂಬಂಧದ ವಿಶಾಲ ಚಿತ್ರ

ಈ ವಿವಾದವನ್ನು ಕೇವಲ ಪತ್ರಿಕಾಗೋಷ್ಠಿಯ ಪ್ರಶ್ನೆಯಾಗಿ ನೋಡುವುದಕ್ಕಿಂತ, ಭಾರತ–ಅಮೆರಿಕ ಸಂಬಂಧದ ವಿಶಾಲ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲೂ ನೋಡಬೇಕಾಗಿದೆ.

ಜೂನ್‌ನ ಎವಿಯನ್ ಭೇಟಿಯು ಉಭಯ ನಾಯಕರ ನಡುವಿನ ಒಂದು ವರ್ಷದೊಳಗಿನ ಮೊದಲ ಪ್ರಮುಖ ಮುಖಾಮುಖಿ ಮಾತುಕತೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿತ್ತು. ವ್ಯಾಪಾರ ಸುಂಕ, ರಷ್ಯಾದ ತೈಲದ ಆಮದು, ಪಶ್ಚಿಮ ಏಷ್ಯಾದ ಸಂಘರ್ಷ, ಹೋರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿ ಮತ್ತು ರಕ್ಷಣಾ ಸಹಕಾರ ಮುಂತಾದ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ವಿಷಯಗಳು ಸಂಬಂಧವನ್ನು ಪರೀಕ್ಷಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಈ ಭೇಟಿ ನಡೆದಿತ್ತು. ಆದರೂ ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಇಬ್ಬರೂ ನಾಯಕರು ದ್ವಿಪಕ್ಷೀಯ ಸಂಬಂಧಕ್ಕೆ ಧನಾತ್ಮಕ ಸಂದೇಶ ನೀಡಿದ್ದರು. ಟ್ರಂಪ್ ಮೋದಿಯನ್ನು ಕಠಿಣ ಮಾತುಕತಾಕಾರ ಎಂದು ಬಣ್ಣಿಸಿದ್ದರು ಮತ್ತು ಭಾರತ–ಅಮೆರಿಕ ಸಂಬಂಧದ ಬಗ್ಗೆ ಬೆಂಬಲ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ್ದರು.

ಅದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಮೋದಿ ವ್ಯಾಪಾರ, ಇಂಧನ, ರಕ್ಷಣಾ ಮತ್ತು ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಸಹಕಾರ ಮುಂದುವರಿಸುವ ಅಗತ್ಯದ ಜೊತೆಗೆ ಭಾರತೀಯ ನಾವಿಕರ ಸುರಕ್ಷತೆಯನ್ನು ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಿದ್ದರು.

‘ಪ್ರೋಟೋಕಾಲ್’ ವಿವರಣೆ

ವಿವಾದದ ತಿರುಳು ಏನು?

ಆಗಸ್ಟ್ 24ರಂದು ಸರ್ಕಾರ ನೀಡಿರುವ ಸ್ಪಷ್ಟನೆಯಿಂದ, ಪ್ರಸ್ತುತ ವಿವಾದದ ಕೇಂದ್ರಬಿಂದು ‘ಭಾರತ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳನ್ನು ಏಕೆ ಬಯಸಲಿಲ್ಲ?’ ಎಂಬುದರಿಂದ ‘ವಿವಿಐಪಿ ಭೇಟಿಗಳಲ್ಲಿ ಮಾಧ್ಯಮ ಪ್ರವೇಶ ಮತ್ತು ಪ್ರಶ್ನೋತ್ತರದ ಸ್ವರೂಪವನ್ನು ಮುಂಚಿತವಾಗಿ ನಿಗದಿಪಡಿಸುವುದು ಎಷ್ಟು ಸಾಮಾನ್ಯ?’ ಎಂಬ ಪ್ರಶ್ನೆಯತ್ತ ಸರಿದಿದೆ.

ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕವಾಗಿ ಇಂತಹ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿರಬಹುದು. ಆದರೆ ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದಲ್ಲಿ ಪ್ರಧಾನಮಂತ್ರಿ ಮತ್ತು ಮಾಧ್ಯಮಗಳ ನಡುವಿನ ನೇರ ಪ್ರಶ್ನೋತ್ತರವು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಉತ್ತರದಾಯಿತ್ವದ ಪ್ರಮುಖ ಸಾಧನವಾಗಿರುವುದರಿಂದ, ಇಂತಹ ಘಟನೆಗಳು ಸಹಜವಾಗಿಯೇ ರಾಜಕೀಯ ಹಾಗೂ ಮಾಧ್ಯಮ ಚರ್ಚೆಗೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತವೆ.

ಈ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ ಮತ್ತೊಂದು ಗಮನಾರ್ಹ ಸಂಗತಿ ಎಂದರೆ—ಭಾರತದ ಕಡೆಯಿಂದ ಪೂರ್ವ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಕುರಿತು ಸಂದೇಶ ಹೋಗಿದ್ದರೂ, ಟ್ರಂಪ್ ಅದನ್ನು ಮೀರಿ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳಿಗೆ ಅವಕಾಶ ನೀಡಿದರು ಎಂಬ ಗೋರ್ ಅವರ ವಿವರಣೆ. ಹೀಗಾಗಿ, ಇದು ಭಾರತ–ಅಮೆರಿಕ ಸಂಬಂಧದಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟಿನ ಸೂಚನೆಗಿಂತ, ಉನ್ನತ ಮಟ್ಟದ ಭೇಟಿಗಳ ಮಾಧ್ಯಮ ಪ್ರೋಟೋಕಾಲ್ ಮತ್ತು ಭಾರತದ ದೀರ್ಘಕಾಲದ ಪತ್ರಿಕಾಗೋಷ್ಠಿ ಪದ್ಧತಿಯ ಬಗ್ಗೆ ಮತ್ತೆ ಎದ್ದಿರುವ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಚರ್ಚೆ ಎಂದು ಸದ್ಯಕ್ಕೆ ನೋಡುವುದು ಹೆಚ್ಚು ಸಮತೋಲನದ ನಿರ್ಣಯವಾಗಿದೆ.