ವಿವಾಹಿತ ಪುರುಷನ ಜೊತೆ ‘ಲಿವ್-ಇನ್ ಸಂಬಂಧ’ದಲ್ಲಿದ್ದ ಮಹಿಳೆ ನೀಡಿದ ದೂರಿನ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ವರದಕ್ಷಿಣೆ ಕಿರುಕುಳದ ಮೊಕದ್ದಮೆ ಹೂಡಬಹುದೇ ಎಂಬ ಮಹತ್ವದ ಕಾನೂನು ಪ್ರಶ್ನೆಯನ್ನು ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಈಗ ಪರಿಶೀಲಿಸುತ್ತಿದೆ. ಈ ಕುರಿತು ನ್ಯಾಯಾಲಯವು ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರದಿಂದ ಉತ್ತರವನ್ನು ಕೇಳಿದೆ.
ಪ್ರಕರಣದ ಹಿನ್ನೆಲೆ
ಈ ಪ್ರಕರಣವು ಕರ್ನಾಟಕದ ಹೃದ್ರೋಗ ತಜ್ಞ ಡಾ. ಲೋಕೇಶ್ ಬಿ.ಎಚ್. ಅವರಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ್ದಾಗಿದೆ. ತಮ್ಮ ವಿರುದ್ಧದ ಕ್ರಿಮಿನಲ್ ಮೊಕದ್ದಮೆಯನ್ನು ರದ್ದುಗೊಳಿಸಲು ನಿರಾಕರಿಸಿದ ಕರ್ನಾಟಕ ಹೈಕೋರ್ಟ್ನ ತೀರ್ಪನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸಿ ಅವರು ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಮೆಟ್ಟಿಲೇರಿದ್ದಾರೆ.
ಡಾ. ಲೋಕೇಶ್ ಅವರು 2000ನೇ ಇಸವಿಯಲ್ಲಿ ನವೀನ್ ಎಂಬಾಕೆಯನ್ನು ವಿವಾಹವಾಗಿದ್ದರು.ತೀರ್ಥ ಎಂಬ ಮಹಿಳೆಯು ತಾನು 2010ರಲ್ಲಿ ಲೋಕೇಶ್ ಅವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾಗಿದ್ದಾಗಿ ಮತ್ತು ಅವರೊಂದಿಗೆ ಲಿವ್-ಇನ್ ಸಂಬಂಧದಲ್ಲಿದ್ದಾಗಿ ಹೇಳಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ.2016ರಲ್ಲಿ ತೀರ್ಥ ಅವರು ಲೋಕೇಶ್ ವಿರುದ್ಧ ದೂರು ದಾಖಲಿಸಿ, ವರದಕ್ಷಿಣೆಗಾಗಿ ತನಗೆ ಕಿರುಕುಳ ನೀಡಲಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಸುಟ್ಟು ಹಾಕಲು ಯತ್ನಿಸಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಆರೋಪಿಸಿದ್ದರು.
ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಎತ್ತಿರುವ ಪ್ರಶ್ನೆ
ಜಸ್ಟಿಸ್ ಸಂಜಯ್ ಕರೋಲ್ ಮತ್ತು ಜಸ್ಟಿಸ್ ಎನ್.ಕೆ. ಸಿಂಗ್ ಅವರ ಪೀಠವು ಈ ಅರ್ಜಿಯ ವಿಚಾರಣೆ ನಡೆಸುತ್ತಿದೆ. ನ್ಯಾಯಾಲಯವು ಈ ಕೆಳಗಿನ ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸಿದೆ. “ಮದುವೆಯ ಸ್ವರೂಪವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಲಿವ್-ಇನ್ ಸಂಬಂಧದಲ್ಲಿರುವ ಪುರುಷನನ್ನು ಭಾರತೀಯ ದಂಡ ಸಂಹಿತೆಯ (IPC) ಸೆಕ್ಷನ್ 498A ಅಥವಾ ಭಾರತೀಯ ನ್ಯಾಯ ಸಂಹಿತೆಯ ಸಂಬಂಧಿತ ಸೆಕ್ಷನ್ಗಳ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಆರೋಪಿಯನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಬಹುದೇ?”
ಕಾನೂನು ಏನು ಹೇಳುತ್ತದೆ?: ಪ್ರಸ್ತುತ ಕಾನೂನಿನ ಪ್ರಕಾರ, ಸೆಕ್ಷನ್ 498A ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಪತಿ ಅಥವಾ ಪತಿಯ ಸಂಬಂಧಿಕರು ಮಹಿಳೆಗೆ ಕ್ರೌರ್ಯ ಅಥವಾ ವರದಕ್ಷಿಣೆ ಕಿರುಕುಳ ನೀಡಿದರೆ ಶಿಕ್ಷಾರ್ಹರು. ಇಲ್ಲಿ ‘ಪತಿ’ ಮತ್ತು ‘ಪತ್ನಿ’ ಎಂಬ ಪದಗಳನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾಗಿದೆ.
ವೈದ್ಯರ ವಾದವೇನು?
ಡಾ. ಲೋಕೇಶ್ ಪರ ವಾದ ಮಂಡಿಸಿದ ಹಿರಿಯ ವಕೀಲ ಸಂಜಯ್ ನೂಲಿ ಅವರು, “ಹೈಕೋರ್ಟ್ ಕಾನೂನನ್ನು ತಪ್ಪಾಗಿ ಅರ್ಥೈಸಿದೆ. ಸೆಕ್ಷನ್ 498A ಕೇವಲ ಪತ್ನಿ ನೀಡುವ ದೂರಿನ ಮೇಲೆ ಪತಿಯ ವಿರುದ್ಧ ಮಾತ್ರ ಅನ್ವಯಿಸುತ್ತದೆ. ಇದನ್ನು ಲಿವ್-ಇನ್ ಸಂಬಂಧಗಳಿಗೆ ವಿಸ್ತರಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ” ಎಂದು ವಾದಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಅಲ್ಲದೆ, ಘಟನೆ ನಡೆದಿದೆ ಎನ್ನಲಾದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ವೈದ್ಯರು ಆಸ್ಪತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಕರ್ತವ್ಯದಲ್ಲಿದ್ದರು ಎಂಬ ದಾಖಲೆಗಳನ್ನೂ ಅವರು ನೀಡಿದ್ದಾರೆ.
ಮುಂದಿನ ಕ್ರಮ
ಈ ಗಂಭೀರ ವಿಷಯದ ಬಗ್ಗೆ ನ್ಯಾಯಾಲಯಕ್ಕೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡಲು ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಸಾಲಿಸಿಟರ್ ಜನರಲ್ ಐಶ್ವರ್ಯಾ ಭಾಟಿ ಅವರಿಗೆ ಸೂಚಿಸಲಾಗಿದೆ. ಅಲ್ಲದೆ, ವಕೀಲೆ ನೀನಾ ನರಿಮನ್ ಅವರನ್ನು ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಸಹಾಯಕಿಯಾಗಿ (Amicus Curiae) ನೇಮಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಯಾಕೆ ಇದು ಮುಖ್ಯ?: ಈ ಪ್ರಕರಣದ ತೀರ್ಪು ಭವಿಷ್ಯದಲ್ಲಿ ಲಿವ್-ಇನ್ ಸಂಬಂಧಗಳ ಕಾನೂನು ವ್ಯಾಖ್ಯಾನವನ್ನು ಬದಲಿಸುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ. ಲಿವ್-ಇನ್ ಸಂಬಂಧವನ್ನು ‘ಮದುವೆ’ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಬಹುದೇ ಎಂಬ ಗೊಂದಲಕ್ಕೆ ಈ ತೀರ್ಪು ಉತ್ತರ ನೀಡಲಿದೆ.
