ಬೆಂಗಳೂರು-ನಗರದ ಫುಟ್‌ಪಾತ್‌ಗಳು ಪಾದಚಾರಿಗಳಿಗಾಗಿ ನಿರ್ಮಾಣಗೊಂಡಿದ್ದರೂ, ವಾಹನ ಸವಾರರು ಸಂಚಾರ ದಟ್ಟಣೆಯಿಂದ ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಅವುಗಳ ಮೇಲೆಯೇ ವಾಹನ ಚಲಾಯಿಸುವುದು ದಿನನಿತ್ಯದ ಸಮಸ್ಯೆಯಾಗಿದೆ. ಈ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಫುಟ್‌ಪಾತ್ ಮೇಲೆ ವಾಹನ ಚಲಾಯಿಸುವವರಿಗೆ ಈಗಿರುವ ದಂಡವನ್ನು ಹಲವು ಪಟ್ಟು ಹೆಚ್ಚಿಸುವ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆ ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರದ ಪರಿಶೀಲನೆಯಲ್ಲಿದೆ.
ಪ್ರಸ್ತುತ ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಫುಟ್‌ಪಾತ್ ಮೇಲೆ ವಾಹನ ಚಲಾಯಿಸುವುದಕ್ಕೆ ₹500 ದಂಡ ವಿಧಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ.
ಇದೀಗ ಮೊದಲ ಬಾರಿ ನಿಯಮ ಉಲ್ಲಂಘಿಸುವವರಿಗೆ ₹5,000, ಎರಡನೇ ಬಾರಿ ಉಲ್ಲಂಘಿಸಿದರೆ ₹10,000 ದಂಡ ವಿಧಿಸುವಂತೆ ಸಾರಿಗೆ ಇಲಾಖೆಯ ಮೂಲಕ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆ ಮುಂದಿಟ್ಟಿರುವುದು ಗಮನ ಸೆಳೆದಿದೆ. ಆದರೆ ಈ ಮೊತ್ತಗಳು ಈ ಕ್ಷಣಕ್ಕೆ ಜಾರಿಯಲ್ಲಿರುವ ದಂಡವಲ್ಲ. ಕಾನೂನು ಇಲಾಖೆಯ ಅಭಿಪ್ರಾಯ ಹಾಗೂ ಸರ್ಕಾರದ ಅಂತಿಮ ಆದೇಶದ ಬಳಿಕವೇ ಹೊಸ ದಂಡ ಜಾರಿಗೆ ಬರಬೇಕಿದೆ.
ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ ವಾಹನಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತಿರುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ಸಂಚಾರ ದಟ್ಟಣೆಯೂ ತೀವ್ರವಾಗುತ್ತಿದೆ. ಕೆಲ ಸವಾರರು ಮುಖ್ಯ ರಸ್ತೆಯಲ್ಲಿನ ಟ್ರಾಫಿಕ್ ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಫುಟ್‌ಪಾತ್‌ಗಳನ್ನೇ ಪರ್ಯಾಯ ಮಾರ್ಗದಂತೆ ಬಳಸುತ್ತಿರುವುದು ಕಂಡುಬರುತ್ತಿದೆ. ಇದರಿಂದ ರಸ್ತೆ ಬಳಸಬೇಕಾದ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗೆ ಪಾದಚಾರಿಗಳು ತಳ್ಳಲ್ಪಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.
ಘಟನೆಗಳು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದ ಆತಂಕ
2024ರಲ್ಲಿ ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಹೂಡಿ ಸರ್ಕಲ್ ಬಳಿ ಮಹೀಂದ್ರ ಥಾರ್ ವಾಹನವನ್ನು ಫುಟ್‌ಪಾತ್ ಮೇಲೆ ಚಲಾಯಿಸಿದ ಘಟನೆ ಸಾಮಾಜಿಕ ಜಾಲತಾಣಗಳಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಹರಿದಾಡಿತ್ತು. ಈ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ ಸಂಚಾರ ಪೊಲೀಸರು ವಾಹನ ಚಾಲಕನ ವಿರುದ್ಧ ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಂಡಿದ್ದರು. ಫುಟ್‌ಪಾತ್ ಅನ್ನು ವಾಹನ ಸಂಚಾರಕ್ಕೆ ಬಳಸುವುದು ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ ಹೊಸ ಸಮಸ್ಯೆಯಲ್ಲ ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಈ ಘಟನೆ ಮತ್ತೊಂದು ಉದಾಹರಣೆಯಾಗಿತ್ತು.
ಫುಟ್‌ಪಾತ್ ಮೇಲೆ ವಾಹನ ಚಲಾಯಿಸುವುದು ಕೇವಲ ಸಂಚಾರ ನಿಯಮ ಉಲ್ಲಂಘನೆಯಲ್ಲ; ಅದು ಪಾದಚಾರಿಗಳ ಜೀವಕ್ಕೆ ನೇರ ಅಪಾಯವನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುವ ಕೃತ್ಯವಾಗಿದೆ.
2019ರಲ್ಲಿ ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಎಚ್‌ಎಸ್‌ಆರ್ ಲೇಔಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಕಾರೊಂದು ಫುಟ್‌ಪಾತ್‌ಗೆ ನುಗ್ಗಿ ಪಾದಚಾರಿಗಳಿಗೆ ಡಿಕ್ಕಿ ಹೊಡೆದ ಪರಿಣಾಮ ಏಳು ಮಂದಿ ಗಾಯಗೊಂಡಿದ್ದರು. ಘಟನೆ ಸಿಸಿಟಿವಿಯಲ್ಲಿ ಸೆರೆಯಾಗಿದ್ದು, ಫುಟ್‌ಪಾತ್ ಮೇಲೆ ನಡೆದುಕೊಂಡು ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದವರನ್ನು ಕಾರು ಏಕಾಏಕಿ ಡಿಕ್ಕಿ ಹೊಡೆದಿತ್ತು. ಪೊಲೀಸರು ಚಾಲಕನ ವಿರುದ್ಧ ಪ್ರಕರಣ ದಾಖಲಿಸಿದ್ದರು.
2026ರ ಹೊಸ ವರ್ಷದ ಮುನ್ನಾದಿನದಂದು ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಸಹಕಾರನಗರದಲ್ಲಿಯೂ ವೇಗವಾಗಿ ಬಂದ ಕಾರೊಂದು ಫುಟ್‌ಪಾತ್‌ಗೆ ನುಗ್ಗಿ ನಡೆದುಕೊಂಡು ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದ ಮಹಿಳೆಗೆ ಡಿಕ್ಕಿ ಹೊಡೆಯುವ ಸ್ಥಿತಿಗೆ ತಲುಪಿದ ಘಟನೆ ವರದಿಯಾಗಿತ್ತು. ಮಹಿಳೆ ಕೂದಲೆಳೆಯ ಅಂತರದಲ್ಲಿ ಅಪಾಯದಿಂದ ಪಾರಾಗಿದ್ದರು.
ಅಂಕಿ-ಅಂಶಗಳು ಹೇಳುವುದೇನು?
2026ರ ಜುಲೈನಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾದ ವರದಿ ಪ್ರಕಾರ, ಕಳೆದ ಮೂರು ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ ರಸ್ತೆ ಅಪಘಾತಗಳಲ್ಲಿ 931 ಪಾದಚಾರಿಗಳು ಮೃತಪಟ್ಟಿದ್ದು, 3,800 ಮಂದಿ ಗಾಯಗೊಂಡಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ತಿಳಿಸಲಾಗಿದೆ. ಫುಟ್‌ಪಾತ್‌ಗಳ ಮೇಲಿನ ಅತಿಕ್ರಮಣ ಮತ್ತು ಇತರ ಅಡೆತಡೆಗಳಿಂದ ಪಾದಚಾರಿಗಳು ರಸ್ತೆಗೆ ಇಳಿಯಬೇಕಾದ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ನಿರ್ಮಾಣವಾಗುತ್ತಿರುವುದು ಈ ಸಮಸ್ಯೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಕಾರಣಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಇದಕ್ಕೂ ಮುನ್ನ ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಸಂಚಾರ ಪೊಲೀಸರ ಅಂಕಿ-ಅಂಶಗಳನ್ನು ಆಧರಿಸಿದ ವರದಿಯೊಂದರ ಪ್ರಕಾರ, 2025ರ ಜನವರಿಯಿಂದ ನವೆಂಬರ್‌ವರೆಗೆ 1,165 ಪಾದಚಾರಿ ಅಪಘಾತಗಳು ದಾಖಲಾಗಿದ್ದು, 218 ಮಂದಿ ಮೃತಪಟ್ಟಿದ್ದರು ಮತ್ತು 947 ಮಂದಿ ಗಾಯಗೊಂಡಿದ್ದರು. 2024ರಲ್ಲಿ 1,216 ಹಾಗೂ 2023ರಲ್ಲಿ 1,259 ಪಾದಚಾರಿ ಅಪಘಾತಗಳು ದಾಖಲಾಗಿದ್ದವು.
ಫುಟ್‌ಪಾತ್ ಪಾದಚಾರಿಗಳ ಹಕ್ಕು
ಕಾನೂನು ಏನು ಹೇಳುತ್ತದೆ?
ಫುಟ್‌ಪಾತ್‌ಗಳು ವಾಹನಗಳಿಗೆ ಪರ್ಯಾಯ ರಸ್ತೆ ಅಲ್ಲ ಎಂಬುದು ಸಂಚಾರ ನಿಯಮಗಳ ಮೂಲಭೂತ ತತ್ವ. ಮೋಟಾರು ವಾಹನ ಚಾಲನಾ ನಿಯಮಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಫುಟ್‌ಪಾತ್ ಅಥವಾ ಸೈಕಲ್ ಟ್ರ್ಯಾಕ್ ಇರುವ ರಸ್ತೆಯಲ್ಲಿ ವಾಹನವನ್ನು ಅಲ್ಲಿ ಚಲಾಯಿಸಬಾರದು; ಪೊಲೀಸ್ ಅಧಿಕಾರಿಯ ನಿರ್ದೇಶನ ಅಥವಾ ಸಂಚಾರ ಸೂಚನೆ ಅನುಮತಿಸಿದಂತಹ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಸಂದರ್ಭಗಳಿಗೆ ಮಾತ್ರ ವಿನಾಯಿತಿ ಇದೆ.
ಮೋಟಾರು ವಾಹನ ಕಾಯ್ದೆಯಡಿ ರಸ್ತೆ ಸುರಕ್ಷತೆ ಹಾಗೂ ಸಾರ್ವಜನಿಕರ ರಕ್ಷಣೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ರೂಪಿಸುವ ಅಧಿಕಾರವೂ ಸರ್ಕಾರಕ್ಕಿದೆ. ಫುಟ್‌ಪಾತ್‌ಗಳನ್ನು ಮೋಟಾರು ವಾಹನಗಳಿಂದ ಬಳಸದಂತೆ ನಿರ್ಬಂಧಿಸುವ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗೆ ಕಾಯ್ದೆಯಲ್ಲೇ ಅವಕಾಶವಿದೆ.
₹500ರಿಂದ ₹5,000ಕ್ಕೆ ಏರಿಕೆ — ಏಕೆ?
ದಂಡ ಏಕೆ ಹೆಚ್ಚಿಸಬೇಕು?
ಈಗಿರುವ ₹500 ದಂಡವು ನಿಯಮ ಉಲ್ಲಂಘಿಸುವ ಸವಾರರಲ್ಲಿ ಸಾಕಷ್ಟು ಭಯ ಮೂಡಿಸುತ್ತಿಲ್ಲ ಎಂಬ ವಾದ ಕೇಳಿಬರುತ್ತಿದೆ. ಅದರಲ್ಲೂ ಬೆಂಗಳೂರಿನಂತಹ ಮಹಾನಗರದಲ್ಲಿ ಫುಟ್‌ಪಾತ್ ಮೇಲೆ ವಾಹನ ಚಲಾಯಿಸುವುದು ಸಾಮಾನ್ಯ ದೃಶ್ಯವಾಗುತ್ತಿರುವ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ದಂಡವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವ ಮೂಲಕ ನಿರ್ಬಂಧಕ ಪರಿಣಾಮ ಉಂಟುಮಾಡುವ ಉದ್ದೇಶ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆಯ ಹಿಂದೆ ಇದೆ.
ಈ ಹಿಂದೆ ಜುಲೈ 2026ರಲ್ಲಿ ಬೆಂಗಳೂರು ನಗರಾಭಿವೃದ್ಧಿ ಸಚಿವ ಕೃಷ್ಣ ಬೈರೇಗೌಡ ಅವರು ಫುಟ್‌ಪಾತ್ ಮೇಲೆ ವಾಹನ ಚಲಾಯಿಸುವವರಿಗೆ ₹5,000 ದಂಡ ವಿಧಿಸುವಂತೆ ಸಾರಿಗೆ ಸಚಿವರಿಗೆ ಮನವಿ ಮಾಡಿದ್ದರು. ಆಗಲೂ ಪ್ರಸ್ತುತ ದಂಡ ₹500 ಎಂದು ವರದಿಯಾಗಿತ್ತು.
ದಂಡ ಹೆಚ್ಚಿಸುವ ಕ್ರಮಕ್ಕೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸುರಕ್ಷತೆಯ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಮಹತ್ವವಿದ್ದರೂ, ಸಮಸ್ಯೆಗೆ ಶಾಶ್ವತ ಪರಿಹಾರ ಕಂಡುಕೊಳ್ಳಲು ದಂಡದ ಜೊತೆಗೆ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿ ಜಾರಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯೂ ಅಗತ್ಯ ಎಂಬುದು ತಜ್ಞರ ಅಭಿಪ್ರಾಯ.
ಒಂದು ಕಡೆ ಫುಟ್‌ಪಾತ್‌ಗಳನ್ನು ಅತಿಕ್ರಮಣ ಮುಕ್ತಗೊಳಿಸುವ ಕಾರ್ಯ ನಡೆಯುತ್ತಿದ್ದರೆ, ಮತ್ತೊಂದು ಕಡೆ ಅವುಗಳ ಮೇಲೆ ವಾಹನ ಸಂಚಾರ ಮತ್ತು ಪಾರ್ಕಿಂಗ್ ಮುಂದುವರಿದರೆ ಪಾದಚಾರಿಗಳ ಸಮಸ್ಯೆ ಮತ್ತೆ ಅದೇ ಸ್ಥಿತಿಗೆ ಮರಳುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇದೆ. 2026ರ ಜುಲೈನಲ್ಲಿ ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ ಫುಟ್‌ಪಾತ್‌ಗಳ ಮೇಲಿನ ಅಡೆತಡೆಗಳನ್ನು ತೆರವುಗೊಳಿಸುವ ಅಭಿಯಾನಕ್ಕೆ ವೇಗ ನೀಡಲಾಗಿತ್ತು. ನಗರದ ಸುಮಾರು 430 ಕಿ.ಮೀ. ಪ್ರಮುಖ ರಸ್ತೆಗಳಲ್ಲಿ ಫುಟ್‌ಪಾತ್‌ಗಳನ್ನು ತೆರವುಗೊಳಿಸುವ ಕಾರ್ಯ ಕೈಗೊಳ್ಳಲಾಗಿತ್ತು.
ಮುಂದಿನ ಹೆಜ್ಜೆ ಯಾವ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ?
ಸರ್ಕಾರದ ಅಂತಿಮ ಆದೇಶವೇ ನಿರ್ಣಾಯಕ
ಹೀಗಾಗಿ ₹5,000 ಮತ್ತು ₹10,000 ದಂಡ ಜಾರಿಗೆ ಬಂದಿದೆ ಎಂದು ಸದ್ಯಕ್ಕೆ ಹೇಳಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಇದು ಪ್ರಸ್ತಾವನೆಯ ಹಂತದಲ್ಲಿದ್ದು, ಕಾನೂನು ಇಲಾಖೆಯ ಅಭಿಪ್ರಾಯ, ಸರ್ಕಾರದ ನಿರ್ಧಾರ ಹಾಗೂ ಅಗತ್ಯ ಅಧಿಸೂಚನೆಗಳ ಬಳಿಕವಷ್ಟೇ ಹೊಸ ದಂಡ ಜಾರಿಗೆ ಬರಲಿದೆ.
ಆದರೆ ಬೆಂಗಳೂರಿನ ರಸ್ತೆಗಳಲ್ಲಿ ಪಾದಚಾರಿಗಳ ಸುರಕ್ಷತೆ ದಿನದಿಂದ ದಿನಕ್ಕೆ ಪ್ರಮುಖ ವಿಷಯವಾಗುತ್ತಿರುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ಫುಟ್‌ಪಾತ್ ಮೇಲೆ ವಾಹನ ಚಲಾಯಿಸುವವರ ವಿರುದ್ಧ ಕಠಿಣ ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳುವ ಚರ್ಚೆ ಮತ್ತೆ ಮುನ್ನೆಲೆಗೆ ಬಂದಿದೆ.
