ಇಂದಿನ ಬಿಜಿಯಾದ ಜೀವನಶೈಲಿಯಲ್ಲಿ, ಸಾಕಷ್ಟು ನಿದ್ದೆ ಮಾಡಿದರೂ ದಿನವಿಡೀ ಸುಸ್ತಾಗುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ಅನೇಕರು ದೂರುತ್ತಾರೆ. ರಾತ್ರಿ 7-8 ಗಂಟೆಗಳ ಕಾಲ ಮಲಗಿದರೂ, ಬೆಳಿಗ್ಗೆ ಎದ್ದ ತಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ಶಕ್ತಿಯ ಕೊರತೆ ಮತ್ತು ದಿನನಿತ್ಯದ ಕೆಲಸಗಳನ್ನು ಮಾಡಲು ಸೋಮಾರಿತನ ಉಂಟಾಗುವುದು ಸಾಮಾನ್ಯ ಸಮಸ್ಯೆಯಾಗಿದೆ.
ಈ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ‘ಸ್ಲೀಪ್ ಫ್ಯಾಟಿಗ್’ (Sleep Fatigue) ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಇದು ಕೆಲಸದ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ, ಮಾನಸಿಕ ಸ್ಥಿತಿ ಮತ್ತು ವೈಯಕ್ತಿಕ ಜೀವನದ ಮೇಲೆ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತದೆ. ದೇಹಕ್ಕೆ ಆಹಾರ ಮತ್ತು ವ್ಯಾಯಾಮ ಎಷ್ಟು ಮುಖ್ಯವೋ, ಉತ್ತಮ ನಿದ್ದೆಯೂ ಅಷ್ಟೇ ಮುಖ್ಯ.
ಸುಸ್ತು ಮತ್ತು ನಿದ್ದೆಯ ಗುಣಮಟ್ಟಕ್ಕೆ ಕಾರಣಗಳು:
- ಸ್ಲೀಪ್ ಅಪ್ನಿಯ (Sleep Apnea): ಇದು ನಿರಂತರ ಸುಸ್ತಿಗೆ ಪ್ರಮುಖ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ. ನಿದ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಗಂಟಲಿನ ಶ್ವಾಸನಾಳವು ತಾತ್ಕಾಲಿಕವಾಗಿ ಮುಚ್ಚಿಕೊಳ್ಳುವುದರಿಂದ ಉಸಿರಾಟದಲ್ಲಿ ತೊಂದರೆ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ. ಪ್ರತಿ ಬಾರಿ ಹೀಗಾದಾಗ ಮೆದುಳು ಎಚ್ಚರಗೊಳ್ಳುವ ಸಂಕೇತವನ್ನು ಕಳುಹಿಸುತ್ತದೆ. ಇದರಿಂದ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ನಿದ್ದೆಯಲ್ಲಿ ಅರಿವಿಲ್ಲದೆಯೇ ಪದೇ ಪದೇ ಅಡಚಣೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ, ದೇಹವು ಗಾಢ ನಿದ್ರೆಯ ಹಂತವನ್ನು ತಲುಪಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುವುದಿಲ್ಲ.
- ಇನ್ಸೊಮ್ನಿಯ (Insomnia – ನಿದ್ರಾಹೀನತೆ): ನಿದ್ರಾಹೀನತೆ ಇರುವವರಿಗೆ ನಿದ್ದೆ ಬರಲು ಹೆಚ್ಚು ಸಮಯ ಹಿಡಿಯುತ್ತದೆ ಅಥವಾ ರಾತ್ರಿಯಲ್ಲಿ ಪದೇ ಪದೇ ಎಚ್ಚರಗೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಇದರಿಂದ ಒಟ್ಟು ನಿದ್ದೆಯ ಸಮಯ ಪೂರ್ಣವಿದ್ದರೂ, ನಿದ್ದೆ ತುಂಡು ತುಂಡಾಗಿರುವುದರಿಂದ ದೇಹಕ್ಕೆ ವಿಶ್ರಾಂತಿ ಸಿಗುವುದಿಲ್ಲ.
- ಮಾನಸಿಕ ಆರೋಗ್ಯ ಸಮಸ್ಯೆಗಳು: ಖಿನ್ನತೆ (Depression) ಮತ್ತು ಆತಂಕವು (Anxiety) ದೇಹದ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಆತಂಕ ಹೆಚ್ಚಿದ್ದಾಗ ಮೆದುಳು ಯಾವಾಗಲೂ ಜಾಗರೂಕ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿರುತ್ತದೆ, ಇದರಿಂದ ದೇಹವು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ವಿಶ್ರಾಂತಿ ಪಡೆಯಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುವುದಿಲ್ಲ.
- ದೀರ್ಘಕಾಲದ ಕಾಯಿಲೆಗಳು: ಹೃದಯ ಸಂಬಂಧಿ ಕಾಯಿಲೆಗಳು, ಮಧುಮೇಹ, ಶ್ವಾಸಕೋಶದ ಸಮಸ್ಯೆಗಳು ಮತ್ತು ಮೂತ್ರಪಿಂಡದ ಕಾಯಿಲೆಗಳು ದೇಹದ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಕುಂದಿಸುತ್ತವೆ. ಅತಿಯಾದ ನೋವು, ಉಸಿರಾಟದ ತೊಂದರೆ ಅಥವಾ ರಾತ್ರಿಯಲ್ಲಿ ಪದೇ ಪದೇ ಮೂತ್ರ ವಿಸರ್ಜನೆಗೆ ಏಳುವುದು ನಿದ್ದೆಗೆ ಭಂಗ ತರುತ್ತದೆ.
- ಹೈಪರ್‌ಸೊಮ್ನಿಯ (Hypersomnia): ಈ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ವ್ಯಕ್ತಿ ಹೆಚ್ಚು ಸಮಯ ನಿದ್ದೆ ಮಾಡಿದರೂ ಹಗಲಿನಲ್ಲಿ ತೀವ್ರವಾದ ನಿದ್ರೆ ಮತ್ತು ಮత్తు ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ. ಮೆದುಳು ನಿದ್ರೆಯಿಂದ ಎಚ್ಚರದ ಸ್ಥಿತಿಗೆ ಸರಿಯಾಗಿ ಬದಲಾಗದಿದ್ದಾಗ ಈ ಸಮಸ್ಯೆ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ.
ನಿದ್ದೆಯ ಮೇಲೆ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರುವ ಕೆಟ್ಟ ಅಭ್ಯಾಸಗಳು:
- ರಾತ್ರಿ ವೇಳೆ ಅತಿಯಾಗಿ ತಿನ್ನುವುದು, ಮಸಾಲೆಯುಕ್ತ ಆಹಾರ ಮತ್ತು ಆಲ್ಕೋಹಾಲ್ ಸೇವನೆ.
- ಮಲಗುವ ಮುನ್ನ ಮೊಬೈಲ್ ಅಥವಾ ಲ್ಯಾಪ್‌ಟಾಪ್ ಬಳಕೆ.
- ಅಸಮಯದಲ್ಲಿ ಮಲಗುವುದು (ಇದು ದೇಹದ ಆಂತರಿಕ ಗಡಿಯಾರವನ್ನು ಗೊಂದಲಕ್ಕೀಡು ಮಾಡುತ್ತದೆ).
- ದೈಹಿಕ ವ್ಯಾಯಾಮದ ಕೊರತೆ, ಕಡಿಮೆ ನೀರು ಕುಡಿಯುವುದು ಮತ್ತು ಪೌಷ್ಟಿಕಾಂಶದ ಕೊರತೆ.
ತಜ್ಞರ ಸಲಹೆ: ನಿರಂತರವಾಗಿ ಸುಸ್ತು ಅಥವಾ ಆಯಾಸ ಕಂಡುಬರುತ್ತಿದ್ದರೆ, ಅದನ್ನು ನಿರ್ಲಕ್ಷಿಸಬೇಡಿ. ಸರಿಯಾದ ನಿದ್ರೆಯ ಅಭ್ಯಾಸಗಳನ್ನು ಪಾಲಿಸಿ. ಸಮಸ್ಯೆ ಮುಂದುವರಿದರೆ, ತಕ್ಷಣ ವೈದ್ಯರನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸಿ ಸೂಕ್ತ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಪಡೆಯುವುದು ಉತ್ತಮ.
