ನವದೆಹಲಿ- ರೈಲ್ವೆಯಿಂದ ಪ್ರಯಾಣದ ವೇಳೆ ಸಹ ಪ್ರಯಾಣಿಕರಿಗೆ ತೊಂದರೆ ಉಂಟುಮಾಡುವ ಧ್ವನಿವರ್ಧಕಗಳಲ್ಲಿ (Speaker Mode) ಹಾಡು ಕೇಳುವುದು, ರೀಲ್ಸ್ ನೋಡುವುದು ಮತ್ತು ಜೋರಾಗಿ ಫೋನ್ನಲ್ಲಿ ಮಾತನಾಡುವುದರ ವಿರುದ್ಧ ಭಾರತೀಯ ರೈಲ್ವೆ ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಿನ ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಂಡಿದೆ. ದಕ್ಷಿಣ ರೈಲ್ವೆಯು ಈ ಕುರಿತು ಹೊಸ ಮಾರ್ಗಸೂಚಿಯನ್ನು ಹೊರಡಿಸಿದ್ದು, ನಿಯಮ ಉಲ್ಲಂಘಿಸುವವರಿಗೆ ಸ್ಥಳದಲ್ಲೇ ದಂಡ ಮತ್ತು ಜೈಲು ಶಿಕ್ಷೆ ವಿಧಿಸುವುದಾಗಿ ಎಚ್ಚರಿಕೆ ನೀಡಿದೆ.
ವಾಣಿಜ್ಯ ಶಾಖೆಯಿಂದ ಹೊರಡಿಸಲಾದ ಈ ಆದೇಶವು ದಕ್ಷಿಣ ರೈಲ್ವೆಯ ಎಲ್ಲಾ ಆರು ವಿಭಾಗಗಳಿಗೂ ಅನ್ವಯಿಸುತ್ತದೆ. ಜನ್ ವಿಶ್ವಾಸ್ ಕಾಯ್ದೆ, 2026ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಟಿಕೆಟ್ ಪರೀಕ್ಷಕರಿಗೆ (TTE) ದಂಡ ವಿಧಿಸುವ ಅಧಿಕಾರ ನೀಡಲಾಗಿದೆ.
ನಿಯಮ ಉಲ್ಲಂಘನೆಗೆ ದಂಡ
ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ/ಸ್ಪಾಟ್ ಫೈನ್: ರೂ. 1,000/-
ನಿರಂತರ ಉಲ್ಲಂಘನೆಗೆ: ರೂ. 5,000/- ವರೆಗೆ ದಂಡ ಅಥವಾ 6 ತಿಂಗಳವರೆಗೆ ಸರಳ ಜೈಲು ಶಿಕ್ಷೆ.
ಹವಾನಿಯಂತ್ರಿತ (AC) ಬೋಗಿಗಳಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಇತರ ಕೋಚ್ಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಯಾಣಿಕರು ಜೋರಾಗಿ ಮಾತನಾಡುವುದು, ರಿಂಗ್ಟೋನ್ಗಳ ಸದ್ದು, ಮತ್ತು ಇಯರ್ಫೋನ್ಗಳಿಲ್ಲದೆ ಆಡಿಯೋ/ವೀಡಿಯೋ ಪ್ಲೇ ಮಾಡುವುದರಿಂದ ಇತರರಿಗೆ ತೀವ್ರ ಅಡಚಣೆಯಾಗುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ಗುರುತಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಪ್ರಯಾಣಿಕರಿಗೆ ತಿಳಿವಳಿಕೆ ನೀಡಲು ರೈಲ್ವೆ ನಿಲ್ದಾಣಗಳ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಘೋಷಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆ (PA System) ಹಾಗೂ ರೈಲು ಬೋಗಿಗಳ ಒಳಗೆ ಇಂಗ್ಲಿಷ್, ಹಿಂದಿ ಮತ್ತು ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ ನಿರಂತರ ಪ್ರಕಟಣೆಗಳು ಮತ್ತು ಸ್ಟಿಕ್ಕರ್ಗಳ ಮೂಲಕ ಜಾಗೃತಿ ಮೂಡಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ.
ಪ್ರಯಾಣಿಕರು ತಮ್ಮ ಮೊಬೈಲ್ಗಳನ್ನು ಸೈಲೆಂಟ್ ಅಥವಾ ವೈಬ್ರೇಷನ್ ಮೋಡ್ನಲ್ಲಿಡಬೇಕು, ಕಡಿಮೆ ವಾಲ್ಯೂಮ್ ಬಳಸಬೇಕು, ಜೋರಾಗಿ ಮಾತನಾಡುವುದನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಬೇಕು ಮತ್ತು ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿ ಇಯರ್ಫೋನ್ಗಳನ್ನು ಬಳಸುವ ಮೂಲಕ ಸುಗಮ ಹಾಗೂ ಶಾಂತಿಯುತ ಪ್ರಯಾಣಕ್ಕೆ ಸಹಕರಿಸಬೇಕು ಎಂದು ರೈಲ್ವೆ ಮಂಡಳಿ ಕೋರಿದೆ.
ಜಾಗೃತಿ ಮೂಡಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನ
ಮೂರು ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ ನಿರಂತರ ಜಾಗೃತಿ ಪ್ರಕಟಣೆ
ಪ್ರಯಾಣಿಕರಿಗೆ ನಿಯಮಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಸ್ಪಷ್ಟ ಅರಿವು ಮೂಡಿಸಲು ನಿಲ್ದಾಣಗಳ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಪ್ರಕಟಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಹಾಗೂ ರೈಲು ಬೋಗಿಗಳಲ್ಲಿ ಇಂಗ್ಲಿಷ್, ಹಿಂದಿ ಮತ್ತು ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟಣೆಗಳನ್ನು ಪ್ರಸಾರ ಮಾಡುವಂತೆ ದಕ್ಷಿಣ ರೈಲ್ವೆ ಸೂಚಿಸಿದೆ. ಬೋಗಿಗಳಲ್ಲಿ ಎಚ್ಚರಿಕೆ ಸೂಚನಾ ಫಲಕಗಳು ಮತ್ತು ಸ್ಟಿಕ್ಕರ್ಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸುವ ಮೂಲಕವೂ ಜಾಗೃತಿ ಮೂಡಿಸಲು ಉದ್ದೇಶಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಪ್ರಯಾಣಿಕರು ಮೊಬೈಲ್ಗಳ ರಿಂಗ್ಟೋನ್ಗಳನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಶಬ್ದದಲ್ಲಿ ಇಟ್ಟುಕೊಳ್ಳಬೇಕು, ಜೋರಾಗಿ ಮಾತನಾಡುವುದನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಬೇಕು ಮತ್ತು ಅಗತ್ಯವಿದ್ದರೆ ಇಯರ್ಫೋನ್ಗಳನ್ನು ಬಳಸಬೇಕು ಎಂದು ರೈಲ್ವೆ ಮಂಡಳಿ ಈ ಹಿಂದೆಯೂ ಸಲಹೆ ನೀಡಿತ್ತು.
ಹೊಸ ಪರಿಹಾರ ಕಷ್ಟಗಳು
2012ರಲ್ಲಿಯೂ ಬಂದಿತ್ತು ಸೂಚನೆ
ರೈಲು ಪ್ರಯಾಣದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮೊಬೈಲ್ಗಳಿಂದ ಉಂಟಾಗುವ ಶಬ್ದ ಮಾಲಿನ್ಯ ಹೊಸ ಸಮಸ್ಯೆಯಲ್ಲ. 2012ರಲ್ಲಿಯೇ ರೈಲ್ವೆ ಮಂಡಳಿ ಈ ಕುರಿತು ವಲಯ ರೈಲ್ವೆಗಳಿಗೆ ಸೂಚನೆ ನೀಡಿತ್ತು. ಆದರೂ ಅನೇಕ ಕಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಯಾಣಿಕರ ವರ್ತನೆಯಲ್ಲಿ ನಿರೀಕ್ಷಿತ ಬದಲಾವಣೆ ಕಂಡುಬಂದಿಲ್ಲ ಎಂಬ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ, ಈಗ ಮತ್ತಷ್ಟು ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಿನ ಕ್ರಮಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಚರ್ಚೆ ಮುನ್ನೆಲೆಗೆ ಬಂದಿದೆ.
ರೈಲು ಪ್ರಯಾಣವು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸಾರಿಗೆಯ ಅನುಭವವಾಗಿದ್ದು, ಒಂದೇ ಬೋಗಿಯಲ್ಲಿ ಮಕ್ಕಳು, ಹಿರಿಯ ನಾಗರಿಕರು, ರೋಗಿಗಳು, ಉದ್ಯೋಗಿಗಳು ಹಾಗೂ ದೂರ ಪ್ರಯಾಣಿಸುವವರು ಒಟ್ಟಿಗೆ ಸಂಚರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಇಂತಹ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರ ಮೊಬೈಲ್ನಿಂದ ಹೊರಹೊಮ್ಮುವ ನಿರಂತರ ಶಬ್ದ ಇತರರ ವಿಶ್ರಾಂತಿ ಮತ್ತು ನೆಮ್ಮದಿಗೆ ಅಡ್ಡಿಯಾಗಬಹುದು.
ಡಿಜಿಟಲ್ ಬಳಕೆ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವ ಇಂದಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಮಾಜಿಕ ಜಾಲತಾಣಗಳ ರೀಲ್ಸ್, ವೀಡಿಯೊ ಕರೆಗಳು ಮತ್ತು ಮೊಬೈಲ್ ಮನರಂಜನೆ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿವೆ. ಆದರೆ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಮನರಂಜನೆಯ ಹಕ್ಕು ಇತರ ಪ್ರಯಾಣಿಕರ ನೆಮ್ಮದಿಗೆ ಧಕ್ಕೆ ಉಂಟುಮಾಡಬಾರದು ಎಂಬುದು ರೈಲ್ವೆಯ ಕ್ರಮದ ಹಿಂದಿನ ಪ್ರಮುಖ ಆಶಯವಾಗಿದೆ.
ವಾಯ್ದೆಯ ಪರಿಶೀಲನೆ ಅಗತ್ಯ
ಕಾನೂನು ಸ್ಪಷ್ಟತೆ ಅಗತ್ಯ: ವರದಿಯಲ್ಲಿ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿರುವ ಜನ ವಿಶ್ವಾಸ್ ಕಾಯ್ದೆ, 2026ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಈ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಉಲ್ಲಂಘನೆಗಳಿಗೆ ದಂಡ ಮತ್ತು ಜೈಲು ಶಿಕ್ಷೆ ವಿಧಿಸುವ ಅಧಿಕಾರದ ಬಗ್ಗೆ ಅಧಿಕೃತ ಅಧಿಸೂಚನೆಯನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸುವುದು ಅಗತ್ಯ. ಕೇವಲ ಜೋರಾಗಿ ಮಾತನಾಡಿದರೆ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲೂ ಸ್ವಯಂಚಾಲಿತವಾಗಿ ಜೈಲು ಶಿಕ್ಷೆಯಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ಅರ್ಥೈಸಬಾರದು; ಕಾನೂನು ಕ್ರಮವು ಅನ್ವಯಿಸುವ ನಿಬಂಧನೆಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ರಕರಣದ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿರುತ್ತದೆ.
ಒಟ್ಟಾರೆ, ರೈಲು ಪ್ರಯಾಣದಲ್ಲಿ ಶಿಸ್ತು, ಸ್ವಚ್ಛತೆ ಮತ್ತು ಪರಸ್ಪರ ಗೌರವ ಕಾಪಾಡುವ ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಮೊಬೈಲ್ ಬಳಕೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ನಿಯಮಗಳ ಪಾಲನೆಗೆ ರೈಲ್ವೆ ಒತ್ತು ನೀಡುತ್ತಿದೆ. ಪ್ರಯಾಣಿಕರು ಇಯರ್ಫೋನ್ಗಳನ್ನು ಬಳಸುವುದು, ಶಬ್ದವನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಸಹ ಪ್ರಯಾಣಿಕರ ನೆಮ್ಮದಿಗೆ ಆದ್ಯತೆ ನೀಡುವುದು ಸುಗಮ ಹಾಗೂ ಸೌಹಾರ್ದಯುತ ಪ್ರಯಾಣಕ್ಕೆ ಸಹಕಾರಿಯಾಗಲಿದೆ.

