ಬೆಂಗಳೂರು-ರಾಜ್ಯದ ಹಲವು ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ತೀವ್ರ ಮಳೆ ಕೊರತೆ ಮತ್ತು ಬರದ ಆತಂಕ ಎದುರಾಗಿರುವ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಕರ್ನಾಟಕ ಸರ್ಕಾರ ಮೋಡ ಬಿತ್ತನೆಗೆ ಸಿದ್ಧತೆ ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದರೂ, ಸದ್ಯದ ವಾತಾವರಣವೇ ಮೋಡ ಬಿತ್ತನೆಗೆ ಪೂರಕವಾಗಿಲ್ಲ ಎಂಬ ಹವಾಮಾನ ತಜ್ಞರ ಎಚ್ಚರಿಕೆ ಸರ್ಕಾರದ ಯೋಜನೆಗೆ ಹೊಸ ಸವಾಲು ತಂದಿದೆ.
ಆಗಸ್ಟ್ 31ರಂದು ನಡೆದ ಸಭೆ ಸೇರಿದಂತೆ ಇತ್ತೀಚಿನ ಹಲವು ಸಭೆಗಳಲ್ಲಿ ಭಾರತೀಯ ಹವಾಮಾನ ಇಲಾಖೆ (IMD), ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯ ನೈಸರ್ಗಿಕ ವಿಕೋಪ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣಾ ಕೇಂದ್ರ (KSNDMC) ಸೇರಿದಂತೆ ವಿವಿಧ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ತಜ್ಞರು, ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 20ರ ವೇಳೆಗೆ ತುರ್ತಾಗಿ ಮೋಡ ಬಿತ್ತನೆ ಆರಂಭಿಸುವ ಬದಲು, ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಅನುಕೂಲಕರವಾಗುವವರೆಗೆ ಕಾದು ಅಕ್ಟೋಬರ್ವರೆಗೆ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸುವುದು ಸೂಕ್ತ ಎಂಬ ಅಭಿಪ್ರಾಯ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಪ್ರಸ್ತುತ ಸೂಕ್ತ ಮೋಡಗಳೇ ಕಾಣಿಸದಿರುವ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ವಿಮಾನಗಳನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಮೋಡ ಹುಡುಕಾಟ ನಡೆಸುವುದೂ ಫಲಪ್ರದವಾಗದಿರಬಹುದು ಎಂದು ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಎಚ್ಚರಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಮಳೆ ಕೊರತೆ ಮತ್ತು ಅದರ ಪರಿಣಾಮ
ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಈ ಮುಂಗಾರು ಹಂಗಾಮಿನಲ್ಲಿ ಮಳೆ ಹಂಚಿಕೆ ತೀವ್ರವಾಗಿ ಅಸಮವಾಗಿದ್ದು, ಆಗಸ್ಟ್ 24ರವರೆಗೆ ಕರ್ನಾಟಕವು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಪಡೆಯಬೇಕಿದ್ದ 654 ಮಿ.ಮೀ. ಮಳೆಯ ಬದಲಿಗೆ ಸುಮಾರು 454 ಮಿ.ಮೀ. ಮಳೆ ಪಡೆದಿದೆ ಎಂದು ಸರ್ಕಾರದ ಅಂಕಿಅಂಶಗಳು ತಿಳಿಸಿವೆ.
ಇದು ಸುಮಾರು 31ರಷ್ಟು ಮಳೆ ಕೊರತೆ. ರಾಜ್ಯದ 240 ತಾಲ್ಲೂಕುಗಳ ಪೈಕಿ 175 ತಾಲ್ಲೂಕುಗಳು ಮಳೆ ಕೊರತೆಯನ್ನು ಎದುರಿಸುತ್ತಿವೆ ಎಂದು ಉಪಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಜಿ. ಪರಮೇಶ್ವರ ವಿಧಾನಮಂಡಲದಲ್ಲಿ ತಿಳಿಸಿದ್ದರು. ದಕ್ಷಿಣ ಒಳನಾಡಿನಲ್ಲಿ ಕೊರತೆ ಇನ್ನಷ್ಟು ತೀವ್ರವಾಗಿದ್ದು, ಆಗಸ್ಟ್ 24ರವರೆಗೆ ಸುಮಾರು 41ರಷ್ಟು ಕೊರತೆ ದಾಖಲಾಗಿತ್ತು.
ಈ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಕೃಷಿ, ಕುಡಿಯುವ ನೀರು, ಜಲಾಶಯಗಳ ಒಳಹರಿವು ಮತ್ತು ಗ್ರಾಮೀಣ ಆರ್ಥಿಕತೆಯ ಮೇಲೆ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಹೆಚ್ಚಿದ್ದು, ಸರ್ಕಾರ ಪರ್ಯಾಯವಾಗಿ ಮೋಡ ಬಿತ್ತನೆ ಯೋಜನೆಗೆ ವೇಗ ನೀಡಿದೆ.
ಯೋಜನೆಗೆ ಮೀಸಲಾದ ವೆಚ್ಚ ಮತ್ತು ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆ
₹28.52 ಕೋಟಿ ವೆಚ್ಚದ ಯೋಜನೆ
ಜಲಸಂಪನ್ಮೂಲ ಸಚಿವ ಎನ್. ಚಲುವರಾಯಸ್ವಾಮಿ ಅವರು ಆಗಸ್ಟ್ನಲ್ಲಿ ಘೋಷಿಸಿದ್ದ ಯೋಜನೆಯಂತೆ, ರಾಜ್ಯದ ನಾಲ್ಕು ಕಂದಾಯ ವಿಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 60 ದಿನಗಳ ಕಾಲ ಮೋಡ ಬಿತ್ತನೆ ನಡೆಸುವ ಉದ್ದೇಶವಿದೆ. ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಯೋಜನೆಯ ವೆಚ್ಚವನ್ನು ಸುಮಾರು ₹27 ಕೋಟಿ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದ್ದರೂ, ನಂತರದ ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ಅನುಮೋದನೆಯಲ್ಲಿ ₹28.52 ಕೋಟಿ ಮೊತ್ತ ನಿಗದಿಯಾಗಿರುವುದು ವರದಿಯಾಗಿದೆ. ಸುಮಾರು 200 ಗಂಟೆಗಳ ವಿಮಾನ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಗೆ ಯೋಜನೆ ರೂಪಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಯೋಜನೆಯ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆ ಮತ್ತು ತಾಂತ್ರಿಕ ಮೌಲ್ಯಮಾಪನಕ್ಕಾಗಿ ಸರ್ಕಾರ ಎರಡು ಸಮಿತಿಗಳನ್ನು ರಚಿಸಿದೆ. ಹವಾಮಾನ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ, ಸೂಕ್ತ ಮೋಡಗಳ ಆಯ್ಕೆ, ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯ ಸ್ಥಳ, ಉಪಗ್ರಹ ಮಾಹಿತಿ ಹಾಗೂ ಫಲಿತಾಂಶಗಳ ಮೌಲ್ಯಮಾಪನಕ್ಕೆ ತಜ್ಞರ ನೆರವು ಪಡೆಯುವ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ.
ಮೋಡ ಬಿತ್ತನೆ ಕುರಿತು ತಪ್ಪು ಕಲ್ಪನೆಗಳು
ಮೋಡ ಬಿತ್ತನೆ ಎಂದರೆ ಮೋಡ ಸೃಷ್ಟಿಸುವ ತಂತ್ರವಲ್ಲ
ಮೋಡ ಬಿತ್ತನೆ ಬಗ್ಗೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ವಲಯದಲ್ಲಿ ಇರುವ ಪ್ರಮುಖ ತಪ್ಪು ಕಲ್ಪನೆ ಎಂದರೆ, ವಿಮಾನದಿಂದ ರಾಸಾಯನಿಕ ಸಿಂಪಡಿಸಿದರೆ ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಹೊಸ ಮೋಡಗಳು ನಿರ್ಮಾಣವಾಗಿ ಮಳೆ ಸುರಿಯುತ್ತದೆ ಎಂಬುದು.
ವಾಸ್ತವವಾಗಿ ಮೋಡ ಬಿತ್ತನೆಯ ಉದ್ದೇಶ ಈಗಾಗಲೇ ತೇವಾಂಶ ಹೊಂದಿರುವ ಮತ್ತು ಮಳೆಯಾಗುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವಿರುವ ಮೋಡಗಳಲ್ಲಿನ ಮಳೆ ರಚನೆ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುವುದು. ಹೀಗಾಗಿ ಮೋಡವೇ ಇಲ್ಲದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮೋಡ ಬಿತ್ತನೆ ನಡೆಸುವುದರಿಂದ ನಿರೀಕ್ಷಿತ ಫಲಿತಾಂಶ ಸಿಗುವುದಿಲ್ಲ.
ತಜ್ಞರ ಪ್ರಕಾರ, ಸೂಕ್ತ ಸಾಂದ್ರತೆಯ ಕ್ಯುಮುಲಸ್ ಅಥವಾ ಕ್ಯುಮುಲೋನಿಂಬಸ್ ಮೋಡಗಳು, ಅಗತ್ಯ ತೇವಾಂಶ, ಅನುಕೂಲಕರ ಗಾಳಿಯ ಚಲನೆ ಹಾಗೂ ಸೂಕ್ತ ಹವಾಮಾನ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳು ಒಂದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಇರಬೇಕು. ಸದ್ಯ ಕರ್ನಾಟಕದ ಒಳನಾಡಿನಲ್ಲಿ ಈ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳ ಸಮನ್ವಯ ಕಾಣಿಸುತ್ತಿಲ್ಲ ಎಂದು ಹವಾಮಾನ ತಜ್ಞರು ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ ತಿಳಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ವಾತಾವರಣ ಮತ್ತು ಹವಾಮಾನವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳ ಪ್ರಸ್ತುತ ಸ್ಥಿತಿ
ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳು ದುರ್ಬಲ
ಪ್ರಸ್ತುತ ಮುಂಗಾರು ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಬಂಗಾಳ ಕೊಲ್ಲಿಗೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ ಅರಬ್ಬಿ ಸಮುದ್ರದ ಮೇಲಿನ ಹವಾಮಾನ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳು ದುರ್ಬಲವಾಗಿವೆ. ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟಗಳ ಸುತ್ತಲಿನ ಮುಂಗಾರು ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಿಂದ ಕರಾವಳಿ ಮತ್ತು ಉತ್ತರ ಕರ್ನಾಟಕದ ಕೆಲವು ಭಾಗಗಳಿಗೆ ಮಳೆ ದೊರೆಯುತ್ತಿದ್ದರೂ, ಒಳನಾಡು ಹಾಗೂ ದಕ್ಷಿಣ ಒಳನಾಡು ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಮಳೆ ಕೊರತೆ ಮುಂದುವರಿದಿದೆ ಎಂದು IMD ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ವಿವರಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಇದೇ ಕಾರಣಕ್ಕೆ ರಾಜ್ಯದಾದ್ಯಂತ ಒಂದೇ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಮೋಡ ಬಿತ್ತನೆ ನಡೆಸುವುದು ವೈಜ್ಞಾನಿಕವಾಗಿ ಸೂಕ್ತವಲ್ಲ ಎಂಬ ಅಭಿಪ್ರಾಯ ಬಲಗೊಂಡಿದೆ.
ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ನಲ್ಲೇ ಮಳೆ ಮರಳುವ ನಿರೀಕ್ಷೆ ದುರ್ಬಲ
ರಾಷ್ಟ್ರಮಟ್ಟದಲ್ಲೂ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಆಶಾದಾಯಕವಾಗಿಲ್ಲ. IMD ಆಗಸ್ಟ್ 31ರಂದು ಪ್ರಕಟಿಸಿದ ಮುನ್ಸೂಚನೆಯ ಪ್ರಕಾರ, 2026ರ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ನಲ್ಲಿ ದೇಶದ ಮಳೆ ಪ್ರಮಾಣ ಸಾಮಾನ್ಯಕ್ಕಿಂತ ಕಡಿಮೆಯಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇದೆ. ಆಗಸ್ಟ್ನಲ್ಲೂ ದೇಶದ ಮಳೆ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 16ರಷ್ಟು ಕೊರತೆ ದಾಖಲಾಗಿತ್ತು. ಎಲ್ ನಿನೊ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯ ಬಲವರ್ಧನೆಯೂ ಮಳೆ ಮೇಲೆ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುವ ಅಂಶವಾಗಿ ಗುರುತಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಆದರೆ ಇದರರ್ಥ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ನಲ್ಲಿ ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಮಳೆಯೇ ಆಗುವುದಿಲ್ಲ ಎಂದಲ್ಲ. ಹವಾಮಾನ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳು ರೂಪುಗೊಂಡರೆ ಪ್ರಾದೇಶಿಕವಾಗಿ ಉತ್ತಮ ಮಳೆಯಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇರುತ್ತದೆ. ಸಮಸ್ಯೆ ಎಂದರೆ ಮೋಡ ಬಿತ್ತನೆಗೆ ಅಗತ್ಯವಿರುವ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ರೀತಿಯ ಮೋಡ ಮತ್ತು ವಾತಾವರಣದ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಯಾವಾಗ, ಎಲ್ಲಿ ರೂಪುಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಮುಂಚಿತವಾಗಿ ಖಚಿತಪಡಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ.
ಹಿಂದಿನ ಮೋಡ ಬಿತ್ತನೆ ಪ್ರಯೋಗಗಳು
ಹಿಂದಿನ ಪ್ರಯೋಗಗಳ ಪಾಠ?
ಕರ್ನಾಟಕಕ್ಕೆ ಮೋಡ ಬಿತ್ತನೆ ಹೊಸ ಪ್ರಯೋಗವಲ್ಲ. ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರ 2017ರಲ್ಲಿ ‘ವರ್ಷಧಾರೆ’ ಯೋಜನೆಯಡಿ ಮೋಡ ಬಿತ್ತನೆ ನಡೆಸಿತ್ತು. 21 ಆಗಸ್ಟ್ನಿಂದ 7 ನವೆಂಬರ್ 2017ರವರೆಗೆ ನಡೆದ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯಲ್ಲಿ ಹೈಗ್ರೋಸ್ಕೋಪಿಕ್ ಮತ್ತು ಗ್ಲೇಸಿಯೋಜೆನಿಕ್ ವಿಧಾನಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗಿತ್ತು. ನಂತರ ಪ್ರಕಟವಾದ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಅಧ್ಯಯನದಲ್ಲಿ 618 ಪ್ರಕರಣಗಳ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆಯ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಮಳೆಯಿಗಿಂತ ಸರಾಸರಿ 27.9ರಷ್ಟು ಮಳೆ ಹೆಚ್ಚಳ ಕಂಡುಬಂದಿದೆ ಎಂದು ಅಂದಾಜಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಹೆಚ್ಚುವರಿ ನೀರಿನ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ಸುಮಾರು 2.1 ಟಿಎಂಸಿ ಎಂದು ಲೆಕ್ಕ ಹಾಕಲಾಗಿತ್ತು. ಆದರೆ ಅಧ್ಯಯನವೇ ಈ ಫಲಿತಾಂಶ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ವಾತಾವರಣದ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿ ಎಂಬುದನ್ನು ಒತ್ತಿಹೇಳಿದೆ.
2019ರಲ್ಲಿ ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ರಾಜ್ಯವು ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಮೋಡ ಬಿತ್ತನೆ ಕೈಗೊಂಡಿತ್ತು. ಸುಮಾರು 83 ವಿಮಾನ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಗಳ ಮೂಲಕ 28 ಜಿಲ್ಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಯೋಗ ನಡೆದಿದ್ದು, ಅಧಿಕೃತ ಮೌಲ್ಯಮಾಪನದಲ್ಲಿ ಸರಾಸರಿ 2.95 ಮಿ.ಮೀ. ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಮಳೆ ಹಾಗೂ ಸುಮಾರು 7.4 ಟಿಎಂಸಿ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ನೀರು ದೊರೆತಿದೆ ಎಂದು ಅಂದಾಜಿಸಲಾಗಿತ್ತು.
ಆದರೆ ಈ ಅಂಕಿಅಂಶಗಳನ್ನು ‘ಮೋಡ ಬಿತ್ತನೆ ಮಾಡಿದರೆ ಖಚಿತವಾಗಿ ಇಷ್ಟೇ ಪ್ರಮಾಣದ ಮಳೆ ಬರುತ್ತದೆ’ ಎಂಬ ಅರ್ಥದಲ್ಲಿ ನೋಡಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಮೋಡಗಳ ಸ್ವಾಭಾವಿಕ ಚಲನೆ, ಗಾಳಿಯ ದಿಕ್ಕು, ತೇವಾಂಶ, ಮೋಡದ ಮೈಕ್ರೋಫಿಸಿಕ್ಸ್ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ಅಂಶಗಳು ಫಲಿತಾಂಶವನ್ನು ನಿರ್ಧರಿಸುತ್ತವೆ.
ತಜ್ಞರು ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 20ರಿಂದ ಆರಂಭಿಸುವ ಉದ್ದೇಶವನ್ನು ತಕ್ಷಣ ಕೈಬಿಡಬೇಕು ಎಂದು ಹೇಳುವುದಕ್ಕಿಂತ, ಸೂಕ್ತ ಮೋಡ ಸಿಗುವ ದಿನಗಳನ್ನೇ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಗೆ ಬಳಸಬೇಕು ಮತ್ತು ಅಗತ್ಯವಿದ್ದರೆ ಅಕ್ಟೋಬರ್ವರೆಗೆ ಅವಕಾಶವನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಬೇಕು ಎಂಬ ನಿಲುವು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಭಾರತೀಯ ಹವಾಮಾನ ಇಲಾಖೆಯ ಅಧಿಕೃತ ಮಾನದಂಡಗಳ ಪ್ರಕಾರವೂ ದಕ್ಷಿಣ ಪರ್ಯಾಯದ್ವೀಪದಲ್ಲಿ ಮುಂಗಾರು ಹಿಂತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ಅಕ್ಟೋಬರ್ ನಂತರವೇ ನಿರ್ಧರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ; ಹೀಗಾಗಿ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ಅಂತ್ಯದಿಂದ ಅಕ್ಟೋಬರ್ ಆರಂಭದವರೆಗಿನ ಅವಧಿಯನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಮುಗಿದ ಮುಂಗಾರು ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ.
ಹೀಗಾಗಿ ತಜ್ಞರ ಸಲಹೆಯ ಸಾರಾಂಶ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿದೆ: ಮೋಡ ಇದ್ದಾಗ ಮಾತ್ರ ಮೋಡ ಬಿತ್ತನೆ; ಮೋಡವಿಲ್ಲದ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ವಿಮಾನ ಹಾರಿಸಿ ಹಣ ಖರ್ಚು ಮಾಡುವುದಕ್ಕಿಂತ ಹವಾಮಾನ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ರೂಪುಗೊಳ್ಳುವವರೆಗೆ ಕಾಯುವುದು ಉತ್ತಮ.
ಸರ್ಕಾರದ ಸವಾಲುಗಳು ಮತ್ತು ಮುಂದಿನ ನಡೆ
ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ ಈಗ ಎದುರಾಗಿರುವ ಸವಾಲು
ಒಂದೆಡೆ ರೈತರ ಬೆಳೆ ಉಳಿಸಬೇಕಿದೆ; ಮತ್ತೊಂದೆಡೆ ಬರದ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಕುಡಿಯುವ ನೀರು ಮತ್ತು ಜಲಾಶಯಗಳ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯ ಮೇಲೂ ಒತ್ತಡ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿದೆ. ಇಂತಹ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ ತ್ವರಿತ ಪರಿಹಾರ ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳಬೇಕಾದ ಒತ್ತಡ ಸಹಜ.
ಆದರೆ ₹28.52 ಕೋಟಿಯಂತಹ ದೊಡ್ಡ ಮೊತ್ತದ ಯೋಜನೆಯ ಯಶಸ್ಸು ಆಕಾಶದಲ್ಲಿರುವ ಮೋಡಗಳ ಮೇಲೆಯೇ ಅವಲಂಬಿತವಾಗಿರುವುದು ಈ ಯೋಜನೆಯ ಮೂಲ ಸವಾಲಾಗಿದೆ.
ಆದ್ದರಿಂದ ತಜ್ಞರ ಎಚ್ಚರಿಕೆಯನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಿ, ಪ್ರತಿ ದಿನದ ಉಪಗ್ರಹ ಚಿತ್ರ, ರಾಡಾರ್ ಮಾಹಿತಿ, ತೇವಾಂಶ, ಗಾಳಿಯ ವೇಗ-ದಿಕ್ಕು ಮತ್ತು ಮೋಡದ ಸ್ವರೂಪವನ್ನು ಆಧರಿಸಿ ‘ಮೋಡ ಕಂಡರೆ ಮಾತ್ರ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆ’ ಎಂಬ ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಿನ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಮಾನದಂಡ ಅನುಸರಿಸುವ ಅಗತ್ಯವಿದೆ.
ಕರ್ನಾಟಕದ ಹಿಂದಿನ ಪ್ರಯೋಗಗಳು ಮೋಡ ಬಿತ್ತನೆ ಕೆಲವು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳಲ್ಲಿ ಮಳೆ ಹೆಚ್ಚಿಸಲು ನೆರವಾಗಬಹುದು ಎಂಬ ಸೂಚನೆ ನೀಡಿವೆ. ಆದರೆ ಮೋಡವಿಲ್ಲದ ವಾತಾವರಣದಲ್ಲಿ ಅದು ಮಳೆಯನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುವ ಪರ್ಯಾಯವಲ್ಲ ಎಂಬುದನ್ನೂ ಇದೇ ಅನುಭವಗಳು ನೆನಪಿಸುತ್ತವೆ.

