ಭಾರತಕ್ಕೆ ಅಗತ್ಯವಿರುವಷ್ಟು ತೈಲ ಪೂರೈಸಲು ಸಿದ್ಧ ಎಂದ ರಷ್ಯಾ

ನವದೆಹಲಿ- ಭಾರತಕ್ಕೆ ಅಗತ್ಯವಿರುವಷ್ಟು ಕಚ್ಚಾ ತೈಲವನ್ನು ಪೂರೈಸಲು ರಷ್ಯಾ ಸಿದ್ಧವಿದೆ ಎಂದು ಭಾರತದಲ್ಲಿನ ರಷ್ಯಾದ ರಾಯಭಾರಿ ಡೆನಿಸ್ ಅಲಿಪೋವ್ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ. ರಷ್ಯಾದ ತೈಲ ಖರೀದಿಸುವ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳ ಮೇಲೆ ಪಾಶ್ಚಿಮಾತ್ಯ ದೇಶಗಳು ವಿಧಿಸುತ್ತಿರುವ ದ್ವಿತೀಯ ನಿರ್ಬಂಧಗಳು ಮತ್ತು ಸುಂಕಗಳನ್ನು ಅವರು ತೀವ್ರವಾಗಿ ಟೀಕಿಸಿದ್ದು, ಇವು ಮುಕ್ತ ವ್ಯಾಪಾರಕ್ಕಿಂತಲೂ ‘ಒತ್ತಡ ತಂತ್ರ’ಗಳಾಗಿವೆ ಎಂದು ಆರೋಪಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ANIಗೆ ನೀಡಿದ ಸಂದರ್ಶನದಲ್ಲಿ ಮಾತನಾಡಿದ ಅಲಿಪೋವ್, ಭಾರತದ ಇಂಧನ ಭದ್ರತೆ ಮತ್ತು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಹಿತಾಸಕ್ತಿಗಳು ಅತ್ಯಂತ ಮಹತ್ವದ್ದಾಗಿವೆ ಎಂದು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ. ಭಾರತ ತನ್ನ ಸ್ವತಂತ್ರ ವಿದೇಶಾಂಗ ನೀತಿಯನ್ನು ಅನುಸರಿಸುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಈಗಾಗಲೇ ತೋರಿಸಿದೆ ಎಂಬುದು ಅವರ ವಾದ.

“ಭಾರತಕ್ಕೆ ಅಗತ್ಯವಿರುವಷ್ಟು ತೈಲವನ್ನು ಪೂರೈಸಲು ನಾವು ಸಿದ್ಧರಿದ್ದೇವೆ. ನಿರ್ಬಂಧಗಳು ಮತ್ತು ಸುಂಕಗಳನ್ನು ವಿಧಿಸುವವರು ಪ್ರಾಮಾಣಿಕ ಸಹಕಾರದ ಬದಲಿಗೆ ಒತ್ತಡದ ಮಾರ್ಗವನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ.”

ಜಾಗತಿಕ ತೈಲ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಅಸ್ಥಿರತೆ

ರಷ್ಯಾ ರಾಯಭಾರಿಯ ಈ ಹೇಳಿಕೆ ಹೊರಬಿದ್ದಿರುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಜಾಗತಿಕ ತೈಲ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲೂ ಅಸ್ಥಿರತೆ ಹೆಚ್ಚಾಗಿದೆ. ಪಶ್ಚಿಮ ಏಷ್ಯಾದಲ್ಲಿ ಅಮೆರಿಕ–ಇರಾನ್ ಸಂಘರ್ಷ ತೀವ್ರಗೊಂಡಿರುವ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಬ್ರೆಂಟ್ ಕಚ್ಚಾ ತೈಲದ ಬೆಲೆ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 4ರಂದು ಸುಮಾರು 96 ಡಾಲರ್ ಪ್ರತಿ ಬ್ಯಾರೆಲ್ ಮಟ್ಟಕ್ಕೆ ಏರಿದೆ. ಭಾರತ ತನ್ನ ಕಚ್ಚಾ ತೈಲದ ಸುಮಾರು 90 ಪ್ರತಿಶತವನ್ನು ಆಮದು ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದರಿಂದ, ಜಾಗತಿಕ ತೈಲ ಬೆಲೆ ಏರಿಕೆಯ ಪರಿಣಾಮ ದೇಶದ ಆಮದು ಬಿಲ್, ರೂಪಾಯಿ ಮೌಲ್ಯ ಮತ್ತು ಹಣದುಬ್ಬರದ ಮೇಲೂ ಬೀಳುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ.

ಬದಲಾದ ಭಾರತದ ತೈಲ ನಕ್ಷೆ

ಬದಲಾದ ಭಾರತದ ತೈಲ ನಕ್ಷೆ

ರಷ್ಯಾ–ಉಕ್ರೇನ್ ಯುದ್ಧ ಆರಂಭವಾದ 2022ರ ನಂತರ ಭಾರತದ ಕಚ್ಚಾ ತೈಲ ಆಮದು ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಗಮನಾರ್ಹ ಬದಲಾವಣೆ ಸಂಭವಿಸಿತು. ಪಾಶ್ಚಿಮಾತ್ಯ ದೇಶಗಳು ರಷ್ಯಾದ ಮೇಲೆ ನಿರ್ಬಂಧಗಳನ್ನು ವಿಧಿಸಿದ ಬಳಿಕ ರಷ್ಯಾದ ಕಚ್ಚಾ ತೈಲವು ಏಷ್ಯಾದ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕ ಬೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯವಾಯಿತು.

ಭಾರತದ ರಿಫೈನರಿಗಳು ಆ ಅವಕಾಶವನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ರಷ್ಯಾದಿಂದ ಆಮದು ಹೆಚ್ಚಿಸಿದವು.ಆದರೆ ಭಾರತದ ರಷ್ಯಾದೊಂದಿಗಿನ ಇಂಧನ ಸಂಬಂಧ 2022ರಲ್ಲೇ ಆರಂಭವಾದದ್ದಲ್ಲ.

ಅದಕ್ಕೂ ಮುನ್ನವೇ ಎರಡೂ ದೇಶಗಳು ತೈಲ, ಅನಿಲ, ಪೆಟ್ರೋಕೆಮಿಕಲ್ಸ್ ಮತ್ತು ಇತರ ಇಂಧನ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಸಹಕಾರ ಹೊಂದಿದ್ದವು. 2021ರ ಭಾರತ–ರಷ್ಯಾ ವಾರ್ಷಿಕ ಶೃಂಗಸಭೆಯಲ್ಲಿಯೇ ಇಂಧನ ಕ್ಷೇತ್ರವನ್ನು ಎರಡೂ ದೇಶಗಳು ಕಾರ್ಯತಂತ್ರದ ಸಹಕಾರದ ಪ್ರಮುಖ ಕ್ಷೇತ್ರವೆಂದು ಗುರುತಿಸಿದ್ದವು.

ಭಾರತದ ಪ್ರಮುಖ ತೈಲ ಪೂರೈಕೆದಾರ

ಭಾರತದ ಪ್ರಮುಖ ತೈಲ ಪೂರೈಕೆದಾರ

2026ರಲ್ಲಿ ರಷ್ಯಾದ ಕಚ್ಚಾ ತೈಲದ ಮೇಲಿನ ಭಾರತದ ಅವಲಂಬನೆ ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ದಾಖಲೆ ಮಟ್ಟ ತಲುಪಿದೆ. ಜುಲೈ 2026ರಲ್ಲಿ ರಷ್ಯಾದಿಂದ ಭಾರತದ ಕಚ್ಚಾ ತೈಲ ಆಮದು ಸುಮಾರು 2.47 ಮಿಲಿಯನ್ ಬ್ಯಾರೆಲ್‌ಗಳಷ್ಟು ದಿನಕ್ಕೆ ಏರಿದ್ದು, ಭಾರತದ ಒಟ್ಟು ಕಚ್ಚಾ ತೈಲ ಆಮದಿನಲ್ಲಿ ರಷ್ಯಾದ ಪಾಲು ಸುಮಾರು 50.83 ಪ್ರತಿಶತಕ್ಕೆ ತಲುಪಿತ್ತು ಎಂದು Reuters ವರದಿ ಮಾಡಿದೆ. ಏಪ್ರಿಲ್–ಜುಲೈ ಅವಧಿಯಲ್ಲೂ ರಷ್ಯಾ ಭಾರತದ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಕಚ್ಚಾ ತೈಲ ಪೂರೈಕೆದಾರನಾಗಿತ್ತು.

ಆದರೆ ಈ ಪ್ರವೃತ್ತಿ ಆಗಸ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಸ್ವಲ್ಪ ಬದಲಾಗಿದೆ. ರಷ್ಯಾದಿಂದ ಭಾರತದ ಆಮದು ಜುಲೈಯಲ್ಲಿದ್ದ ಸುಮಾರು 2.82 ಮಿಲಿಯನ್ ಬ್ಯಾರೆಲ್‌ಗಳಿಂದ ಆಗಸ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 2.08 ಮಿಲಿಯನ್ ಬ್ಯಾರೆಲ್‌ಗಳಿಗೆ, ಅಂದರೆ ತಿಂಗಳಿಗಿಂತ ತಿಂಗಳಿಗೆ ಸುಮಾರು 26.3 ಪ್ರತಿಶತ ಕುಸಿದಿದೆ. ರಷ್ಯಾದ ಸಮುದ್ರ ಮಾರ್ಗದ ಪೂರೈಕೆಯ ಇಳಿಕೆ, ಚೀನಾದ ರಿಫೈನರಿಗಳಿಂದ ಹೆಚ್ಚಿದ ಬೇಡಿಕೆ ಮತ್ತು ಭಾರತದ ಕೆಲವು ರಿಫೈನರಿಗಳ ನಿರ್ವಹಣಾ ಸ್ಥಗಿತಗಳು ಇದಕ್ಕೆ ಕಾರಣಗಳಾಗಿವೆ.

ಹೀಗಾಗಿ ಅಲಿಪೋವ್ ಅವರ “ಅಗತ್ಯವಿರುವಷ್ಟು ತೈಲ ಪೂರೈಸಲು ಸಿದ್ಧ” ಎಂಬ ಹೇಳಿಕೆ ಕೇವಲ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಸಂದೇಶವಲ್ಲ; ಏಷ್ಯಾದ ತೈಲ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ರಷ್ಯಾ–ಭಾರತದ ವ್ಯಾಪಾರ ಸಂಬಂಧದ ಮುಂದುವರಿಕೆಯನ್ನು ಸೂಚಿಸುವ ಪ್ರಯತ್ನವೂ ಆಗಿದೆ.

ರಷ್ಯಾದ ತೈಲದ ‘ರಿಯಾಯಿತಿ’ ಕಥೆ

ಆದರೆ ರಷ್ಯಾದ ತೈಲದ ‘ರಿಯಾಯಿತಿ’ ಕಥೆ ಈಗ ಬದಲಾಗುತ್ತಿದೆ

ರಷ್ಯಾದ ತೈಲವು ಭಾರತಕ್ಕೆ ಸದಾ ಭಾರಿ ರಿಯಾಯಿತಿಯಲ್ಲಿ ಸಿಗುತ್ತದೆ ಎಂಬ ಹಿಂದಿನ ಚಿತ್ರಣ 2026ರಲ್ಲಿ ಅಷ್ಟು ಸರಳವಾಗಿಲ್ಲ.

ಪಾಶ್ಚಿಮಾತ್ಯ ನಿರ್ಬಂಧಗಳು, ಹಡಗು ಸಾಗಣೆ ವೆಚ್ಚ, ವಿಮಾ ವೆಚ್ಚ, ಸಮುದ್ರ ಮಾರ್ಗದ ಅಪಾಯಗಳು ಮತ್ತು ಏಷ್ಯಾದಲ್ಲಿ ಚೀನಾದ ಬೇಡಿಕೆ ಹೆಚ್ಚಳದಿಂದ ರಷ್ಯಾದ ಕಚ್ಚಾ ತೈಲದ ಬೆಲೆ ಪ್ರಯೋಜನದ ಅಂತರ ಕುಗ್ಗಿದೆ. ಆಗಸ್ಟ್ ವೇಳೆಗೆ ರಷ್ಯಾದ ಕಚ್ಚಾ ತೈಲದ ಬೆಲೆ ಕೆಲವು ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಬ್ರೆಂಟ್ ಬೆಂಚ್‌ಮಾರ್ಕ್‌ಗೆ ಸಮೀಪಿಸಿದ್ದು, ಸಾಗಣೆ ವೆಚ್ಚವೂ ಏರಿದೆ.

ಇದರರ್ಥ ಭಾರತ ರಷ್ಯಾದ ತೈಲ ಖರೀದಿಯನ್ನು ಕೇವಲ ‘ರಿಯಾಯಿತಿ’ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ನಡೆಸುತ್ತಿದೆ ಎಂಬ ವಿವರಣೆ ಅಪೂರ್ಣ. ಬೆಲೆ, ಪೂರೈಕೆಯ ಲಭ್ಯತೆ, ಸಾಗಣೆ, ವಿಮೆ, ರಿಫೈನರಿ ಹೊಂದಾಣಿಕೆ ಮತ್ತು ಒಟ್ಟು ಆರ್ಥಿಕ ಲಾಭ—ಇವೆಲ್ಲವೂ ಈಗ ನಿರ್ಧಾರದಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖವಾಗಿವೆ.

ಭಾರತದ ನಿಲುವು

ಭಾರತದ ನಿಲುವು

ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರವು ಕಚ್ಚಾ ತೈಲ ಆಮದು ವಾಣಿಜ್ಯ ನಿರ್ಧಾರವಾಗಿದ್ದು, ಭಾರತೀಯ ರಿಫೈನರಿಗಳು ತಾಂತ್ರಿಕ ಮತ್ತು ವಾಣಿಜ್ಯ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಿ ಪೂರೈಕೆದಾರರನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡುತ್ತವೆ ಎಂದು ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದೆ.

ವಾಣಿಜ್ಯ ಸಚಿವಾಲಯವು ಸಂಸತ್ತಿಗೆ ನೀಡಿದ ಉತ್ತರದಲ್ಲೂ ಭಾರತೀಯ ರಿಫೈನರಿಗಳ ಕಚ್ಚಾ ತೈಲ ಖರೀದಿ purely commercial, B2B basis ಮೇಲೆ ನಡೆಯುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಇಂಧನ ಭದ್ರತೆಗಾಗಿ ಆಮದು ಮೂಲಗಳನ್ನು ವೈವಿಧ್ಯಗೊಳಿಸಲು ಸರ್ಕಾರ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಿಸುತ್ತಿದ್ದರೂ, ಯಾವ ದೇಶದಿಂದ ಎಷ್ಟು ಕಚ್ಚಾ ತೈಲ ಖರೀದಿಸಬೇಕು ಎಂಬ ವಾಣಿಜ್ಯ ನಿರ್ಧಾರವನ್ನು ಕಂಪನಿಗಳೇ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ ಎಂದು ತಿಳಿಸಿತ್ತು.

ಇದು ಭಾರತದ ವಿಶಾಲವಾದ ‘ಸ್ಟ್ರಾಟೆಜಿಕ್ ಆಟೋನಮಿ’ ಅಥವಾ ಕಾರ್ಯತಂತ್ರದ ಸ್ವಾಯತ್ತತೆಯ ನೀತಿಯೊಂದಿಗೂ ಹೊಂದಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ.

ಇತ್ತೀಚಿನ ಬೆಳವಣಿಗೆಯಲ್ಲಿಯೂ ವಿದೇಶಾಂಗ ಸಚಿವ ಎಸ್. ಜೈಶಂಕರ್ ಅವರು ರಷ್ಯಾದಿಂದ ತೈಲ ಖರೀದಿಸುವುದನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸುವುದರಿಂದ ರಷ್ಯಾ–ಉಕ್ರೇನ್ ಯುದ್ಧ ಅಂತ್ಯಗೊಳ್ಳುವುದಿಲ್ಲ ಎಂದು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ. ಅವರ ಪ್ರಕಾರ ಯುದ್ಧಕ್ಕೆ ಪರಿಹಾರ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕತೆ ಮತ್ತು ಮಾತುಕತೆಯ ಮೂಲಕ ಬರಬೇಕು.