ಒಂದು ಚಮಚ ನೀರು ಹಾಕಿದರೆ ಸಾಕು ಬೆಳಗುತ್ತೆ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಿಕ್ ದೀಪ ! ಇದರ ಹಿಂದಿನ ಟೆಕ್ನಾಲಜಿ ಏನು ಗೊತ್ತಾ?

ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ದೀಪ ಬೆಳಗಿಸಬೇಕೆಂದರೆ ಎಣ್ಣೆ, ಬತ್ತಿ ಅಥವಾ ವಿದ್ಯುತ್ ಬೇಕು. ಆದರೆ, ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿರುವ ಒಂದು ವಿಶೇಷ ದೀಪ ಈ ಎಲ್ಲ ಲೆಕ್ಕಾಚಾರಗಳನ್ನೇ ಬದಲಿಸಿದೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಎಣ್ಣೆ ಹಾಕಬೇಕಿಲ್ಲ, ಬತ್ತಿ ಹಚ್ಚಬೇಕಿಲ್ಲ, ವಿದ್ಯುತ್ ಸ್ವಿಚ್ ಒತ್ತುವ ಅಗತ್ಯವೂ ಇಲ್ಲ. ಕೇವಲ ಒಂದು ಚಮಚ ನೀರು ಹಾಕಿದರೆ ಸಾಕು, ದೀಪ ತಾನಾಗಿಯೇ ಬೆಳಗಲು ಆರಂಭಿಸುತ್ತದೆ! ಅಷ್ಟಕ್ಕೂ ನೀರು ಹಾಕಿದ ತಕ್ಷಣ ಈ ದೀಪ ಹೇಗೆ ಬೆಳಗುತ್ತದೆ? ಇದರ ಹಿಂದಿರುವ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಏನು? ಎಂಬ ಕುತೂಹಲ ಸಹಜ.

ದೀಪಾವಳಿಯ ಹಣತೆಯಲ್ಲೂ ಬಂತು ಹೈಟೆಕ್ ಮ್ಯಾಜಿಕ್!

ದೀಪಾವಳಿ ಎಂದಾಕ್ಷಣ ನೆನಪಾಗುವುದೇ ಸಾಲು ಸಾಲು ಹಣತೆಗಳು, ಎಣ್ಣೆ, ಹತ್ತಿಯ ಬತ್ತಿ ಮತ್ತು ಮನೆ ತುಂಬಾ ಹರಡುವ ಬೆಳಕು. ತಲೆಮಾರುಗಳಿಂದ ನಮ್ಮ ಮನೆಗಳಲ್ಲಿ ಮಣ್ಣಿನ ಹಣತೆಗಳನ್ನು ಬೆಳಗಿಸುವ ಸಂಪ್ರದಾಯ ನಡೆದುಕೊಂಡು ಬಂದಿದೆ. ಆದರೆ, ಈಗ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಬೆಳೆದಂತೆ ಹಣತೆಗಳೂ ಹೊಸ ರೂಪ ಪಡೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಿವೆ.

ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಮಣ್ಣಿನ ಹಣತೆಗಳ ಜೊತೆಗೆ ನೀರು ಹಾಕಿದರೆ ಬೆಳಗುವ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಿಕ್ ದೀಪಗಳು ಜನರ ಗಮನ ಸೆಳೆಯುತ್ತಿವೆ. ನೋಡಲು ಸಾಮಾನ್ಯ ಹಣತೆಯಂತೆಯೇ ಇರುವ ಈ ದೀಪಕ್ಕೆ ಎಣ್ಣೆ ಹಾಕುವ ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲ. ಬತ್ತಿಯನ್ನೂ ಇಡುವಂತಿಲ್ಲ. ಅಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ಆನ್ ಅಥವಾ ಆಫ್ ಮಾಡಲು ಯಾವುದೇ ಬಟನ್ ಕೂಡ ಇಲ್ಲ!

ಒಂದು ಚಮಚ ನೀರು ಹಾಕಿದರೆ ಸಾಕು, ಕ್ಷಣಾರ್ಧದಲ್ಲಿ ದೀಪ ಬೆಳಗುತ್ತದೆ. ನೀರು ಬಿದ್ದರೆ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್ ವಸ್ತುಗಳು ಹಾಳಾಗುತ್ತವೆ ಎಂಬುದು ನಮಗೆ ಗೊತ್ತು. ಆದರೆ, ಇಲ್ಲಿ ನೀರೇ ದೀಪ ಬೆಳಗಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಇದು ಹೇಗೆ ಸಾಧ್ಯ ಎಂಬುದನ್ನು ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳುವುದು ನಿಜಕ್ಕೂ ಆಸಕ್ತಿದಾಯಕ.

ದೀಪದೊಳಗೆ ಅಡಗಿರುವ ಪುಟ್ಟ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನವೇನು?

ಈ ದೀಪವನ್ನು ನೋಡಿದಾಗ ಅದರೊಳಗೆ ಯಾವುದೋ ದೊಡ್ಡ ಯಂತ್ರವಿರಬಹುದು ಎಂದು ಭಾವಿಸಬಹುದು. ಆದರೆ, ಇದರ ರಹಸ್ಯ ಅಡಗಿರುವುದು ಒಂದು ಸಣ್ಣ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್ ಸರ್ಕ್ಯೂಟ್‌ನಲ್ಲಿ.

ದೀಪದ ಮಧ್ಯಭಾಗದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಚಿಕ್ಕ ಎಲ್‌ಇಡಿ (LED) ಲೈಟ್ ಇರುತ್ತದೆ. ಅದರ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿ ಎರಡು ಸಣ್ಣ ಲೋಹದ ಪಿನ್‌ಗಳಿರುತ್ತವೆ. ಇವುಗಳನ್ನು ಎಲೆಕ್ಟ್ರೋಡ್ ಅಥವಾ ವಾಟರ್ ಸೆನ್ಸರ್ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.ಇನ್ನು ದೀಪದ ಕೆಳಭಾಗದಲ್ಲಿ ವಾಚ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸುವಂತಹ ಸಣ್ಣ ಬಟನ್ ಸೆಲ್ ಬ್ಯಾಟರಿಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಲಾಗಿರುತ್ತದೆ.

ದೀಪ ಒಣಗಿರುವಾಗ ಈ ಎರಡು ಲೋಹದ ಪಿನ್‌ಗಳ ನಡುವೆ ವಿದ್ಯುತ್ ಸಂಪರ್ಕ ಇರುವುದಿಲ್ಲ. ಹೀಗಾಗಿ ಬ್ಯಾಟರಿಯಿಂದ ಎಲ್‌ಇಡಿ ಲೈಟ್‌ಗೆ ವಿದ್ಯುತ್ ಪ್ರವಾಹ ಹರಿಯುವುದಿಲ್ಲ. ಇದನ್ನೇ ತಾಂತ್ರಿಕವಾಗಿ ‘ಓಪನ್ ಸರ್ಕ್ಯೂಟ್’ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.ಅಂದರೆ, ದೀಪ ಒಣಗಿರುವವರೆಗೆ ಅದು ಬೆಳಗುವುದಿಲ್ಲ. ನೀರು ಹಾಕಿದಾಗ ಮಾತ್ರ ಅದರೊಳಗಿನ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಕೆಲಸ ಮಾಡಲು ಶುರುವಾಗುತ್ತದೆ.

ಒಂದು ಚಮಚ ನೀರು ಬಿದ್ದರೆ ದೀಪ ಹೇಗೆ ಬೆಳಗುತ್ತದೆ?

ಇಲ್ಲಿಯೇ ಈ ದೀಪದ ನಿಜವಾದ ಅಚ್ಚರಿ ಅಡಗಿದೆ. ನಾವು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಬಳಸುವ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಕ್ಯಾಲ್ಸಿಯಂ, ಮೆಗ್ನೀಸಿಯಂ, ಸೋಡಿಯಂ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ಖನಿಜಾಂಶಗಳು ಕರಗಿರುತ್ತವೆ. ಇವುಗಳನ್ನು ವಿಜ್ಞಾನದ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಅಯಾನುಗಳು (Ions) ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.

ದೀಪಕ್ಕೆ ನೀರು ಹಾಕಿದಾಗ ಈ ನೀರು ಎರಡು ಲೋಹದ ಪಿನ್‌ಗಳನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸುತ್ತದೆ. ನೀರಿನಲ್ಲಿರುವ ಖನಿಜಾಂಶಗಳು ವಿದ್ಯುತ್ ಸಂಕೇತ ಸಾಗಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತವೆ. ಹೀಗೆ ನೀರು ಎರಡು ಪಿನ್‌ಗಳ ನಡುವೆ ಸೇತುವೆಯಂತೆ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ.ಆದರೆ, ನೀರಿನ ಮೂಲಕ ಹಾದುಹೋಗುವ ವಿದ್ಯುತ್ ಸಂಕೇತ ತುಂಬಾ ದುರ್ಬಲವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಇದನ್ನು ಗ್ರಹಿಸಲು ದೀಪದೊಳಗೆ ಸಣ್ಣ ಟ್ರಾನ್ಸಿಸ್ಟರ್ ಅಳವಡಿಸಲಾಗಿರುತ್ತದೆ.

ಈ ಟ್ರಾನ್ಸಿಸ್ಟರ್ ನೀರಿನಿಂದ ಸಿಗುವ ಸಣ್ಣ ಸಂಕೇತವನ್ನು ಗುರುತಿಸಿ, ಸ್ವಿಚ್‌ನಂತೆ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ತಕ್ಷಣವೇ ಬ್ಯಾಟರಿಯ ವಿದ್ಯುತ್ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಎಲ್‌ಇಡಿ ಬಲ್ಬ್‌ಗೆ ಹರಿಯುವಂತೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ.ಇಷ್ಟೇ! ಒಂದು ಚಮಚ ನೀರು ಹಾಕಿದ ತಕ್ಷಣ ಸರ್ಕ್ಯೂಟ್ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿ ದೀಪ ಬೆಳಗುತ್ತದೆ. ನೋಡಲು ಮ್ಯಾಜಿಕ್‌ನಂತೆ ಕಂಡರೂ ಇದರ ಹಿಂದೆ ವಿಜ್ಞಾನದ ಸರಳ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನವಿದೆ.

RO ನೀರು ಹಾಕಿದರೆ ದೀಪ ಬೆಳಗುವುದಿಲ್ಲವಂತೆ! ಏಕೆ ಗೊತ್ತಾ?

ಈ ದೀಪದ ಬಗ್ಗೆ ತಿಳಿದವರಿಗೆ ಮತ್ತೊಂದು ಕುತೂಹಲಕಾರಿ ಪ್ರಶ್ನೆ ಎದುರಾಗುತ್ತದೆ. ಅದೇನೆಂದರೆ, ಯಾವುದೇ ನೀರು ಹಾಕಿದರೂ ದೀಪ ಬೆಳಗುತ್ತದೆಯೇ?ಇಲ್ಲ, ಕೆಲವು ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ RO ನೀರು ಅಥವಾ ಡಿಸ್ಟಿಲ್ಡ್ ವಾಟರ್ ಹಾಕಿದರೆ ದೀಪ ಬೆಳಗದೇ ಇರಬಹುದು. ಬೆಳಗಿದರೂ ತುಂಬಾ ಮಬ್ಬಾದ ಬೆಳಕು ನೀಡಬಹುದು.

ಇದಕ್ಕೆ ಕಾರಣವೇನು ಗೊತ್ತಾ? ಅತಿಯಾಗಿ ಶುದ್ಧೀಕರಿಸಿದ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಖನಿಜಾಂಶಗಳು ಕಡಿಮೆ ಇರುತ್ತವೆ. ಹೀಗಾಗಿ ವಿದ್ಯುತ್ ಸಂಕೇತ ಸಾಗಲು ಅಗತ್ಯವಿರುವ ಅಯಾನುಗಳು ಸಾಕಷ್ಟು ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಇರುವುದಿಲ್ಲ. ಇದರಿಂದ ದೀಪದ ಸೆನ್ಸರ್ ಸರಿಯಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸದೇ ಇರಬಹುದು.

ಹೀಗಾಗಿ ಸಾಮಾನ್ಯ ಖನಿಜಾಂಶವಿರುವ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಈ ದೀಪ ಉತ್ತಮವಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ. RO ನೀರಿನಿಂದ ಸಮಸ್ಯೆ ಎದುರಾದರೆ ಪ್ರಯೋಗ ಮಾಡಿ ಉಪ್ಪು ಸೇರಿಸುವ ಬದಲು, ದೀಪದ ತಯಾರಕರು ಸೂಚಿಸಿರುವ ವಿಧಾನವನ್ನು ಅನುಸರಿಸುವುದು ಉತ್ತಮ.

ಒಮ್ಮೆ ಬೆಳಗಿಸಿದರೆ 40ರಿಂದ 50 ಗಂಟೆಗಳವರೆಗೆ ಬೆಳಕು!

ಈ ದೀಪದ ಮತ್ತೊಂದು ವಿಶೇಷತೆ ಅದರ ಬ್ಯಾಟರಿ ಬ್ಯಾಕಪ್. ಸಾಮಾನ್ಯ ಬಲ್ಬ್‌ಗಳಿಗೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ ಎಲ್‌ಇಡಿ ಲೈಟ್ ಕಡಿಮೆ ವಿದ್ಯುತ್ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಬಳಸುತ್ತದೆ. ಹೀಗಾಗಿ ದೀಪದೊಳಗಿನ ಬ್ಯಾಟರಿ ಹೆಚ್ಚು ಸಮಯ ಬಾಳಿಕೆ ಬರುತ್ತದೆ.

ಇದರೊಳಗೆ ಅಳವಡಿಸಿರುವ ಮೂರು ಸಣ್ಣ ಬಟನ್ ಸೆಲ್‌ಗಳು ಸುಮಾರು 40ರಿಂದ 50 ಗಂಟೆಗಳವರೆಗೆ ನಿರಂತರ ಬೆಳಕು ನೀಡಬಲ್ಲವು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಇನ್ನು ದೀಪವನ್ನು ಆರಿಸುವುದಕ್ಕೂ ಯಾವುದೇ ಸ್ವಿಚ್ ಬೇಕಿಲ್ಲ. ದೀಪದೊಳಗೆ ಹಾಕಿರುವ ನೀರನ್ನು ಹೊರಹಾಕಿ, ಒಣ ಬಟ್ಟೆಯಿಂದ ಲೋಹದ ಪಿನ್‌ಗಳನ್ನು ಒರೆಸಿದರೆ ಸಾಕು. ಪಿನ್‌ಗಳು ಒಣಗಿದ ತಕ್ಷಣ ವಿದ್ಯುತ್ ಸಂಪರ್ಕ ಕಡಿತಗೊಂಡು ದೀಪ ಆರಿಹೋಗುತ್ತದೆ.

ಬ್ಯಾಟರಿ ಖಾಲಿಯಾದರೆ ಚಿಂತಿಸುವ ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲ. ದೀಪದ ಕೆಳಭಾಗದಲ್ಲಿರುವ ಮುಚ್ಚಳವನ್ನು ತೆರೆದು ಹೊಸ ಬಟನ್ ಸೆಲ್‌ಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಬಹುದು.

ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಹಣತೆಗೆ ಆಧುನಿಕ ಸ್ಪರ್ಶ!

ಒಂದು ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಹಣತೆ ಬೆಳಗಿಸಲು ಎಣ್ಣೆ, ಬತ್ತಿ ಮತ್ತು ಬೆಂಕಿ ಬೇಕಿತ್ತು. ಆದರೆ, ಈಗಿನ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಅದೇ ಹಣತೆಯನ್ನು ಹೊಸ ರೂಪದಲ್ಲಿ ನಮ್ಮ ಮುಂದೆ ತಂದಿದೆ. ನೀರಿನ ಹನಿಯಿಂದಲೇ ಬೆಳಗುವ ಈ ಪುಟ್ಟ ದೀಪದ ಹಿಂದಿರುವ ವಿಜ್ಞಾನ ನಿಜಕ್ಕೂ ಅಚ್ಚರಿ ಮೂಡಿಸುತ್ತದೆ.

ಹಬ್ಬದ ಅಲಂಕಾರಕ್ಕೆ ಹೊಸ ಮೆರುಗು ನೀಡುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ಮಕ್ಕಳಲ್ಲೂ ವಿಜ್ಞಾನದ ಬಗ್ಗೆ ಕುತೂಹಲ ಮೂಡಿಸುವ ಇಂತಹ ಆವಿಷ್ಕಾರಗಳು ಗಮನ ಸೆಳೆಯುತ್ತಿವೆ. ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಹಣತೆಯ ಸೊಬಗಿಗೆ ಆಧುನಿಕ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ಸ್ಪರ್ಶ ನೀಡಿರುವ ಈ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಿಕ್ ದೀಪ ಈಗ ಎಲ್ಲರ ಗಮನ ಸೆಳೆಯುತ್ತಿದೆ.