ಇತ್ತೀಚಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ವಿಚ್ಛೇದನ ಪ್ರಕರಣಗಳು ನ್ಯಾಯಾಲಯಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತಿವೆ. ವಿಚ್ಛೇದನದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಜೀವನಾಂಶ ಪಾವತಿ ಪ್ರಮುಖ ವಿಷಯವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಪತಿ ಪತ್ನಿಗೆ ಜೀವನಾಂಶವನ್ನು ನಗದು ರೂಪದಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಆಸ್ತಿ, ಜಮೀನು ಮುಂತಾದವುಗಳ ರೂಪದಲ್ಲಿ ನೀಡಬಹುದು. ಆದರೆ ಈ ರೀತಿ ನೀಡುವ ಹಣ ಅಥವಾ ಆಸ್ತಿಗೆ ಆದಾಯ ತೆರಿಗೆ ಅನ್ವಯಿಸುತ್ತದೆಯೇ ಎಂಬ ಅನುಮಾನ ಹಲವರಲ್ಲಿದೆ. ಇದರ ಸಂಪೂರ್ಣ ಮಾಹಿತಿ ಇಲ್ಲಿದೆ.
ಆದಾಯ ತೆರಿಗೆ ಪಾವತಿಸಬೇಕೇ?
ಪತಿಯಿಂದ ಪತ್ನಿಗೆ ಆಸ್ತಿ ವರ್ಗಾವಣೆಯಾಗಿದ್ದರೆ, ಅದಕ್ಕೆ ಆದಾಯ ತೆರಿಗೆ ಪಾವತಿಸಬೇಕೇ ಎಂಬುದು ಆಸ್ತಿಯನ್ನು ಏಕೆ ಮತ್ತು ಹೇಗೆ ವರ್ಗಾಯಿಸಲಾಗಿದೆ ಎಂಬುದರ ಮೇಲೆ ಅವಲಂಬಿತವಾಗಿರುತ್ತದೆ.
ಆದಾಯ ತೆರಿಗೆ ಕಾಯ್ದೆಯ ಪ್ರಕಾರ, ಸಂಬಂಧಿಕರಿಂದ ಸ್ವೀಕರಿಸುವ ಆಸ್ತಿಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಉಡುಗೊರೆ ತೆರಿಗೆ ನಿಯಮಗಳಿಗೆ ಒಳಪಡುವುದಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಜೀವನಾಂಶವಾಗಿ ನೀಡುವ ಆಸ್ತಿಯನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯ ಉಡುಗೊರೆಯೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಏಕೆಂದರೆ ಇಂತಹ ವರ್ಗಾವಣೆ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಪ್ರೀತಿ ಅಥವಾ ವಾತ್ಸಲ್ಯದಿಂದ ನೀಡುವ ಉಡುಗೊರೆಯಲ್ಲ; ಬದಲಾಗಿ ವಿಚ್ಛೇದನದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಕಾನೂನುಬದ್ಧ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆಯನ್ನು ಪೂರೈಸುವ ಭಾಗವಾಗಿರುತ್ತದೆ.
ಸಂಬಂಧಿಕರಲ್ಲದ ವ್ಯಕ್ತಿಯಿಂದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ಹಣ ಅಥವಾ ಆಸ್ತಿಯನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿದರೆ, ನಿಯಮಗಳ ಪ್ರಕಾರ ತೆರಿಗೆ ಅನ್ವಯಿಸಬಹುದು. ಒಂದು ಹಣಕಾಸು ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಸ್ವೀಕರಿಸಿದ ಹಣ ಅಥವಾ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಆಸ್ತಿಯ ಒಟ್ಟು ಮೌಲ್ಯ ₹50,000 ಮೀರಿದರೆ, ಅದು ತೆರಿಗೆ ವ್ಯಾಪ್ತಿಗೆ ಬರಬಹುದಾಗಿದೆ.
ಜೀವನಾಂಶವಾಗಿ ಆಸ್ತಿ ನೀಡಿದರೆ?
ಜೀವನಾಂಶದ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಪಡೆದ ಆಸ್ತಿಗೆ ಪತ್ನಿ ತಕ್ಷಣವೇ ತೆರಿಗೆ ಪಾವತಿಸಬೇಕಾದ ಅಗತ್ಯ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಇರುವುದಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಮುಂದೆ ಆ ಆಸ್ತಿಯನ್ನು ಮಾರಾಟ ಮಾಡಿದರೆ, ಅದರಿಂದ ಗಳಿಸುವ ಬಂಡವಾಳ ಲಾಭಕ್ಕೆ (Capital Gains) ತೆರಿಗೆ ಪಾವತಿಸಬೇಕಾಗಬಹುದು.
ತೆರಿಗೆ ಪ್ರಮಾಣವು ಆಸ್ತಿಯ ಸ್ವರೂಪ, ಅದರ ಹಿಂದಿನ ಮಾಲೀಕತ್ವದ ಇತಿಹಾಸ ಮತ್ತು ಆಸ್ತಿಯನ್ನು ಎಷ್ಟು ಕಾಲ ಹೊಂದಲಾಗಿತ್ತು ಎಂಬ ಅಂಶಗಳ ಮೇಲೆ ಅವಲಂಬಿತವಾಗಿರುತ್ತದೆ.
ಜೀವನಾಂಶದ ಹಣದ ಬದಲಿಗೆ ಆಸ್ತಿಯನ್ನು ವರ್ಗಾಯಿಸುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ದಾಖಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಆಸ್ತಿ ವರ್ಗಾವಣೆಯ ಸ್ವರೂಪ ಮತ್ತು ಉದ್ದೇಶವನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ನಮೂದಿಸುವುದು ಮುಖ್ಯ. ಅಂದರೆ, ವಿಚ್ಛೇದನ ಒಪ್ಪಂದದಡಿ ಇರುವ ಕಾನೂನುಬದ್ಧ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆಯ ಭಾಗವಾಗಿ ಆಸ್ತಿಯನ್ನು ವರ್ಗಾಯಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆಯೇ ಅಥವಾ ಸ್ವಯಂಪ್ರೇರಿತ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಲಾಗುತ್ತಿದೆಯೇ ಎಂಬುದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿರಬೇಕು.
ಕಾಗದದ ಮೇಲೆ ಉಡುಗೊರೆಯಂತೆ ಕಾಣುವ ವ್ಯವಹಾರವು ವಾಸ್ತವದಲ್ಲಿ ಜೀವನಾಂಶ ಒಪ್ಪಂದದ ಭಾಗವಾಗಿದೆ ಎಂದು ದಾಖಲೆಗಳು ತೋರಿಸಿದರೆ, ಅದರ ತೆರಿಗೆ ಪರಿಗಣನೆಯೂ ಬದಲಾಗಬಹುದು.
ಹೀಗಾಗಿ, ವಿಚ್ಛೇದನ ಒಪ್ಪಂದದ ಭಾಗವಾಗಿ ಆಸ್ತಿ ವರ್ಗಾವಣೆ ಮಾಡುವವರು ಒಪ್ಪಂದಕ್ಕೆ ಸಹಿ ಮಾಡುವ ಮೊದಲು ತೆರಿಗೆ ನಿಯಮಗಳ ಬಗ್ಗೆ ತಜ್ಞರ ಸಲಹೆ ಪಡೆಯುವುದು ಉತ್ತಮ. ಇದರಿಂದ ಮುಂದೆ ಎದುರಾಗಬಹುದಾದ ಅನಿರೀಕ್ಷಿತ ತೆರಿಗೆ ಹೊರೆ ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕ ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಬಹುದು.
