ನವದೆಹಲಿ-ಕಾವೇರಿ ನದಿ ನೀರು ಹಂಚಿಕೆ ವಿವಾದ ಮತ್ತೆ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಮೆಟ್ಟಿಲೇರಿದ್ದು, ಕಾವೇರಿ ನೀರು ನಿರ್ವಹಣಾ ಪ್ರಾಧಿಕಾರ (CWMA) ನೀಡಿರುವ ಆದೇಶವನ್ನು ಕರ್ನಾಟಕ ಜಾರಿಗೊಳಿಸಬೇಕು ಎಂದು ಆಗ್ರಹಿಸಿ ತಮಿಳುನಾಡು ಸರ್ಕಾರ ಸಲ್ಲಿಸಿರುವ ಅರ್ಜಿಯ ತುರ್ತು ವಿಚಾರಣೆಯನ್ನು ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಗುರುವಾರ, ಆಗಸ್ಟ್ 13ರಂದು ನಡೆಸಲಿದೆ.
ತಮಿಳುನಾಡು ಪರ ಹಿರಿಯ ವಕೀಲ ಸಿ.ಎಸ್. ವೈದ್ಯನಾಥನ್ ಅವರು ಸೋಮವಾರ ಮುಖ್ಯ ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ಸೂರ್ಯ ಕಾಂತ್ ನೇತೃತ್ವದ ಪೀಠದ ಮುಂದೆ ವಿಷಯವನ್ನು ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಿ ತುರ್ತು ವಿಚಾರಣೆಗೆ ಮನವಿ ಮಾಡಿದರು. ಮನವಿಯನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಿದ ನ್ಯಾಯಪೀಠ ಗುರುವಾರ ವಿಚಾರಣೆ ನಡೆಸಲು ಸಮ್ಮತಿಸಿದೆ.
ಏನಿದು ಹೊಸ ವಿವಾದ?
ಏನಿದು ಹೊಸ ವಿವಾದ?
ಜುಲೈ 28ರಂದು ನಡೆದ ಕಾವೇರಿ ನೀರು ನಿಯಂತ್ರಣ ಸಮಿತಿ (CWRC) ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಕರ್ನಾಟಕದ ಕಬಿನಿ ಹಾಗೂ ಕೃಷ್ಣರಾಜ ಸಾಗರ (KRS) ಜಲಾಶಯಗಳಿಂದ ದಿನಕ್ಕೆ 3,500 ಕ್ಯೂಸೆಕ್ ನೀರನ್ನು 15 ದಿನಗಳ ಕಾಲ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡುವಂತೆ ಸೂಚಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಈ ನಿರ್ಧಾರವನ್ನು ಜುಲೈ 30ರಂದು CWMA ಕೂಡ ಅನುಮೋದಿಸಿತು.
ಜುಲೈ 29ರಿಂದ ಆಗಸ್ಟ್ 12ರವರೆಗೆ ಈ ಪ್ರಮಾಣದ ನೀರು ತಮಿಳುನಾಡಿನ ಬಿಳಿಗುಂಡ್ಲುವಿನಲ್ಲಿ ತಲುಪುವಂತೆ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಆದೇಶದ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿತ್ತು. 15 ದಿನಗಳ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ 3,500 ಕ್ಯೂಸೆಕ್ ದರದಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟು ಸುಮಾರು 4.536 ಟಿಎಂಸಿ ನೀರು ಆಗುತ್ತದೆ.
ಆದರೆ, CWMA ಆದೇಶದಂತೆ ನೀರು ತಲುಪಿಲ್ಲ ಎಂದು ಆರೋಪಿಸಿರುವ ತಮಿಳುನಾಡು ಸರ್ಕಾರ ಆಗಸ್ಟ್ 3ರಂದು ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ಗೆ ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸಿತು. ಇದೀಗ ಆ ಅರ್ಜಿಯೇ ಗುರುವಾರ ವಿಚಾರಣೆಗೆ ಬರಲಿದೆ.
ತಮಿಳುನಾಡಿನ ವಾದವೇನು?
ತಮಿಳುನಾಡಿನ ವಾದವೇನು?
ತಮಿಳುನಾಡಿನ ಪ್ರಕಾರ, ಕರ್ನಾಟಕದಿಂದ ಬಿಳಿಗುಂಡ್ಲುವಿಗೆ ತಲುಪಿದ ನೀರಿನ ಪ್ರಮಾಣ CWMA ಸೂಚಿಸಿದ ಮಟ್ಟಕ್ಕಿಂತ ಬಹಳ ಕಡಿಮೆಯಾಗಿತ್ತು. ಜುಲೈ 29ರಿಂದ ಆಗಸ್ಟ್ 2ರವರೆಗೆ ಬಿಳಿಗುಂಡ್ಲುವಿನಲ್ಲಿ 158ರಿಂದ 550 ಕ್ಯೂಸೆಕ್ವರೆಗೆ ಮಾತ್ರ ನೀರು ದಾಖಲಾಗಿತ್ತು ಎಂದು ತಮಿಳುನಾಡು ತನ್ನ ಅರ್ಜಿಯಲ್ಲಿ ಹೇಳಿದೆ.
ಇದರ ನಡುವೆ ಆಗಸ್ಟ್ 3ರಂದು ಕರ್ನಾಟಕದ ನಾಲ್ಕು ಪ್ರಮುಖ ಕಾವೇರಿ ಜಲಾಶಯಗಳಾದ KRS, ಕಬಿನಿ, ಹಾರಂಗಿ ಮತ್ತು ಹೇಮಾವತಿಯ ಒಟ್ಟು ಸಂಗ್ರಹ 77.537 ಟಿಎಂಸಿ ಇತ್ತು; ಹೀಗಾಗಿ ತನ್ನ ಪಾಲಿನ ನೀರನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲು ಕರ್ನಾಟಕಕ್ಕೆ ಸಾಧ್ಯವಿದೆ ಎಂಬುದು ತಮಿಳುನಾಡಿನ ವಾದ.
ಇಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲದೆ, ತನ್ನ ಪಾಲಿನ ಪ್ರಮಾಣ 26.954 ಟಿಎಂಸಿ ಆಗಬೇಕಿದ್ದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ CWMA ನಿಗದಿಪಡಿಸಿರುವ 4.536 ಟಿಎಂಸಿ ಅತ್ಯಂತ ಕಡಿಮೆ ಎಂದು ತಮಿಳುನಾಡು ಆಕ್ಷೇಪಿಸಿದೆ.
ಕರ್ನಾಟಕದ ನಿಲುವೇನು?
ಕರ್ನಾಟಕದ ನಿಲುವೇನು?
ಇದಕ್ಕೆ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿ, ಕರ್ನಾಟಕ ಹಲವು ಹಂತಗಳಲ್ಲಿ ಮಳೆ ಕೊರತೆ, ಜಲಾಶಯಗಳ ಸಂಗ್ರಹ ಮತ್ತು ಕುಡಿಯುವ ನೀರಿನ ಅಗತ್ಯವನ್ನು ಮುಂದಿಟ್ಟಿದೆ.
ಜುಲೈ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ CWRC ಮುಂದೆ ಕರ್ನಾಟಕವು, ದುರ್ಬಲ ಮುಂಗಾರು ಮತ್ತು ಕಡಿಮೆಯಾಗಿದ್ದ ಜಲಾಶಯ ಸಂಗ್ರಹದ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ತಮಿಳುನಾಡಿಗೆ ನೀರು ಬಿಡುವ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ತಾನು ಇಲ್ಲ ಎಂದು ತಿಳಿಸಿತ್ತು. ರಾಜ್ಯದ ಕುಡಿಯುವ ನೀರಿನ ಅಗತ್ಯಗಳಿಗೆ ಆದ್ಯತೆ ನೀಡಬೇಕಾಗಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನೂ ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿತ್ತು.
ಜೂನ್ ಅಂತ್ಯದ ವೇಳೆಗೆ KRS, ಕಬಿನಿ, ಹಾರಂಗಿ ಮತ್ತು ಹೇಮಾವತಿ ಸೇರಿದಂತೆ ನಾಲ್ಕು ಪ್ರಮುಖ ಜಲಾಶಯಗಳ ಒಟ್ಟು ಲೈವ್ ಸ್ಟೋರೇಜ್ ಕೇವಲ 15.761 ಟಿಎಂಸಿ ಇತ್ತು ಎಂದು ಕರ್ನಾಟಕದ ನೀರಾವರಿ ಸಚಿವ ರಾಮಲಿಂಗಾರೆಡ್ಡಿ ಜುಲೈನಲ್ಲಿ ತಿಳಿಸಿದ್ದರು. ಬೆಂಗಳೂರು, ಮೈಸೂರು, ಮಂಡ್ಯ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ಪ್ರದೇಶಗಳ ಕುಡಿಯುವ ನೀರಿನ ಅಗತ್ಯಗಳನ್ನು ಗಮನದಲ್ಲಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ನೀರು ಸಂರಕ್ಷಿಸಬೇಕಾಗಿದೆ ಎಂಬುದು ರಾಜ್ಯದ ವಾದವಾಗಿತ್ತು.
ಆದರೆ ಜುಲೈ ಅಂತ್ಯ ಹಾಗೂ ಆಗಸ್ಟ್ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಕಾವೇರಿ ಜಲಾನಯನ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಮಳೆ ಮತ್ತು ಒಳಹರಿವು ಹೆಚ್ಚಾದ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಬದಲಾವಣೆ ಕಂಡುಬಂದಿದೆ. ಆಗಸ್ಟ್ 4ರ ವರದಿಗಳ ಪ್ರಕಾರ, CWMA ಆದೇಶವನ್ನು ಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಪಾಲಿಸುವ ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಕರ್ನಾಟಕ ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ತಿಳಿದುಬಂದಿತ್ತು.
2018ರ ತೀರ್ಪು:
2018ರ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ತೀರ್ಪು ಮತ್ತು ನಿರ್ವಹಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆ
ಕಾವೇರಿ ವಿವಾದದ ಇಂದಿನ ಕಾನೂನು ಚೌಕಟ್ಟಿನ ಪ್ರಮುಖ ಆಧಾರ 2018ರ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ತೀರ್ಪು.
2007ರ ಕಾವೇರಿ ಜಲ ವಿವಾದ ನ್ಯಾಯಮಂಡಳಿಯ ಅಂತಿಮ ಹಂಚಿಕೆಯನ್ನು ಪರಿಷ್ಕರಿಸಿದ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್, ಕರ್ನಾಟಕದ ವಾರ್ಷಿಕ ಪಾಲನ್ನು 270 ಟಿಎಂಸಿಯಿಂದ 284.75 ಟಿಎಂಸಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಿಸಿತು. ಅದೇ ವೇಳೆ ತಮಿಳುನಾಡಿನ ಪಾಲನ್ನು 419 ಟಿಎಂಸಿಯಿಂದ 404.25 ಟಿಎಂಸಿಗೆ ಇಳಿಸಿತು. ಬಿಳಿಗುಂಡ್ಲುವಿನಲ್ಲಿ ತಮಿಳುನಾಡಿಗೆ ತಲುಪಬೇಕಾದ ಕರ್ನಾಟಕದ ನೀರಿನ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು 177.25 ಟಿಎಂಸಿ ಎಂದು ನಿಗದಿಪಡಿಸಲಾಯಿತು.
ಈ ತೀರ್ಪಿನ ಅನುಷ್ಠಾನಕ್ಕಾಗಿ ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರ ಕಾವೇರಿ ನೀರು ನಿರ್ವಹಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ರೂಪಿಸಿತು. CWMA ಮತ್ತು ಅದರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವ CWRCಗಳು ಜಲಾಶಯಗಳ ಸಂಗ್ರಹ, ಒಳಹರಿವು, ಮಳೆ ಮತ್ತು ನೀರಿನ ಲಭ್ಯತೆ ಮುಂತಾದ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಿ ಕಾಲಕಾಲಕ್ಕೆ ನೀರು ಹರಿಸುವ ಕುರಿತು ನಿರ್ಧಾರ ಕೈಗೊಳ್ಳುತ್ತವೆ.
2023ರ ವಿವಾದದ ಹಿನ್ನೆಲೆ
2023ರಲ್ಲಿ ಮುಂಗಾರು ಕೊರತೆ ಎದುರಾದಾಗಲೂ ಕರ್ನಾಟಕ ಮತ್ತು ತಮಿಳುನಾಡು ನಡುವೆ ಇದೇ ರೀತಿಯ ಸಂಘರ್ಷ ಉಂಟಾಗಿತ್ತು. CWRC ಮತ್ತು CWMA ಕರ್ನಾಟಕದಿಂದ ಬಿಳಿಗುಂಡ್ಲುವಿನಲ್ಲಿ ದಿನಕ್ಕೆ 5,000 ಕ್ಯೂಸೆಕ್ ನೀರು ತಲುಪಿಸುವಂತೆ ಸೂಚಿಸಿದ್ದವು.
ಕರ್ನಾಟಕವು ಜಲಾಶಯಗಳಲ್ಲಿ ನೀರಿನ ಕೊರತೆ, ಬೆಂಗಳೂರು ಮತ್ತು ಇತರ ಪ್ರದೇಶಗಳ ಕುಡಿಯುವ ನೀರಿನ ಅಗತ್ಯ ಹಾಗೂ ಕಾವೇರಿ ಜಲಾನಯನ ಪ್ರದೇಶದ ಬರ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಮುಂದಿಟ್ಟಿತ್ತು. ಆದರೆ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ 2023ರ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ನಲ್ಲಿ ತಜ್ಞ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ನಿರ್ಧಾರದಲ್ಲಿ ಮಧ್ಯಪ್ರವೇಶಿಸಲು ನಿರಾಕರಿಸಿ, CWRC ಮತ್ತು CWMA ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಿ ನೀಡಿದ ನಿರ್ದೇಶನವನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಿತು.
ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಕೂಡ ನೀರಿನ ಲಭ್ಯತೆ ಹಾಗೂ ಸಂಕಷ್ಟ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ 15 ದಿನಗಳ ಅವಧಿಗೆ ನೀರು ಹರಿಸುವ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ತಜ್ಞ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಮರುಪರಿಶೀಲಿಸುತ್ತಿದ್ದವು.
ಮುಂದಿನ ಹಂತವೇನು?
ಮುಂದಿನ ಹಂತವೇನು?
ಆಗಸ್ಟ್ 13ರ ವಿಚಾಣೆ ಈ ಹಂತದಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಮಹತ್ವ ಪಡೆದಿದೆ. ಒಂದು ಕಡೆ, CWMA ಆದೇಶದ ಅನುಷ್ಠಾನಕ್ಕೆ ತಮಿಳುನಾಡು ನ್ಯಾಯಾಂಗದ ನೆರವು ಕೋರುತ್ತಿದೆ. ಮತ್ತೊಂದೆಡೆ, ಮಳೆ, ಒಳಹರಿವು ಮತ್ತು ಜಲಾಶಯಗಳ ವಾಸ್ತವ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಆಧರಿಸಿ ನೀರು ನಿರ್ವಹಿಸಬೇಕೆಂಬ ವಾದ ಕರ್ನಾಟಕದ್ದು.
ಇದೀಗ ಕಾವೇರಿ ವಿವಾದ ಕೇವಲ 4.536 ಟಿಎಂಸಿ ನೀರು ಹರಿಸುವ ಪ್ರಶ್ನೆಯಾಗಿ ಉಳಿದಿಲ್ಲ. ಸಂಕಷ್ಟದ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಅಂತಿಮ ಹಂಚಿಕೆ, ತಜ್ಞ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಮಧ್ಯಂತರ ಆದೇಶ, ರಾಜ್ಯಗಳ ಕುಡಿಯುವ ನೀರಿನ ಅವಶ್ಯಕತೆ ಮತ್ತು ಕೃಷಿ ಬೇಡಿಕೆ—ಈ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಹೇಗೆ ಸಮತೋಲನಗೊಳಿಸಬೇಕು ಎಂಬ ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಶ್ನೆಯಾಗಿ ಮತ್ತೆ ಎದುರಾಗಿದೆ.
ಆಗಸ್ಟ್ 13ರಂದು ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ನೀಡುವ ನಿರ್ದೇಶನವು ಪ್ರಸಕ್ತ ನೀರು ಹಂಚಿಕೆ ವಿವಾದದ ಮುಂದಿನ ದಿಕ್ಕನ್ನು ನಿರ್ಧರಿಸುವಲ್ಲಿ ಮಹತ್ವದ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ.
