ಟಿವಿಯಲ್ಲಿ ಅಮಿತಾಭ್ ಬಚ್ಚನ್ ಅವರ ಧ್ವನಿ ಕೇಳಿದರೆ ಸಾಕು, ಕೋಟ್ಯಂತರ ಅಭಿಮಾನಿಗಳಿಗೆ ತಕ್ಷಣ ನೆನಪಾಗುವುದು ‘ಕೌನ್ ಬನೇಗಾ ಕರೋಡ್‌ಪತಿ’ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ. ಅವರ ಜನಪ್ರಿಯತೆಯನ್ನೇ ಬಂಡವಾಳವಾಗಿಸಿಕೊಂಡು ಕೆಲವರು ನಕಲಿ ಲಾಟರಿ ಸಂದೇಶ, ವಿಡಿಯೋ ಕಾಲ್ ಆ್ಯಪ್ ಹಾಗೂ ವಿವಿಧ ಉತ್ಪನ್ನಗಳ ಮೂಲಕ ಜನರನ್ನು ಸೆಳೆಯಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಇಂತಹ ವಂಚನೆಗಳಿಗೆ ಕಡಿವಾಣ ಹಾಕಲು ಬಾಲಿವುಡ್‌ನ ಹಿರಿಯ ನಟ ಅಮಿತಾಭ್ ಬಚ್ಚನ್ ಅವರಿಗೆ ದೆಹಲಿ ಹೈಕೋರ್ಟ್ ಮಹತ್ವದ ಕಾನೂನು ರಕ್ಷಣೆ ನೀಡಿದೆ.
ಅಮಿತಾಭ್ ಬಚ್ಚನ್ ಅವರ ಸ್ಪಷ್ಟ ಅನುಮತಿಯಿಲ್ಲದೆ ಅವರ ಹೆಸರು, ಫೋಟೋ, ಧ್ವನಿ, ಹೋಲಿಕೆ ಹಾಗೂ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವವನ್ನು ವಾಣಿಜ್ಯ ಲಾಭಕ್ಕಾಗಿ ಬಳಸುವುದಕ್ಕೆ ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಶಾಶ್ವತ ನಿರ್ಬಂಧ ವಿಧಿಸಿದೆ. ಈ ಮೂಲಕ ನಟನ ಜನಪ್ರಿಯತೆಯನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಗ್ರಾಹಕರನ್ನು ತಪ್ಪುದಾರಿಗೆ ಎಳೆಯುವವರ ವಿರುದ್ಧ ಮಹತ್ವದ ಆದೇಶ ಹೊರಬಿದ್ದಿದೆ.
ನಕಲಿ ಲಾಟರಿ ಸಂದೇಶದಿಂದ ವಿಡಿಯೋ ಕಾಲ್ ಆ್ಯಪ್‌ವರೆಗೆ!
ಅಮಿತಾಭ್ ಬಚ್ಚನ್ ಅವರ ಗುರುತನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ನಡೆಯುತ್ತಿದ್ದ ಹಲವು ಚಟುವಟಿಕೆಗಳು ಈ ಕಾನೂನು ಹೋರಾಟಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗಿವೆ. ಅವರ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ‘ಅಮಿತಾಭ್ ಬಚ್ಚನ್ ವಿಡಿಯೋ ಕಾಲ್’ ಎಂಬ ಮೊಬೈಲ್ ಆ್ಯಪ್ ಸೃಷ್ಟಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ‘ಕೌನ್ ಬನೇಗಾ ಕರೋಡ್‌ಪತಿ’ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ನಕಲಿ ಲಾಟರಿ ಗೆದ್ದಿರುವುದಾಗಿ ವಾಟ್ಸ್‌ಆ್ಯಪ್ ಸಂದೇಶಗಳನ್ನು ಕಳುಹಿಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು.
ಇಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲದೆ, ಅವರ ಫೋಟೋ ಬಳಸಿ ರಸಪ್ರಶ್ನೆ ಪುಸ್ತಕ, ಟಿ-ಶರ್ಟ್‌ಗಳು ಹಾಗೂ ಪೋಸ್ಟರ್‌ಗಳನ್ನು ಮಾರಾಟ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಕೆಲವು ವೆಬ್‌ಸೈಟ್‌ಗಳ ಡೊಮೇನ್‌ಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಅವರ ಹೆಸರನ್ನು ಬಳಸಲಾಗಿತ್ತು. ತಮ್ಮ ಅನುಮತಿಯಿಲ್ಲದೆ ಜನಪ್ರಿಯತೆಯನ್ನು ವಾಣಿಜ್ಯ ಉದ್ದೇಶಕ್ಕೆ ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳಲಾಗುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ಆರೋಪಿಸಿ ಅಮಿತಾಭ್ ಬಚ್ಚನ್ 2022ರಲ್ಲಿ ದೆಹಲಿ ಹೈಕೋರ್ಟ್‌ಗೆ ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸಿದ್ದರು.
ನಾಲ್ವರು ಪ್ರತಿವಾದಿಗಳಿಂದ ಒಪ್ಪಂದ; ಮತ್ತ ನಾಲ್ವರ ವಿರುದ್ಧ ಆದೇಶ
ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ಪುರುಷೈಂದ್ರ ಕುಮಾರ್ ಕೌರವ್ ಅವರ ಪೀಠ ನವೆಂಬರ್ 5ರಂದು ಈ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ ಅಂತಿಮ ಆದೇಶ ಹೊರಡಿಸಿದೆ. ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ ನಾಲ್ವರು ಪ್ರತಿವಾದಿಗಳು ಅಮಿತಾಭ್ ಬಚ್ಚನ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ರಾಜಿ ಒಪ್ಪಂದಕ್ಕೆ ಬಂದಿದ್ದಾರೆ.
ಅವರ ಹೆಸರು, ಫೋಟೋ, ಧ್ವನಿ ಅಥವಾ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವದ ಯಾವುದೇ ಅಂಶವನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟ ಅನುಮತಿಯಿಲ್ಲದೆ ಬಳಸುವುದಿಲ್ಲ ಎಂದು ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಈ ಒಪ್ಪಂದವನ್ನು ಕಾನೂನುಬದ್ಧವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಿ ಆದೇಶದ ಭಾಗವನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿದೆ.
ಇನ್ನುಳಿದ ನಾಲ್ವರು ಪ್ರತಿವಾದಿಗಳು ನ್ಯಾಯಾಲಯಕ್ಕೆ ಹಾಜರಾಗಿರಲಿಲ್ಲ ಅಥವಾ ಲಿಖಿತ ಉತ್ತರ ಸಲ್ಲಿಸಿರಲಿಲ್ಲ. ಹೀಗಾಗಿ ಸಿವಿಲ್ ಪ್ರೊಸೀಜರ್ ಕೋಡ್‌ನ Order VIII Rule 10 ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಅವರ ವಿರುದ್ಧವೂ ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಆದೇಶ ಹೊರಡಿಸಿದೆ.
ಅನಾಮಧೇಯ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳಿಗೂ ಅನ್ವಯವಾಗಲಿದೆ ನಿರ್ಬಂಧ
ಡಿಜಿಟಲ್ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ನಕಲಿ ಖಾತೆ, ವೆಬ್‌ಸೈಟ್ ಹಾಗೂ ಆ್ಯಪ್‌ಗಳ ಮೂಲಕ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳ ಗುರುತನ್ನು ದುರುಪಯೋಗಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವವರನ್ನು ಪತ್ತೆಹಚ್ಚುವುದು ಸುಲಭವಲ್ಲ. ಇದನ್ನು ಗಮನದಲ್ಲಿಟ್ಟುಕೊಂಡ ನ್ಯಾಯಾಲಯ, ಈ ಆದೇಶವನ್ನು ಗುರುತು ಪತ್ತೆಯಾಗದ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಗೂ ಅನ್ವಯಿಸುವಂತೆ ವಿಸ್ತರಿಸಿದೆ.
‘ಜಾನ್ ಡೋ’ (John Doe) ಆದೇಶದಡಿ, ಅಮಿತಾಭ್ ಬಚ್ಚನ್ ಅವರ ಗುರುತನ್ನು ಅನಧಿಕೃತವಾಗಿ ಬಳಸುವ ಅನಾಮಧೇಯ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳ ವಿರುದ್ಧವೂ ಈ ರಕ್ಷಣೆ ಅನ್ವಯವಾಗಲಿದೆ. ಭವಿಷ್ಯದಲ್ಲಿ ಹೊಸದಾಗಿ ಇಂತಹ ಉಲ್ಲಂಘನೆ ನಡೆದರೆ, ಅಮಿತಾಭ್ ಬಚ್ಚನ್ ಅವರು ಹೊಸ ಕಾನೂನು ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳಲು ಅವಕಾಶವಿದೆ.
ಡಿಜಿಟಲ್ ಯುಗದಲ್ಲಿ ಸೆಲೆಬ್ರಿಟಿಗಳಿಗೂ ಮಹತ್ವದ ರಕ್ಷಣೆ
ಇತ್ತೀಚಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಮಾಜಿಕ ಜಾಲತಾಣಗಳು ಮತ್ತು ಕೃತಕ ಬುದ್ಧಿಮತ್ತೆ (AI) ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಬಳಸಿ ಸೆಲೆಬ್ರಿಟಿಗಳ ಧ್ವನಿ, ಮುಖ ಹಾಗೂ ಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ಅನುಕರಿಸುವುದು ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿದೆ. ಇಂತಹ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಅವರ ಅನುಮತಿಯಿಲ್ಲದೆ ಗುರುತನ್ನು ವಾಣಿಜ್ಯ ಲಾಭಕ್ಕೆ ಬಳಸುವುದು ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವದ ಹಕ್ಕಿನ ಉಲ್ಲಂಘನೆಯಾಗಬಹುದು ಎಂಬುದನ್ನು ಈ ತೀರ್ಪು ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದೆ.
ಒಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ, ಅಮಿತಾಭ್ ಬಚ್ಚನ್ ಅವರ ಈ ಕಾನೂನು ಹೋರಾಟ ಕೇವಲ ಒಬ್ಬ ನಟನ ಹಕ್ಕಿನ ರಕ್ಷಣೆಗೆ ಸೀಮಿತವಾಗಿಲ್ಲ. ಡಿಜಿಟಲ್ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳ ಗುರುತನ್ನು ದುರುಪಯೋಗಪಡಿಸಿಕೊಂಡು ಹಣ ಗಳಿಸುವವರಿಗೆ ಎಚ್ಚರಿಕೆಯ ಸಂದೇಶವನ್ನೂ ನೀಡಿದೆ.
