ಯಾವುದೇ ಮುನ್ಸೂಚನೆ ಇಲ್ಲದೆ ಎದುರಾಗುವ ಅಪಘಾತ ಅಥವಾ ಆರೋಗ್ಯದ ತುರ್ತು ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳಲ್ಲಿ ನಾವು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಒಂದು ಸಣ್ಣ ನಿರ್ಧಾರ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಜೀವನ ಮತ್ತು ಸಾವಿನ ನಡುವಿನ ಅಂತರವನ್ನು ನಿರ್ಧರಿಸಬಹುದು. ಆಸ್ಪತ್ರೆಗೆ ತಲುಪುವ ಮೊದಲಿನ ಆ ‘ಗೋಲ್ಡನ್ ಅವರ್’ನಲ್ಲಿ (Golden Hour) ನೀಡುವ ಪ್ರಥಮ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯು ಕೇವಲ ಒಂದು ಉಪಚಾರವಲ್ಲ, ಅದು ಆ ಕ್ಷಣದ ಸಂಜೀವಿನಿ. ಅನಿರೀಕ್ಷಿತವಾಗಿ ಹೃದಯಾಘಾತ ಸಂಭವಿಸಿದಾಗ ಅಥವಾ ರಸ್ತೆ ಅಪಘಾತವಾದಾಗ ಗಾಬರಿಯಾಗದೆ ಸಮಯಪ್ರಜ್ಞೆ ಮೆರೆದು ಜೀವ ಉಳಿಸುವುದು ಹೇಗೆ? ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ನಾಗರಿಕನೂ ತಿಳಿದಿರಲೇಬೇಕಾದ ಪ್ರಮುಖ ತುರ್ತು ನಿರ್ವಹಣಾ ಕೌಶಲ್ಯಗಳ ಕುರಿತಾದ ವಿಶೇಷ ಮಾಹಿತಿ ಇಲ್ಲಿದೆ.!
ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಅನಿರೀಕ್ಷಿತವಾಗಿ ಎದುರಾಗುವ ಅಪಘಾತ ಅಥವಾ ಆರೋಗ್ಯದ ತುರ್ತು ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಸಮಯಪ್ರಜ್ಞೆ ಮೆರೆಯುವುದು ಬಹಳ ಮುಖ್ಯ. ಆಸ್ಪತ್ರೆಗೆ ತಲುಪುವ ಮೊದಲು ನೀಡುವ ಸಣ್ಣ ಪ್ರಥಮ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯು ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಪ್ರಾಣ ಉಳಿಸಲು ನೆರವಾಗುತ್ತದೆ. ಅಂತಹ ಕೆಲವು ಪ್ರಮುಖ ಕೌಶಲ್ಯಗಳು ಇಲ್ಲಿವೆ:
- ಸಿಪಿಆರ್ (CPR – Cardiopulmonary Resuscitation): ಯಾರಾದರೂ ಇದ್ದಕ್ಕಿದ್ದಂತೆ ಪ್ರಜ್ಞೆ ತಪ್ಪಿ ಬಿದ್ದಾಗ ಅಥವಾ ಹೃದಯ ಬಡಿತ ನಿಂತಾಗ ಸಿಪಿಆರ್ ಸಂಜೀವಿನಿಯಂತೆ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಎದೆಯ ಮಧ್ಯಭಾಗದಲ್ಲಿ ಕೈಗಳನ್ನು ಇಟ್ಟು ಜೋರಾಗಿ ಒತ್ತಡ ಹಾಕುವ ಮೂಲಕ ಹೃದಯಕ್ಕೆ ರಕ್ತ ಸಂಚಾರ ಮರುಕಳಿಸುವಂತೆ ಮಾಡಬಹುದು. ಇದನ್ನು ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರೂ ಕಲಿಯುವುದು ಅವಶ್ಯಕ.
- ರಕ್ತಸ್ರಾವ ತಡೆಯುವುದು (Stopping Bleeding): ಅಪಘಾತವಾದಾಗ ಅತಿಯಾದ ರಕ್ತಸ್ರಾವದಿಂದ ಜೀವಕ್ಕೆ ಅಪಾಯ ಉಂಟಾಗಬಹುದು. ಗಾಯವಾದ ಜಾಗವನ್ನು ಸ್ವಚ್ಛವಾದ ಬಟ್ಟೆಯಿಂದ ಗಟ್ಟಿಯಾಗಿ ಒತ್ತಿ ಹಿಡಿಯುವುದರಿಂದ ರಕ್ತಸ್ರಾವವನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸಬಹುದು. ಗಾಯಗೊಂಡ ಭಾಗವನ್ನು ಹೃದಯದ ಮಟ್ಟಕ್ಕಿಂತ ಎತ್ತರಕ್ಕೆ ಇರಿಸುವುದು ಕೂಡ ಸಹಕಾರಿ.
- ಸುಟ್ಟ ಗಾಯಗಳ ಆರೈಕೆ (Burn Injuries): ಬೆಂಕಿಯಿಂದ ಅಥವಾ ಬಿಸಿ ವಸ್ತುಗಳಿಂದ ಚರ್ಮ ಸುಟ್ಟಾಗ ತಕ್ಷಣ ಆ ಭಾಗಕ್ಕೆ ಹರಿಯುವ ತಣ್ಣೀರನ್ನು ಸುರಿಯಬೇಕು. ಐಸ್ ಅಥವಾ ಬೆಣ್ಣೆಯನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ಹಚ್ಚಬಾರದು. ಇದು ಚರ್ಮದ ಉಷ್ಣತೆಯನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಿ ಗಾಯ ಉಲ್ಬಣಗೊಳ್ಳದಂತೆ ತಡೆಯುತ್ತದೆ.
- ಉಸಿರುಗಟ್ಟುವಿಕೆ (Choking): ಆಹಾರ ಅಥವಾ ಯಾವುದಾದರೂ ವಸ್ತು ಗಂಟಲಿನಲ್ಲಿ ಸಿಲುಕಿ ಉಸಿರಾಡಲು ಕಷ್ಟವಾದಾಗ ‘ಹೀಮ್ಲಿಚ್ ಮ್ಯಾನುವರ್’ (Heimlich Maneuver) ತಂತ್ರ ಬಳಸಿ. ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಹಿಂದಿನಿಂದ ನಿಂತು ಹೊಟ್ಟೆಯ ಮೇಲ್ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಜೋರಾಗಿ ಒತ್ತಡ ಹಾಕುವ ಮೂಲಕ ಗಂಟಲಿನಲ್ಲಿ ಸಿಲುಕಿದ ವಸ್ತುವನ್ನು ಹೊರಬರುವಂತೆ ಮಾಡಬಹುದು.
- ಮೂಳೆ ಮುರಿತ (Fractures): ಮೂಳೆ ಮುರಿದಿದೆ ಎಂದು ಸಂಶಯ ಬಂದಾಗ ಆ ಭಾಗವನ್ನು ಅಲುಗಾಡಿಸಬೇಡಿ. ಸ್ಪ್ಲಿಂಟ್ (ಬೆಂಬಲಕ್ಕಾಗಿ ಕೋಲು ಅಥವಾ ಬೋರ್ಡ್) ಬಳಸಿ ಆ ಭಾಗವು ಅಲುಗಾಡದಂತೆ ಕಟ್ಟಿ ತಕ್ಷಣ ಆಸ್ಪತ್ರೆಗೆ ಕರೆದೊಯ್ಯಿರಿ.
- ಪ್ರಜ್ಞೆ ತಪ್ಪಿದಾಗ (Fainting): ಯಾರಾದರೂ ಪ್ರಜ್ಞೆ ತಪ್ಪಿ ಬಿದ್ದಾಗ ಅವರ ಕಾಲುಗಳನ್ನು ಸ್ವಲ್ಪ ಎತ್ತರಕ್ಕೆ ಇರಿಸಿ. ಇದರಿಂದ ಮೆದುಳಿಗೆ ರಕ್ತ ಸಂಚಾರ ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತದೆ. ಸುತ್ತಲೂ ಜನ ಸೇರದಂತೆ ನೋಡಿ ಗಾಳಿಯಾಡಲು ಅವಕಾಶ ಮಾಡಿಕೊಡಿ.
ಸಲಹೆ: ತುರ್ತು ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಗಾಬರಿಯಾಗದೆ ಸಮಾಧಾನದಿಂದ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ನಿಭಾಯಿಸುವುದು ಮೊದಲ ಹಂತ. ತಕ್ಷಣ ಆಂಬ್ಯುಲೆನ್ಸ್ ಅಥವಾ ತುರ್ತು ಸೇವೆಗೆ ಕರೆ ಮಾಡುವುದನ್ನು ಮರೆಯಬೇಡಿ.
