ನವದೆಹಲಿ: ಭಾರತದ ಹಸಿರು ಹೊದಿಕೆಯ ಉಪಕ್ರಮಕ್ಕೆ ಗಮನಾರ್ಹವಾದ ಉತ್ತೇಜನದಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟು ಅರಣ್ಯ ಮತ್ತು ಮರಗಳ ಹೊದಿಕೆಯು 1,445 ಚದರ ಕಿ. ಮೀಟರ್ ಗಳಷ್ಟು ಬೆಳೆದಿದೆ. ಇಂಡಿಯಾ ಸ್ಟೇಟ್ ಆಫ್ ದಿ ಫಾರೆಸ್ಟ್ ರಿಪೋರ್ಟ್(ISFR) 2023 ರ ಪ್ರಕಾರ 2021 ರಿಂದ 2023 ರಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟು ಭೌಗೋಳಿಕ ಪ್ರದೇಶದ 25.17 ಪ್ರತಿಶತವನ್ನು ತಲುಪುತ್ತದೆ. 2005 ರ ಮಟ್ಟಕ್ಕೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ ಭಾರತವು 2.29 ಶತಕೋಟಿ ಟನ್ಗಳ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಕಾರ್ಬನ್ ಸಿಂಕ್ ಅನ್ನು ಸಾಧಿಸಿದೆ ಎಂದು ವರದಿ ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ.
ಭಾರತದ ಒಟ್ಟು ಅರಣ್ಯ ಪ್ರದೇಶವು 2021 ರಲ್ಲಿ 713,789 ಚದರ ಕಿಲೋಮೀಟರ್ನಿಂದ 2023 ರಲ್ಲಿ 715,343 ಚದರ ಕಿಲೋಮೀಟರ್ಗೆ ಏರಿತು, ಅದರ ಭೌಗೋಳಿಕ ಪ್ರದೇಶದ 21.76% ತಲುಪಿದೆ ಎಂದು ವರದಿ ಹೇಳುತ್ತದೆ. 1,289 ಚದರ ಕಿಲೋಮೀಟರ್ಗಳಷ್ಟು ಬೆಳೆದ ಮರದ ಹೊದಿಕೆಯು ಈಗ ದೇಶದ ಭೌಗೋಳಿಕ ಪ್ರದೇಶದ 3.41% ರಷ್ಟಿದೆ.
ಅಂಕಿಅಂಶಗಳ ಪ್ರಕಾರ ರಾಜ್ಯಗಳ ಪೈಕಿ ಛತ್ತೀಸ್ಗಢವು 684 ಚ.ಕಿ.ಮೀ ಹಸಿರು ಹೊದಿಕೆಯನ್ನು ಸೇರಿಸಿದೆ, ನಂತರ ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶ(559 ಚ.ಕಿ.ಮೀ), ಒಡಿಶಾ(559 ಚ.ಕಿ.ಮೀ), ಮತ್ತು ರಾಜಸ್ಥಾನ (394 ಚ.ಕಿ.ಮೀ). ಈ ರಾಜ್ಯಗಳು ಒಟ್ಟಾಗಿ ತಮ್ಮ ಸಂಯೋಜಿತ ಅರಣ್ಯ ಮತ್ತು ಮರಗಳ ಹೊದಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಧಿಕ ಬೆಳವಣಿಗೆಯನ್ನು ಗುರುತಿಸಿವೆ.
ಅರಣ್ಯ ಪ್ರದೇಶಕ್ಕೆ ಮಾತ್ರ ಮಿಜೋರಾಂ(+242 ಚ.ಕಿ.ಮೀ.), ಗುಜರಾತ್ (+180 ಚ.ಕಿ.ಮೀ.) ಮತ್ತು ಒಡಿಶಾ (+152 ಚ.ಕಿ.ಮೀ.) ಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಲಾಭ ಕಂಡುಬಂದಿದೆ.
ಆದಾಗ್ಯೂ, ಮಧ್ಯಪ್ರದೇಶ (-612.41 ಚ.ಕಿ.ಮೀ.), ಕರ್ನಾಟಕ (-459.36 ಚ.ಕಿ.ಮೀ.), ಲಡಾಖ್ (-159.26 ಚ.ಕಿ.ಮೀ.), ಮತ್ತು ನಾಗಾಲ್ಯಾಂಡ್ (-125.22 ಚ.ಕಿ.ಮೀ.) ನಲ್ಲಿ ಅರಣ್ಯ ಮತ್ತು ಮರಗಳ ಹೊದಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ನಷ್ಟಗಳು ದಾಖಲಾಗಿವೆ. .
ವರದಿಯಲ್ಲಿ ಹೈಲೈಟ್ ಮಾಡಲಾದ ಆತಂಕಕಾರಿ ಪ್ರವೃತ್ತಿಯು ಈಶಾನ್ಯ ಪ್ರದೇಶವಾಗಿದೆ, ಇದು ತನ್ನ ಭೌಗೋಳಿಕ ಪ್ರದೇಶದ 67% ರಷ್ಟು ಅರಣ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರೂ(174,394.70 ಚದರ ಕಿಮೀ), 2021 ರಿಂದ 327.30 ಚದರ ಕಿಮೀ ಕುಸಿತವನ್ನು ಕಂಡಿದೆ.
ಕೇಂದ್ರ ಅರಣ್ಯ ಸಚಿವ ಭೂಪೇಂದರ್ ಯಾದವ್ ಅವರು ಶನಿವಾರ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿದ ಇಂಡಿಯಾ ಸ್ಟೇಟ್ ಆಫ್ ಫಾರೆಸ್ಟ್ ರಿಪೋರ್ಟ್(ISFR) 2023 – 2005 ರ ಬೇಸ್ಲೈನ್ಗೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ 2.29 ಶತಕೋಟಿ ಟನ್ಗಳಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಕಾರ್ಬನ್ ಸಿಂಕ್ನ ಸಾಧನೆಯನ್ನು ಎತ್ತಿ ತೋರಿಸಿದೆ. ಇದು ಭಾರತದ ಹವಾಮಾನ ಗುರಿಗಳ ಕಡೆಗೆ ಗಮನಾರ್ಹ ಪ್ರಗತಿಯಾಗಿದೆ. ಇದು 2030 ರ ವೇಳೆಗೆ 2.5 ರಿಂದ 3.0 ಶತಕೋಟಿ ಟನ್ಗಳಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಕಾರ್ಬನ್ ಸಿಂಕ್ ಅನ್ನು ರಚಿಸುವ ಪ್ಯಾರಿಸ್ ಒಪ್ಪಂದದ ಬದ್ಧತೆಗೆ ಭಾರತವನ್ನು ಹತ್ತಿರಕ್ಕೆ ತರುತ್ತದೆ.
ಮ್ಯಾಂಗ್ರೋವ್ ಪರಿಸರ ವ್ಯವಸ್ಥೆ
ಮ್ಯಾಂಗ್ರೋವ್ ಪರಿಸರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯವಾಗಿ ಗಮನಾರ್ಹ ಇಳಿಕೆಯನ್ನು ತೋರಿಸಿದೆ. ಸವೆತವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಲು ಮತ್ತು ಪ್ರವಾಹವನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುವ ದೇಶದ ಮ್ಯಾಂಗ್ರೋವ್ ಹೊದಿಕೆಯು 4,991.68 ಚ.ಕಿ.ಮೀ ಆಗಿದ್ದು, 2021 ರಿಂದ 7.43 ಚ.ಕಿ.ಮೀ ನಿವ್ವಳ ಇಳಿಕೆಯನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ.
ಮಧ್ಯಮ ದಟ್ಟವಾದ ಕಾಡುಗಳು ಮತ್ತು ತೆರೆದ ಅರಣ್ಯಗಳು ಕಳೆದ 10 ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ರಮವಾಗಿ 1,043.23 ಚ.ಕಿ.ಮೀ ಮತ್ತು 2,480.11 ಚ.ಕಿ.ಮೀ ಕುಸಿತವನ್ನು ಕಂಡಿವೆ.
ಗುಜರಾತ್ ತನ್ನ ಮ್ಯಾಂಗ್ರೋವ್ ಪರಿಸರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ 36.39 ಚ.ಕಿ.ಮೀ ನಷ್ಟು ಗಮನಾರ್ಹ ನಷ್ಟವನ್ನು ದಾಖಲಿಸಿದೆ. ಭಾರತದ ಒಟ್ಟು ಮ್ಯಾಂಗ್ರೋವ್ ಕವರ್ ಈಗ 4,991.68 ಚದರ ಕಿ.ಮೀ ಆಗಿದೆ, ಇದು ದೇಶದ ಒಟ್ಟು ಭೌಗೋಳಿಕ ಪ್ರದೇಶದ 0.15% ಅನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ.
