ಬೆಂಗಳೂರು: ಪಿತೃಪಕ್ಷವನ್ನು ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮದಲ್ಲಿ ಪೂರ್ವಜರನ್ನು ಸ್ಮರಿಸುವ ಹಾಗೂ ಅವರಿಗೆ ಶ್ರಾದ್ಧ, ತರ್ಪಣ, ಪಿಂಡಪ್ರದಾನ ಮಾಡುವ ವಿಶೇಷ ಅವಧಿ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಪೂರ್ವಜರಿಗೆ ಧಾರ್ಮಿಕ ವಿಧಿಗಳನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿ ಅವರ ಆತ್ಮಕ್ಕೆ ಶಾಂತಿ ಸಿಗಲಿ ಎಂದು ಪ್ರಾರ್ಥಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಇದೇ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಯಾರಾದರೂ ಮೃತಪಟ್ಟರೆ ಅದು ಶುಭವೇ ಅಥವಾ ಅಶುಭವೇ ಎಂಬ ಪ್ರಶ್ನೆ ಹಲವರಲ್ಲಿದೆ.
ಧಾರ್ಮಿಕ ನಂಬಿಕೆಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಪಿತೃಪಕ್ಷದಲ್ಲಿ ಮರಣ ಸಂಭವಿಸುವುದರ ಬಗ್ಗೆ ಹಲವು ರೀತಿಯ ನಂಬಿಕೆಗಳಿವೆ. ಆದರೆ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ದಿನ ಅಥವಾ ತಿಥಿಯಲ್ಲಿ ಮರಣ ಸಂಭವಿಸಿದರೆ ಖಚಿತವಾಗಿ ಮೋಕ್ಷ ಸಿಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ಹೇಳುವ ಒಂದೇ ಒಂದು ಸಾಮಾನ್ಯ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ನಿಯಮವಿಲ್ಲ.
ಪಿತೃಪಕ್ಷದಲ್ಲಿ ಮರಣದ ಬಗ್ಗೆ ನಂಬಿಕೆ ಏನು?
ಮರಣವು ಜೀವನದ ಅನಿವಾರ್ಯ ಸತ್ಯ ಎಂದು ಹಿಂದೂ ಧಾರ್ಮಿಕ ಪರಂಪರೆಯಲ್ಲಿ ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಹೀಗಾಗಿ ಪಿತೃಪಕ್ಷದಲ್ಲಿ ಯಾರಾದರೂ ಮೃತಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ ಎಂಬ ಕಾರಣಕ್ಕೆ ಅದನ್ನು ಮಾತ್ರ ಆಧರಿಸಿ ಅಶುಭವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸುವ ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲ.
ಕೆಲವು ಧಾರ್ಮಿಕ ನಂಬಿಕೆಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಪಿತೃಪಕ್ಷವು ಪೂರ್ವಜರನ್ನು ಸ್ಮರಿಸುವ ವಿಶೇಷ ಕಾಲವಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಈ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಮರಣ ಹೊಂದಿದವರ ಆತ್ಮಕ್ಕೂ ಶಾಂತಿ ಮತ್ತು ಸದ್ಗತಿ ದೊರೆಯಲಿ ಎಂದು ಕುಟುಂಬದವರು ಪ್ರಾರ್ಥಿಸುತ್ತಾರೆ. ಮೃತರ ಮರಣದ ತಿಥಿಗೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ಮುಂದಿನ ಶ್ರಾದ್ಧ ಮತ್ತು ತರ್ಪಣ ವಿಧಿಗಳನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಪಿತೃಪಕ್ಷದಲ್ಲಿ ಸತ್ತರೆ ಮೋಕ್ಷ ಸಿಗುತ್ತದೆಯೇ?
ಪಿತೃಪಕ್ಷದಲ್ಲಿ ಮರಣ ಹೊಂದಿದವರಿಗೆ ನೇರವಾಗಿ ಮೋಕ್ಷ ಸಿಗುತ್ತದೆ ಅಥವಾ ಸ್ವರ್ಗದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾನ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ ಎಂಬ ನಂಬಿಕೆ ಕೆಲವು ಧಾರ್ಮಿಕ ಪರಂಪರೆಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಇದನ್ನು ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಅನ್ವಯಿಸುವ ಖಚಿತ ಧಾರ್ಮಿಕ ನಿಯಮವೆಂದು ಹೇಳಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ.
ಮೋಕ್ಷದ ವಿಚಾರದಲ್ಲಿ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಕರ್ಮ, ಧಾರ್ಮಿಕ ನಂಬಿಕೆ ಮತ್ತು ವಿವಿಧ ಶಾಸ್ತ್ರಗಳ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಗಳಿಗೆ ಮಹತ್ವ ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಪಿತೃಪಕ್ಷದಲ್ಲಿ ಮರಣ ಸಂಭವಿಸಿದರೆ ಖಚಿತವಾಗಿ ಮೋಕ್ಷ ಸಿಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ಹೇಳುವುದಕ್ಕಿಂತ, ಕೆಲವು ಧಾರ್ಮಿಕ ನಂಬಿಕೆಗಳ ಪ್ರಕಾರ ಇದು ಆತ್ಮದ ಸದ್ಗತಿಗೆ ಅನುಕೂಲಕರ ಸಮಯ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ಹೇಳುವುದು ಸೂಕ್ತ.
ಅಕಾಲಿಕ ಮರಣದ ಬಗ್ಗೆ ನಂಬಿಕೆ
ಸ್ವಾಭಾವಿಕ ಮರಣ ಮತ್ತು ಅಕಾಲಿಕ ಮರಣದ ಬಗ್ಗೆ ಧಾರ್ಮಿಕ ಆಚರಣೆಗಳಲ್ಲಿ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳಿವೆ. ಅಪಘಾತ, ಆತ್ಮಹತ್ಯೆ, ಕೊಲೆ ಅಥವಾ ಇತರ ಕಾರಣಗಳಿಂದ ಅಕಾಲಿಕ ಮರಣ ಸಂಭವಿಸಿದರೆ ಕೆಲವು ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷ ವಿಧಿ-ವಿಧಾನಗಳನ್ನು ಅನುಸರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಇಂತಹ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವ ರೀತಿಯ ಅಂತ್ಯಕ್ರಿಯೆ ಅಥವಾ ಶ್ರಾದ್ಧ ವಿಧಿಗಳನ್ನು ಮಾಡಬೇಕು ಎಂಬುದು ಕುಟುಂಬದ ಸಂಪ್ರದಾಯ ಮತ್ತು ಸ್ಥಳೀಯ ಧಾರ್ಮಿಕ ಪದ್ಧತಿಗಳ ಮೇಲೆ ಅವಲಂಬಿತವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಅಗತ್ಯವಿದ್ದರೆ ಕುಟುಂಬದವರು ತಮ್ಮ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಪುರೋಹಿತರ ಸಲಹೆ ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ.
ಪಿತೃಪಕ್ಷದಲ್ಲಿ ಮರಣ ಸಂಭವಿಸಿದರೆ ಏನು ಮಾಡಬೇಕು?
ಪಿತೃಪಕ್ಷದಲ್ಲಿ ಯಾರಾದರೂ ಮೃತಪಟ್ಟರೆ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಅಂತ್ಯಸಂಸ್ಕಾರ ಮತ್ತು ನಂತರದ ಧಾರ್ಮಿಕ ವಿಧಿಗಳನ್ನು ಕುಟುಂಬದ ಸಂಪ್ರದಾಯದಂತೆ ನೆರವೇರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ನಂತರ ಮರಣದ ತಿಥಿಯನ್ನು ಆಧರಿಸಿ ಶ್ರಾದ್ಧ, ತರ್ಪಣ ಸೇರಿದಂತೆ ಇತರ ಕರ್ಮಗಳನ್ನು ನಡೆಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಹೀಗಾಗಿ ಪಿತೃಪಕ್ಷದಲ್ಲಿ ಮರಣ ಸಂಭವಿಸಿದೆ ಎಂಬ ಕಾರಣಕ್ಕೆ ಕುಟುಂಬದವರು ಭಯಪಡುವ ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲ. ಮರಣದ ಸಂದರ್ಭವನ್ನು ಅಶುಭ ಸೂಚನೆ ಎಂದು ನೋಡುವ ಬದಲು, ಮೃತ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ಗೌರವ ಸಲ್ಲಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಅವರ ಆತ್ಮಕ್ಕೆ ಶಾಂತಿ ಸಿಗಲಿ ಎಂದು ಪ್ರಾರ್ಥಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಈ ಅವಧಿಯನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಒಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ, ಪಿತೃಪಕ್ಷದಲ್ಲಿ ಮರಣ ಸಂಭವಿಸಿದರೆ ಮೋಕ್ಷ ಖಚಿತ ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಒಂದೇ ರೀತಿಯ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಅಭಿಪ್ರಾಯವಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಹಲವು ಧಾರ್ಮಿಕ ನಂಬಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಅವಧಿಯನ್ನು ಪೂರ್ವಜರ ಸ್ಮರಣೆ ಮತ್ತು ಆತ್ಮದ ಸದ್ಗತಿಗಾಗಿ ಪ್ರಾರ್ಥಿಸುವ ಪವಿತ್ರ ಸಮಯವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
