ಸಾಧಾರಣವಾಗಿ ದೇವಾಲಯಗಳಿಗೆ ಹೋದಾಗ ಪೂರ್ಣ ಪ್ರದಕ್ಷಿಣೆ ಬರುವುದು ವಾಡಿಕೆ. ಆದರೆ ಈಶ್ವರನ ಅಥವಾ ಶಿವನ ದೇವಾಲಯಗಳಲ್ಲಿ ಅರ್ಧ ಪ್ರದಕ್ಷಿಣೆ ಅಂದರೆ ಸೋಮಸೂತ್ರ ಪ್ರದಕ್ಷಿಣೆ ಹಾಕುವುದು ಪುರಾತನ ಕಾಲದಿಂದಲೂ ನಡೆದುಬಂದಿರುವ ಪ್ರಮುಖ ನಿಯಮವಾಗಿದೆ. ಶಿವಲಿಂಗಕ್ಕೆ ಮಾಡುವ ಅಭಿಷೇಕದ ನೀರು ಹರಿದುಹೋಗುವ ದಾರಿಯನ್ನು ಸೋಮಸೂತ್ರ ಅಥವಾ ಗೋಮುಖಿ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಜಲದ್ವಾರವನ್ನು ದಾಟದೆ ವಾಪಸ್ ತಿರುಗಿ ಬರುವುದನ್ನೇ ಅರ್ಧ ಪ್ರದಕ್ಷಿಣೆ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಧಾರ್ಮಿಕ ಶಾಸ್ತ್ರಗಳ ಪ್ರಕಾರ ಶಿವಲಿಂಗಕ್ಕೆ ಅಭಿಷೇಕ ಮಾಡಿದ ನೀರು ಅತ್ಯಂತ ಪವಿತ್ರ ಹಾಗೂ ಶಿವ ತತ್ತ್ವದಿಂದ ಕೂಡಿರುತ್ತದೆ. ಆ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರಚಂಡ ಶಕ್ತಿ ಅಡಗಿರುವುದರಿಂದ ಅದನ್ನು ದಾಟುವುದು ಅಥವಾ ಕಾಲಿನಿಂದ ತುಳಿಯುವುದು ಅಶುಭ ಹಾಗೂ ಈಶ್ವರನಿಗೆ ಮಾಡುವ ಅಪಚಾರ ಎಂಬ ನಂಬಿಕೆ ಇದೆ. ಹೀಗಾಗಿ ಅಭಿಷೇಕದ ನೀರು ಹರಿಯುವ ಸೋಮಸೂತ್ರದ ಬಳಿ ತಲುಪಿದ ತಕ್ಷಣ ಭಕ್ತರು ಅಲ್ಲಿಯೇ ನಮಸ್ಕರಿಸಿ, ಬಂದ ದಾರಿಯಲ್ಲೇ ಹಿಂದೆ ತಿರುಗಿ ಪ್ರದಕ್ಷಿಣೆ ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಅರ್ಧ ಪ್ರದಕ್ಷಿಣೆ ಮಾಡುವುದರಿಂದ ಸಿಗುವ ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರಯೋಜನಗಳು:
ಮಾನಸಿಕ ಶಾಂತಿ ಮತ್ತು ಏಕಾಗ್ರತೆ: ಅರ್ಧ ಪ್ರದಕ್ಷಿಣೆ ಮಾಡುವಾಗ ಭಕ್ತರು ಜಾಗರೂಕರಾಗಿ ಮತ್ತು ನಿಯಮಬದ್ಧವಾಗಿ ಹೆಜ್ಜೆ ಇಡಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಇದರಿಂದ ಚಂಚಲವಾಗಿದ್ದ ಮನಸ್ಸು ಶಾಂತಗೊಂಡು ಭಗವಂತನ ಮೇಲೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ಏಕಾಗ್ರತೆ ಸಾಕಾರಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ.
ಋಣಾತ್ಮಕ ಶಕ್ತಿಯ ನಾಶ: ದೇವಾಲಯದ ಆವರಣದಲ್ಲಿ ಹಾಗೂ ಶಿವಲಿಂಗದ ಸುತ್ತಲೂ ಅಪಾರ ಪ್ರಮಾಣದ ಧನಾತ್ಮಕ ಶಕ್ತಿ ಇರುತ್ತದೆ. ಸೋಮಸೂತ್ರವನ್ನು ದಾಟದೆ ಪ್ರದಕ್ಷಿಣೆ ಹಾಕುವುದರಿಂದ ಶರೀರದಲ್ಲಿ ಆಂತರಿಕ ಶಕ್ತಿಯ ಸಮತೋಲನ ಕಾಯ್ದುಕೊಳ್ಳಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಸುತ್ತಲಿನ ಋಣಾತ್ಮಕ ಸ್ಪಂದನಗಳು ದೂರವಾಗುತ್ತವೆ.
ಪಾಪ ಪರಿಹಾರ ಮತ್ತು ಪುಣ್ಯ ಪ್ರಾಪ್ತಿ: ಶಿವ ಪುರಾಣದ ಪ್ರಕಾರ, ನಿಯಮದಂತೆ ಶಿವಲಿಂಗಕ್ಕೆ ಅರ್ಧ ಪ್ರದಕ್ಷಿಣೆ ಸಲ್ಲಿಸುವುದರಿಂದ ಆಕಸ್ಮಿಕವಾಗಿ ಮಾಡಿದ ತಪ್ಪುಗಳು ನಿವಾರಣೆಯಾಗಿ, ಕಾಯಾ ವಾಚಾ ಮನಸಾ ಮಾಡಿದ ಪಾಪಗಳು ಕಳೆಯುತ್ತವೆ ಎಂಬ ಬಲವಾದ ನಂಬಿಕೆ ಇದೆ.
ದೇಹದಲ್ಲಿ ಹೊಸ ಚೈತನ್ಯ: ಬರಿಗಾಲಿನಲ್ಲಿ ಧನಾತ್ಮಕ ಶಕ್ತಿ ಇರುವ ದೇವಾಲಯದ ಸುತ್ತಲೂ ಶ್ರದ್ಧೆಯಿಂದ ಪ್ರದಕ್ಷಿಣೆ ಹಾಕುವುದರಿಂದ ರಕ್ತಸಂಚಾರ ಉತ್ತಮಗೊಂಡು ದೇಹದಲ್ಲಿ ನವಚೈತನ್ಯ ಮೂಡುತ್ತದೆ. ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ಅರ್ಧ ಪ್ರದಕ್ಷಿಣೆ ಮಾಡುವುದರಿಂದ ಅಹಂಕಾರ ಶಮನವಾಗಿ ಆತ್ಮಸ್ಥೈರ್ಯ ಹೆಚ್ಚುತ್ತದೆ.
