ನಾಗ್ಪುರ: ವೈವಾಹಿಕ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯ ಅಥವಾ ದಾಂಪತ್ಯ ಕಲಹದ ಕಾರಣದಿಂದ ಪತಿ ಆತ್ಮಹತ್ಯೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡರೆ, ಅದಕ್ಕೆ ಪತ್ನಿಯನ್ನು ‘ಆತ್ಮಹತ್ಯೆಗೆ ಪ್ರೇರಣೆ’ ನೀಡಿದ ಅಪರಾಧಿ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ ಎಂದು ಬಾಂಬೆ ಹೈಕೋರ್ಟ್ನ ನಾಗ್ಪುರ ಪೀಠವು ಮಹತ್ವದ ತೀರ್ಪು ನೀಡಿದೆ.
ಹೌದು. ಕೇವಲ ದಾಂಪತ್ಯ ಕಲಹ ಅಥವಾ ವೈವಾಹಿಕ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯಗಳ ಕಾರಣದಿಂದ ಪತಿ ಆತ್ಮಹತ್ಯೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡರೆ, ಅದಕ್ಕೆ ಪತ್ನಿಯನ್ನು ‘ಆತ್ಮಹತ್ಯೆಗೆ ಪ್ರೇರಣೆ’ ನೀಡಿದ ಅಪರಾಧಿ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ ಎಂದು ಬಾಂಬೆ ಹೈಕೋರ್ಟ್ ಮಹತ್ವದ ತೀರ್ಪು ನೀಡಿದೆ. ಪತಿ-ಪತ್ನಿಯ ನಡುವಿನ ಸಾಮಾನ್ಯ ಜಗಳಗಳು, ನಿಂದನೆ ಅಥವಾ ಪತ್ನಿ ಪದೇ ಪದೇ ತವರು ಮನೆಗೆ ಹೋಗುವುದನ್ನು ಐಪಿಸಿ ಸೆಕ್ಷನ್ 306ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ‘ಆತ್ಮಹತ್ಯೆಗೆ ಪ್ರಚೋದನೆ’ ಎಂದು ವರ್ಗೀಕರಿಸಲಾಗದು ಎಂದು ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದೆ. ಮೃತ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ತಂದೆ ತನ್ನ ಸೊಸೆಯ ವಿರುದ್ಧ ದಾಖಲಿಸಿದ್ದ ಎಫ್ಐಆರ್ ಅನ್ನು ರದ್ದುಗೊಳಿಸಿದ ನಾಗ್ಪುರ ಪೀಠವು, ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು ಸಾವಿನ ಹಾದಿ ಹಿಡಿಯುವಂತೆ ಪ್ರಚೋದಿಸುವ ಸ್ಪಷ್ಟ ಉದ್ದೇಶವಿದ್ದರೆ ಮಾತ್ರ ಅದು ಅಪರಾಧವಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಟ್ಟಿದೆ.
ಪ್ರಕರಣದ ಹಿನ್ನೆಲೆ:
ನವೆಂಬರ್ 26, 2019 ರಂದು ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದ ಅಮರಾವತಿ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿ ವ್ಯಕ್ತಿಯೊಬ್ಬ ರೈಲಿಗೆ ಅಡ್ಡಬಂದು ಆತ್ಮಹತ್ಯೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದನು. ಮಗನ ಸಾವಿನಿಂದ ಕಂಗೆಟ್ಟ ತಂದೆ, ತನ್ನ ಸೊಸೆಯ ವಿರುದ್ಧ ದೂರು ದಾಖಲಿಸಿದ್ದರು. “ಸೊಸೆಯು ಕ್ಷುಲ್ಲಕ ಕಾರಣಕ್ಕೆ ಜಗಳವಾಡುತ್ತಿದ್ದಳು, ನಿಂದಿಸುತ್ತಿದ್ದಳು ಮತ್ತು ಪತಿಗೆ ತಿಳಿಸದೆಯೇ ತವರು ಮನೆಗೆ ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದಳು. ಅಲ್ಲದೆ ಸುಳ್ಳು ಕೇಸ್ ಹಾಕುವುದಾಗಿ ಬೆದರಿಕೆ ಹಾಕುತ್ತಿದ್ದಳು. ಈ ಕಿರುಕುಳ ತಾಳಲಾರದೆ ಮಗ ಆತ್ಮಹತ್ಯೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದಾನೆ” ಎಂದು ತಂದೆ ಆರೋಪಿಸಿದ್ದರು. ಈ ದೂರಿನ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಪೊಲೀಸರು ಪತ್ನಿಯ ವಿರುದ್ಧ ‘ಆತ್ಮಹತ್ಯೆಗೆ ಪ್ರೇರಣೆ’ (Abetment to Suicide) ಪ್ರಕರಣ ದಾಖಲಿಸಿದ್ದರು.
👩ಪತ್ನಿಯ ಮೇಲ್ಮನವಿ ಮತ್ತು ಕೋರ್ಟ್ ವಾದ:
ತನ್ನ ವಿರುದ್ಧ ದಾಖಲಾದ ಎಫ್ಐಆರ್ (FIR) ರದ್ದು ಕೋರಿ ಪತ್ನಿ ಹೈಕೋರ್ಟ್ ಮೆಟ್ಟಿಲೇರಿದ್ದರು. ಪ್ರಕರಣದ ವಿಚಾರಣೆ ನಡೆಸಿದ ನ್ಯಾಯಾಲಯವು ಪತ್ನಿಯ ಮೇಲಿನ ಎಲ್ಲಾ ಆರೋಪಗಳನ್ನು ತಳ್ಳಿಹಾಕಿತು.
ಕೋರ್ಟ್ ನೀಡಿದ ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶಗಳು:
- ಪ್ರೇರಣೆಯ ಅರ್ಥ: ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು ಆತ್ಮಹತ್ಯೆ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲೇಬೇಕು ಎಂಬ ಸ್ಪಷ್ಟ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಪ್ರಚೋದಿಸಿದರೆ ಮಾತ್ರ ಅದನ್ನು ‘ಆತ್ಮಹತ್ಯೆಗೆ ಪ್ರೇರಣೆ’ ಎನ್ನಬಹುದು.
- ದಾಂಪತ್ಯ ಕಲಹ ಅಪರಾಧವಲ್ಲ: ಕೇವಲ ದಾಂಪತ್ಯ ಕಲಹ, ಮಾತಿನ ಚಕಮಕಿ ಅಥವಾ ಪತ್ನಿ ಪದೇ ಪದೇ ತವರು ಮನೆಗೆ ಹೋಗುವುದನ್ನು ‘ಆತ್ಮಹತ್ಯೆಗೆ ಪ್ರೇರಣೆ’ ಎಂದು ವರ್ಗೀಕರಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ.
- ಕಾನೂನು ವ್ಯಾಪ್ತಿ: ಭಾರತೀಯ ದಂಡ ಸಂಹಿತೆಯ ಸೆಕ್ಷನ್ 306 (ಅಥವಾ ಭಾರತೀಯ ನ್ಯಾಯ ಸಂಹಿತೆ 2023ರ ಸೆಕ್ಷನ್ 108) ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಕರಣ ದಾಖಲಿಸಬೇಕಾದರೆ, ಆರೋಪಿಯು ಸಂತ್ರಸ್ತನನ್ನು ಸಾವಿನ ಹಾದಿ ಹಿಡಿಯುವಂತೆ ಒತ್ತಾಯಿಸಿರುವ ಸ್ಪಷ್ಟ ಪುರಾವೆ ಇರಬೇಕು.
ಅಂತಿಮ ತೀರ್ಪು:
“ಪತಿ-ಪತ್ನಿಯ ನಡುವಿನ ಸಾಮಾನ್ಯ ವಾದಗಳು ಅಥವಾ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯಗಳು ಆತ್ಮಹತ್ಯೆಗೆ ಪ್ರೇರಣೆ ನೀಡುವ ವ್ಯಾಪ್ತಿಗೆ ಬರುವುದಿಲ್ಲ” ಎಂದು ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದ ನ್ಯಾಯಾಲಯವು, ಪತ್ನಿಯ ವಿರುದ್ಧದ ಎಫ್ಐಆರ್ ಮತ್ತು ಕಾನೂನು ನಡವಳಿಕೆಗಳನ್ನು ರದ್ದುಗೊಳಿಸಿದೆ.
